Chương 19

“Chị Lâm, chúc mừng chị. Ngoài ra có một tin, công ty của Chu Minh vừa ra thông báo nội bộ: đình chỉ công tác để điều tra, toàn bộ công việc tạm dừng. Việc anh ta chiếm dụng tiền công đã chuyển sang bộ phận kiểm toán.”
“Ừ, tôi biết rồi.”
“Còn nữa, vụ của mẹ chồng chị, thứ tư tuần sau mở phiên tòa. Chị cần có mặt để làm chứng.”
“Tôi sẽ đến đúng giờ.”
Tôi cúp máy. Nhìn tờ giấy trong tay thật lâu. Rồi cất vào túi. Lấy chìa khóa xe. Dòng xe phía trước cuốn tôi đi. Trong gương chiếu hậu, tòa nhà đăng ký kết hôn dần lùi xa, rồi biến mất hoàn toàn. Giống như ba năm đó. Cuối cùng cũng… lật sang trang. Phiên xử công khai vụ án hình sự kèm dân sự. Tôi ngồi ở phía nguyên đơn, bên cạnh là luật sư Trương, phía đối diện, mẹ chồng mặc bộ đồ xám cũ kỹ, tóc bạc đi quá nửa, lưng còng xuống, cả người như bị rút cạn sinh khí, ánh mắt né tránh, không dám nhìn tôi. Chu Minh ngồi hàng ghế đầu phía dưới, sắc mặt tiều tụy, Chu Đình ngồi bên cạnh, mắt sưng đỏ, rõ ràng đã khóc rất nhiều. Khán phòng còn có vài phóng viên và người dân đến xem.
“Phiên tòa bắt đầu.”
Thẩm phán gõ búa. Công tố viên đứng lên, đọc bản cáo trạng, từng câu từng chữ rõ ràng, lạnh lẽo, cáo buộc Trương Tú Lan cố ý hủy hoại tài sản của người khác với giá trị đặc biệt lớn, tình tiết nghiêm trọng, cấu thành tội phạm hình sự. Trình bày chứng cứ. Luật sư Trương lần lượt nộp: video giám sát, video livestream, giấy giám định, hồ sơ đấu giá, biên bản công an, báo cáo định giá thiệt hại… từng thứ một, rõ ràng, không thể chối cãi. Khi đoạn livestream được phát lại trong phòng xử, âm thanh vỡ nát của chiếc bình vang lên giữa không gian tĩnh lặng, sắc đến mức khiến người ta rùng mình. Phía dưới vang lên những tiếng hít khí bị kìm lại. Mẹ chồng cúi đầu thấp hơn nữa.
“Bị cáo Trương Tú Lan, đối với hành vi bị truy tố, bà có ý kiến gì không?”
Bà ta run rẩy ngẩng đầu, liếc nhìn tôi một cái rồi lập tức cúi xuống, giọng nhỏ như muỗi:
“Tôi… tôi thừa nhận là tôi đập… nhưng tôi không biết nó đáng giá như vậy… tôi tưởng… tưởng là đồ giả…”
“Có nghĩa là bà không phản đối hành vi, nhưng phản đối giá trị tài sản?”
Luật sư chỉ định đứng lên, giọng còn hơi non nhưng cố giữ bình tĩnh, đưa ra lập luận xin giảm nhẹ trách nhiệm, nhấn mạnh yếu tố nhận thức sai lệch, tuổi cao sức yếu, thái độ hợp tác. Đến lượt chúng tôi. Luật sư Trương đứng dậy. Giọng điềm tĩnh, nhưng từng chữ như lưỡi dao mổ chính xác vào điểm yếu.
“Thưa hội đồng xét xử, việc bị cáo cho rằng không biết giá trị tài sản không thể làm giảm tính chất hành vi. Ngay cả khi cho rằng đó là đồ giả, thì quyền sở hữu vẫn thuộc về thân chủ tôi. Bị cáo tự ý lấy, mang đi, và công khai đập vỡ trước đám đông, hành vi mang tính cố ý rõ ràng.”
“Đặc biệt, hành vi này không phải vô tình mà là hành động trút giận, xuất phát từ thái độ coi thường và ác ý, tính chất nghiêm trọng.”
“Thứ hai, thiệt hại của vụ án là cực kỳ lớn. Chiếc bình thuộc quan diêu thời Thành Hóa, được xác định là văn vật cấp quốc gia, giá trị thị trường khoảng 30.000.000 tệ. Đây không chỉ là tổn thất tài chính, mà còn là tổn thất văn hóa không thể phục hồi, đồng thời gây tổn thương tinh thần nặng nề cho thân chủ tôi, bởi đó là di vật duy nhất mẹ cô ấy để lại.”
Yên lặng đến mức nghe rõ cả nhịp thở. Ngồi thẳng lưng. Nhưng trong lòng. Đã không còn gì để mất nữa.
“Cuối cùng, cho đến hiện tại bị cáo và gia đình bị cáo vẫn chưa có bất kỳ bồi thường thực chất nào. Cái gọi là xoay tiền, thực chất chỉ gom được 500.000 tệ tiền bảo lãnh, so với thiệt hại 30.000.000 tệ thì chẳng khác gì muối bỏ biển. Phía chúng tôi kiên quyết yêu cầu xử lý nghiêm theo pháp luật, đồng thời buộc bị cáo bồi thường toàn bộ thiệt hại.”
Luật sư Trương nói xong thì ngồi xuống, giọng bà vẫn vững như cũ, nhưng không khí trong phòng xử đã lạnh đi mấy phần. Thẩm phán quay sang tôi.
“Nguyên đơn, cô có bổ sung gì không?”
Tôi đứng lên. Cả phòng xử yên lặng đến mức gần như ngừng thở, mọi ánh mắt đều dồn về phía tôi, nặng như áp lực vô hình đè lên vai.
“Thưa thẩm phán, tôi chỉ nói vài câu.”
Tôi nhìn về phía bị cáo, mẹ chồng khẽ run lên.
“Chiếc bình đó là bà ngoại tôi để lại cho mẹ tôi, rồi mẹ tôi để lại cho tôi. Trước khi mất, bà nắm tay tôi, nói rằng nó không đáng tiền, chỉ là một kỷ niệm, dặn tôi giữ cho cẩn thận, sau này truyền lại cho con mình.”
“Bà không nói nó trị giá 30.000.000 tệ, vì bà sợ tôi không giữ được tiền, sợ tôi gặp rắc rối. Đến lúc chết, bà vẫn đang nghĩ cho tôi.”
“Bây giờ, chiếc bình đã vỡ. Bị một người mà tôi gọi là ‘mẹ’ suốt ba năm, đập vỡ ngay trước mặt hàng triệu người.”
“Bà ta nói không biết giá trị. Đúng, bà ta không biết. Nhưng bà ta biết đó là đồ của tôi, là di vật mẹ tôi để lại. Bà ta biết, nhưng vẫn lấy, vẫn đập. Vì trong mắt bà ta, tôi chưa từng được tôn trọng. Đồ của tôi là của bà ta, cảm xúc của tôi không đáng kể, còn mẹ tôi… càng không đáng kể.”
Giọng tôi không lớn. Nhưng từng chữ rơi xuống, nặng như đá. Mẹ chồng bắt đầu khóc, tiếng nấc khe khẽ vang lên.