Chương 21
Chương 21 — Giữa Hai Đường Băng
Phòng họp của ủy ban đầu tư trên tầng mười hai trụ sở Tổng công ty Cảng hàng không có sức chứa năm mươi người nhưng hôm nay chỉ có tám, ngồi quanh một chiếc bàn hình bầu dục dài, mỗi người trước mặt một tập hồ sơ dày gần một trăm trang.
Cồ Đắc Thịnh đứng trước màn hình trình chiếu, giọng ông đều nhưng có một sự chắc chắn mới, khác hẳn giọng điệu ông từng dùng trong những lần trình bày trước đây, khi mỗi câu đều phải cân nhắc kỹ để không nghe như một lời cầu xin.
"Tôi xin trình bày báo cáo tổng hợp về tình trạng hạ tầng radar tại Cảng hàng không Trà Sơn, kèm theo bằng chứng mới nhất từ sự kiện thời tiết cực đoan cách đây hai tuần," ông nói, nhấn nút chuyển sang slide tiếp theo, hiển thị dòng thời gian chi tiết của ca trực hôm giông bão: sáu chuyến bay, hai mươi giây mất radar hoàn toàn, gió giật đạt bốn mươi hải lý một giờ.
"Như quý vị có thể thấy," ông tiếp tục, "đội ngũ vận hành tại Trà Sơn đã xử lý thành công tình huống này nhờ kỹ năng chuyên môn xuất sắc và quy trình dự phòng được huấn luyện kỹ lưỡng. Nhưng tôi muốn nhấn mạnh: đây là kết quả của sự xuất sắc cá nhân bù đắp cho một hạ tầng đã lạc hậu, không phải bằng chứng cho thấy hạ tầng hiện tại vẫn đủ an toàn để tiếp tục vận hành không thay đổi."
Một thành viên ủy ban, người đã từng trả lời "sẽ xem xét" qua điện thoại với Thịnh không dưới mười lần trong hai năm qua, lên tiếng. "Anh Thịnh, tôi đánh giá cao sự kiên trì của anh. Nhưng tôi vẫn phải hỏi câu hỏi quen thuộc: tại sao ưu tiên Trà Sơn trước các sân bay có lưu lượng lớn hơn nhiều?"
Thịnh không trả lời ngay bằng con số lưu lượng như những lần trước. Thay vào đó, ông chuyển sang slide cuối cùng, hiển thị một đoạn trích từ báo cáo điều tra near-miss, dòng chữ được phóng to: "độ trễ cập nhật vị trí của hệ thống radar thứ cấp là một trong các yếu tố góp phần vào diễn biến sự cố."
"Tôi sẽ không tranh luận về con số lưu lượng," ông nói. "Tôi chỉ hỏi lại quý vị một câu: nếu hai mươi giây mất radar đó xảy ra vào đúng thời điểm sáu mục tiêu đang ở khoảng cách gần nhau nhất, thay vì thời điểm may mắn khi chúng còn cách xa nhau, quý vị nghĩ báo cáo hôm nay sẽ viết gì? Chúng ta đang đặt cược an toàn của hành khách vào yếu tố may mắn, và tôi không nghĩ đó là cách một cảng hàng không nên vận hành, bất kể lưu lượng bao nhiêu."
Căn phòng im lặng một lúc lâu.
"Tôi đề xuất phê duyệt gói ngân sách khẩn cấp cho nâng cấp radar thứ cấp và hệ thống nguồn dự phòng tại Trà Sơn, theo diện đấu thầu rút gọn," Thịnh nói, kết thúc phần trình bày. "Chi phí ước tính đã có trong hồ sơ, thấp hơn đáng kể so với chi phí tiềm tàng nếu một sự cố nghiêm trọng thực sự xảy ra, chưa kể đến những gì không thể quy đổi thành tiền."
Cuộc bỏ phiếu diễn ra ngắn gọn hơn Thịnh dự đoán. Sáu trên tám thành viên đồng ý, đủ để thông qua đề xuất theo quy chế của ủy ban.
Người từng nói "sẽ xem xét" qua điện thoại giơ tay đồng ý đầu tiên, ánh mắt ông khi nhìn Thịnh mang một sự thừa nhận ngầm mà không cần nói thành lời: lần này, bằng chứng đã đủ mạnh để vượt qua mọi lý lẽ trì hoãn quen thuộc. "Tôi ủng hộ đề xuất này," ông nói, "và tôi nghĩ chúng ta nên xem xét áp dụng quy trình đánh giá rủi ro tương tự cho các sân bay khu vực khác có cùng đặc điểm hạ tầng, trước khi phải chờ đến khi có sự cố tương tự xảy ra ở nơi khác."
Thịnh gật đầu, không giấu được một chút ngạc nhiên trước đề xuất mở rộng đó, một điều ông chưa từng dám hy vọng khi bước vào phòng họp sáng nay. "Tôi sẵn lòng chia sẻ toàn bộ phương pháp phân tích chúng tôi đã dùng cho Trà Sơn, nếu ủy ban thấy hữu ích cho các sân bay khác."
Tin nhắn đến điện thoại Bội Thư vào giữa buổi chiều, khi cô đang trong ca trực: "Ủy ban đã phê duyệt ngân sách nâng cấp radar và hệ thống dự phòng cho Trà Sơn. Dự kiến khởi công trong quý tới, hoàn tất trong khoảng mười tháng. Cảm ơn cô, và cả đội, vì đã không ngừng cung cấp bằng chứng để cuộc chiến này có thể thắng."
Bội Thư đọc tin nhắn ba lần, một cảm giác nhẹ nhõm lan tỏa chậm rãi, khác hẳn niềm vui bùng nổ cô có thể tưởng tượng khi lần đầu nghe tin này cách đây vài tháng. Đây không phải một chiến thắng đến từ phép màu, mà là kết quả của một chuỗi dài những báo cáo, những con số, những lần kiên trì không bỏ cuộc của rất nhiều người, trong đó cô chỉ là một mắt xích.
Cô cho Bách và Vân xem tin nhắn ngay khi có khoảng lặng giữa các chuyến bay. Vân reo lên nhỏ, cố kiềm chế để không làm gián đoạn không khí làm việc, còn Bách chỉ mỉm cười, gật đầu, như thể tin tức này xác nhận một điều cậu đã tin tưởng từ lâu.
"Radar mới sẽ có tốc độ quét nhanh hơn bao nhiêu?" Bách hỏi, tò mò với con mắt của một người trẻ vừa được nghe tin sẽ được làm việc với công nghệ hiện đại hơn.
"Tôi đọc trong hồ sơ kỹ thuật anh Thịnh gửi kèm, nhanh gấp ba lần hệ thống hiện tại, cùng với bộ lưu điện dự phòng đủ để duy trì hoạt động liên tục ít nhất bốn giờ nếu mất nguồn chính," Bội Thư nói. "Không còn cảnh phải chuyển sang thủ tục không radar giữa lúc gió giật bốn mươi hải lý một giờ nữa, ít nhất là không phải vì lý do thiết bị."
"Em mong được thấy nó hoạt động," Bách nói, giọng đầy háo hức của một người trẻ đang hình dung về một tương lai gần, nơi công cụ làm việc của mình sẽ đáng tin cậy hơn nhiều so với hiện tại.
"Cậu sẽ thấy," Bội Thư nói. "Và có lẽ, đến lúc đó, cậu sẽ là người ngồi ở vị trí chính, hướng dẫn một học viên khác, kể lại câu chuyện về hệ thống cũ như một phần lịch sử của đài, không còn là nỗi lo hiện tại."
"Mười tháng," Khoát nói, khi nghe tin, giọng vẫn giữ nét thực tế quen thuộc. "Không phải ngắn, nhưng cũng không phải mãi mãi. Tôi nghĩ đó là con số hợp lý nhất tôi từng nghe trong hai năm làm việc ở đây."
"Trong mười tháng đó, chúng ta vẫn phải làm việc với hệ thống hiện tại," Bội Thư nói, kéo mọi người trở lại thực tế. "Không có gì thay đổi ngay lập tức. Chúng ta vẫn cần thận trọng như trước, có khi còn hơn, vì bây giờ chúng ta biết chính xác nó sẽ được thay thế, và không ai muốn có sự cố xảy ra trong những tháng cuối cùng trước khi hệ thống mới về."
Buổi tối hôm đó, sau ca trực, Bội Thư ghé qua văn phòng Chương Bá Vọng, nơi ông đang ngồi một mình, đọc lại bản thông báo chính thức từ Tổng công ty vừa được gửi xuống, in trên giấy tiêu đề trang trọng.
"Cậu biết không," ông nói, khi thấy cô bước vào, "đây là lần đầu tiên trong tám năm tôi làm trưởng đài ở đây, tôi nhận được một văn bản phê duyệt ngân sách mà không cần phải viết thêm một lá đơn khiếu nại nào kèm theo."
"Cảm giác thế nào?" Bội Thư hỏi, ngồi xuống ghế đối diện, một vị trí giờ đã trở nên quen thuộc với cô theo một cách hoàn toàn khác so với lần đầu tiên cô ngồi đây, run rẩy, chờ nghe tin mình bị đình chỉ.
"Lạ lẫm," Vọng thừa nhận, bật cười nhẹ. "Tôi đã quen với việc phải chiến đấu cho mọi thứ đến mức khi nó đến dễ dàng hơn dự kiến, tôi lại không biết phải phản ứng thế nào."
"Nó không dễ dàng đâu," Bội Thư nói. "Nó chỉ có vẻ dễ dàng vì chúng ta không nhìn thấy hai năm anh Thịnh kiên trì gửi báo cáo, hay tám năm những khuyến nghị bị bỏ quên ở Bạch Lũng trước khi cuối cùng được thực hiện. Mọi thứ có vẻ đến đột ngột chỉ vì phần khó khăn nhất đã diễn ra âm thầm từ trước đó rất lâu."
Vọng gật đầu, gấp bản thông báo lại, cất vào ngăn kéo cẩn thận, như một tài liệu ông muốn giữ lại làm kỷ niệm cho một cuộc chiến kéo dài đã đến hồi kết thúc — không phải kết thúc bằng một chiến thắng vang dội, mà bằng một bước tiến vững chắc, đủ để cả hai người trong phòng đều hiểu rằng đó chính xác là cách những thay đổi thực sự bền vững thường diễn ra.
"Mười tháng nữa," Vọng nói, gần như tự nhủ với chính mình hơn là nói với cô. "Tôi sẽ vẫn còn ngồi ở đây khi hệ thống mới được lắp đặt. Có lẽ đó là điều tôi mong chờ nhất trong những năm cuối trước khi nghỉ hưu."
"Anh còn tính nghỉ hưu sớm vậy sao?" Bội Thư hỏi, hơi bất ngờ trước chi tiết cô chưa từng nghe ông nhắc đến.
"Chưa sớm đâu, còn vài năm nữa," Vọng nói, cười nhẹ. "Nhưng tôi muốn nhìn thấy đài này bước sang một giai đoạn ổn định hơn trước khi bàn giao lại cho người kế nhiệm. Tôi nghĩ, với những gì cậu và cả đội đã làm được trong vài tháng qua, đài này đang đi đúng hướng đó."
Bội Thư không nói gì thêm, chỉ mỉm cười, cảm nhận một sự ấm áp lặng lẽ lan tỏa trong lồng ngực, khác hẳn với sự căng thẳng thường trực đã đồng hành cùng cô suốt những tháng vừa qua, và cô rời văn phòng ông với một cảm giác nhẹ nhõm hiếm hoi, mang theo về nhà thay vì để lại sau lưng cùng với ca trực.