Chương 2: Đột Phá Nền Tảng Edtech Học Trực Tuyến 15 Triệu USD

Lan đưa chiếc điện thoại của Duy vào túi chống nhiễu, không bật lại màn hình. Cô không muốn dữ liệu khuôn mặt tiếp tục đồng bộ trong khi chưa biết ai đã kích hoạt nó.

Cô giáo Mai đóng cửa phòng học. Bên ngoài, học sinh đang xếp hàng lên xe buýt. Duy đứng ở cuối hàng, nhìn về phía Lan nhưng không dám bước tới.

"Em có biết điện thoại này đăng nhập tài khoản của em không?" Lan hỏi.

Duy lắc đầu. "Em chỉ cài ứng dụng học từ tuần trước. Nó xin quyền camera, em bấm đồng ý."

Lan mở hồ sơ trên máy trường. Trong phần cài đặt, quyền nhận dạng khuôn mặt được bật mặc định cho toàn bộ học sinh lớp tám. Không có nút giải thích dễ hiểu, chỉ có một đoạn điều khoản dài bằng tiếng Anh.

Mai nói nhỏ: "Nhà trường ký với công ty nền tảng rồi. Họ bảo dữ liệu giúp dự đoán học sinh bỏ học."

"Dự đoán không phải lý do để thu dữ liệu vô thời hạn."

Lan gọi cho Tuấn, người sáng lập nền tảng. Anh ta đang ở thành phố để gặp nhà đầu tư và tỏ vẻ khó chịu khi nghe sự cố.

"Đó là tính năng thử nghiệm," Tuấn nói. "Có thể ai đó bật nhầm."

"Tại sao tên Duy xuất hiện trong nhật ký đồng bộ lúc 16:03, khi em ấy đã lên xe?"

"Có thể hệ thống đồng bộ trễ."

"Hãy gửi log gốc."

Tuấn im lặng. "Lan, cô biết vòng gọi vốn đang ở giai đoạn nào không? Nếu tin này lan ra, đối tác sẽ đóng tài khoản."

"Nếu dữ liệu học sinh bị dùng sai, tài khoản bị đóng là chuyện nhỏ."

Cuộc gọi kết thúc. Lan nhờ Mai giữ điện thoại trong két, rồi lập biên bản với hiệu trưởng. Hiệu trưởng lo trường bị cắt ngân sách nếu đình chỉ nền tảng.

Lan đề nghị tạm ngừng tính năng nhận diện, không cần gỡ toàn bộ hệ thống. Cô cam kết vẫn giữ lớp học trực tuyến hoạt động bằng tài khoản tối thiểu.

Buổi chiều, Lan kiểm tra máy chủ trường. Một thư mục tên “engagement_model” chứa ảnh khuôn mặt học sinh, không có mã ẩn danh. File ghi rõ dữ liệu được truyền đến máy chủ bên ngoài vào ngày nghỉ.

Mai nhớ có đội kỹ thuật đến lắp camera hôm đó. Họ nói chỉ kiểm tra wifi.

Lan gửi yêu cầu truy cập dữ liệu đến công ty. Hệ thống trả lời tự động: “Yêu cầu không hợp lệ — người dùng không có quyền.”

Cô đăng nhập bằng tài khoản quản trị của trường. Quyền của mình đã bị hạ xuống thành giáo viên thường.

Đêm, Duy nhắn cho Lan: "Cô ơi, bạn trong lớp nói em bị theo dõi vì em học kém. Có thật không?"

Lan gọi cho em, giải thích rằng em không làm sai gì. Nhưng cô không thể hứa dữ liệu đã được xóa.

Sáng hôm sau, Tuấn gửi một thư mời Lan vào nhóm sản phẩm, đề nghị cô ký thỏa thuận bảo mật mở rộng. Đổi lại, cô được nhận cổ phần nhỏ.

Lan đọc điều khoản: mọi phát hiện liên quan đến hệ thống phải được báo nội bộ trước, không được nói với phụ huynh hay báo chí.

Cô không ký. Cô chuyển thư cho một tổ chức bảo vệ dữ liệu trẻ em.

Trong hộp thư trường, một file mới xuất hiện: bảng xếp hạng “rủi ro bỏ học” của từng học sinh. Duy đứng ở nhóm nguy cơ cao, bên cạnh một ghi chú: “Tần suất nhìn ra ngoài cửa sổ bất thường.”

Lan nhìn sân trường. Đứa trẻ bị đánh giá vì nhìn trời trong một ngày mưa.