Chương 3 — Ngôn Ngữ Của Đôi Tay

Sang tuần thứ hai, CLB chuyển sang học từ vựng chủ đề gia đình — những ký hiệu chỉ ba, mẹ, anh, chị, em, ông, bà, cùng các động từ thường dùng trong bữa cơm hằng ngày như "ăn", "uống", "ngủ", "đi học". Gia Bách giải thích rằng đây là nhóm từ vựng thiết thực nhất, vì phần lớn thành viên trong CLB đều có người thân hoặc bạn bè Điếc, và những cuộc trò chuyện đầu tiên thường xoay quanh chuyện nhà, chuyện ăn uống, chuyện thường ngày.

"Ký hiệu chỉ 'mẹ' và 'ba' có gốc từ cách chạm ngón tay cái vào cằm và trán," cậu làm mẫu chậm rãi. "Nhưng lưu ý, mỗi vùng, mỗi cộng đồng Điếc có thể có biến thể khác nhau một chút, giống như phương ngữ trong tiếng nói vậy. Cái mình dạy hôm nay là biến thể phổ biến ở khu vực mình, sau này gặp người dùng biến thể khác, mọi người đừng ngạc nhiên."

Thảo Nguyên tập trung ghi nhớ, nhưng đến phần luyện tập theo cặp, cô lại rơi vào tình huống dở khóc dở cười. Khi ra dấu câu "Em ăn cơm chưa?" với Minh Thư, cô vô tình nhầm ký hiệu "ăn" thành ký hiệu gần giống nó nhưng lại mang nghĩa hoàn toàn khác — một động tác chỉ vào miệng nhưng sai hướng ngón tay, khiến câu hỏi biến thành một điều gì đó ngớ ngẩn đến mức cả Minh Thư lẫn hai bạn ngồi bàn bên cạnh phải bật cười.

"Cậu vừa hỏi tớ có đang... nhai đá không đấy à?" Minh Thư cười ngặt nghẽo, tay vẫn giữ nguyên ký hiệu để trêu lại.

Thảo Nguyên đỏ bừng mặt, úp tay vào trán. "Trời ơi, xin lỗi, tớ lại nhầm rồi."

Gia Bách đi ngang qua, nghe thấy tiếng cười, ghé lại xem, rồi cũng không nhịn được cười theo, dù cậu cố giữ vẻ nghiêm túc của một chủ nhiệm CLB. "Không sao đâu, đây là lỗi rất phổ biến," cậu trấn an, tay làm lại ký hiệu đúng thật chậm để Thảo Nguyên quan sát kỹ hướng ngón tay. "Mình từng thấy có bạn nhầm ký hiệu 'xin lỗi' thành ký hiệu 'thích', kết quả là đi khắp nơi tỏ tình nhầm với người ta cả tháng trời mà không biết."

Câu chuyện khiến cả nhóm cười ồ lên, không khí căng thẳng vì sợ sai của Thảo Nguyên dần tan biến. Cô nhận ra, có lẽ đây chính là điều cô cần học không kém gì từ vựng — học cách chấp nhận sai, cười vào sai lầm của chính mình thay vì thu mình lại vì xấu hổ.

"Sai là chuyện bình thường trong quá trình học một ngôn ngữ mới," cô Xuân nói thêm khi thấy vẻ mặt vẫn còn hơi ngượng của Thảo Nguyên. "Người Điếc mà cô từng dạy ở trường chuyên biệt luôn kiên nhẫn với người mới học, vì họ hiểu hơn ai hết cảm giác phải học một ngôn ngữ không phải tiếng mẹ đẻ của mình. Cái cô sợ nhất không phải là học trò ra dấu sai, mà là học trò sợ sai đến mức không dám ra dấu nữa."

Lời cô Xuân khiến Thảo Nguyên gật gù, ghi vội vào sổ tay, cùng với một dòng chú thích nhỏ bên cạnh ký hiệu "ăn" đúng, gạch chân đậm để nhắc mình không nhầm lần sau.

Cuối buổi học, khi mọi người đang thu dọn đồ đạc, điện thoại Thảo Nguyên rung lên. Hải Yến nhắn tin hỏi có rảnh không để đi uống trà sữa gần trường. Thảo Nguyên nhắn lại đang ở buổi CLB, sắp xong, hẹn gặp ở cổng trường.

Khi cô bước ra cổng, Hải Yến đã đứng đợi sẵn, mắt sáng lên tò mò khi thấy Gia Bách cũng đi ra cùng lúc, tay xách túi tài liệu, gật đầu chào Thảo Nguyên trước khi rẽ sang hướng khác.

"Ơ, đó là anh chủ nhiệm cậu hay kể à?" Hải Yến hỏi ngay khi Gia Bách vừa đi khuất, giọng đầy ẩn ý.

"Ừ, Gia Bách," Thảo Nguyên đáp, cố giữ giọng bình thường dù tai bắt đầu nóng lên. "Sao thế?"

"Không sao, chỉ là thấy cậu cứ nhìn theo," Hải Yến cười khúc khích, khoác tay bạn kéo đi. "Kể tớ nghe hôm nay học gì nào, có gì hay ho không?"

Trên đường đến quán trà sữa, Thảo Nguyên kể lại chuyện nhầm ký hiệu "ăn" thành trò cười cả lớp, khiến Hải Yến cười nghiêng ngả. "Cậu đúng là chỉ có tài gây cười không cố ý," Yến trêu. "Nhưng nghiêm túc mà nói, tớ thấy cậu vui hẳn lên từ hôm tham gia CLB này. Trước kia mỗi lần nhắc đến chuyện Bình An là mặt cậu buồn thiu, giờ thì..."

"Giờ thì sao?" Thảo Nguyên hỏi khi thấy bạn bỏ lửng câu nói.

"Giờ thì cậu kể chuyện học ký hiệu mà mắt sáng như đang kể chuyện gặp crush vậy," Hải Yến cười tinh nghịch. "Là vì học được ký hiệu mới, hay là vì có ai đó dạy cậu học ký hiệu mới thế?"

Thảo Nguyên đấm nhẹ vào vai bạn, mặt đỏ bừng, không phủ nhận cũng không thừa nhận, chỉ cười trừ cho qua chuyện, dù trong lòng cô cũng không chắc câu trả lời thành thật nhất là gì.

Tối về đến nhà, cả gia đình đang chuẩn bị ăn cơm. Thảo Nguyên quyết định thử vận dụng ngay những gì học được chiều nay. Cô ngồi xuống cạnh Bình An, chờ em nhìn về phía mình rồi ra dấu chậm rãi: "Em ăn cơm chưa?" — lần này cô cẩn thận nhớ đúng hướng ngón tay cho ký hiệu "ăn", không để lặp lại sai lầm buổi chiều.

Bình An nhìn cô ra dấu, gật đầu, ra dấu lại "Rồi, ăn rồi" — một câu đơn giản Thảo Nguyên hiểu trọn vẹn ngay lập tức, khiến cô mừng rỡ ra mặt.

Được đà, cô thử tiếp một câu khó hơn: "Hôm nay ở trường... em... vui không?" Nhưng đến từ "vui", cô lại lúng túng, nhớ nhầm sang ký hiệu chỉ "mệt" mà cô mới học tuần trước, khiến câu hỏi trở nên tối nghĩa.

Bình An nhíu mày, ra dấu lại hỏi "vui hay mệt?" để xác nhận, và khi Thảo Nguyên nhận ra mình lại nhầm, cô bật cười xấu hổ, lắc đầu, viết vội vào sổ tay của em: "Chị định hỏi vui, tay lại ra dấu mệt, xin lỗi."

Bình An đọc xong, cười khẽ, ra dấu chậm rãi để chỉnh lại cho chị, tay cậu di chuyển với sự kiên nhẫn hiếm thấy — một sự kiên nhẫn mà Thảo Nguyên nhận ra, có lẽ em đã phải luyện tập suốt nhiều năm khi giao tiếp với những người xung quanh chưa từng thật sự học ký hiệu.

"Con thấy hai đứa dạo này hay ra dấu với nhau ghê," mẹ Thảo Nguyên nhận xét khi bưng bát canh ra bàn, giọng vui vẻ không giấu được. "Con học được nhiều chưa?"

"Con mới học được ít thôi mẹ ạ, còn nhầm lẫn suốt," Thảo Nguyên đáp, gắp thức ăn cho Bình An theo thói quen. "Nhưng con thấy vui khi học, không giống như hồi trước tự xem video rồi bỏ dở."

"Vậy là tốt rồi," ba cô góp lời, ánh mắt nhìn hai chị em đầy trìu mến. "Ba mẹ không mong con giỏi ngay, chỉ mong con đừng bỏ cuộc như mấy lần trước thôi."

Câu nói của ba khiến Thảo Nguyên hơi chột dạ, nhưng cô gật đầu chắc nịch. "Lần này con sẽ không bỏ cuộc đâu ạ."

Sau bữa cơm, khi phụ mẹ rửa bát, Thảo Nguyên nghĩ lại về câu chuyện đùa lúc chiều của Gia Bách — về việc nhầm ký hiệu "xin lỗi" thành "thích" — và bất giác mỉm cười một mình. Cô nhận ra, dạo gần đây, cô hay nghĩ về cậu nhiều hơn mình tưởng: cách cậu kiên nhẫn chỉnh sửa từng ngón tay sai của học viên, cách cậu kể chuyện đùa để xoa dịu sự ngượng ngùng của người khác, cách ánh mắt cậu luôn dịu lại mỗi khi nhắc đến ba mẹ mình.

Cô lắc đầu, gạt suy nghĩ ấy sang một bên, tự nhủ mình đang tập trung học ký hiệu, không phải đi tìm hiểu tình cảm vớ vẩn. Nhưng khi lên phòng, mở sổ tay ra ôn lại từ vựng, cô vẫn không kìm được việc dừng lại ở trang ghi chú câu chuyện đùa hôm nay, đọc lại dòng chữ mình viết vội: "Nhầm 'xin lỗi' thành 'thích' — nhớ kỹ để không lặp lại! (Gia Bách kể)."

Cô cười một mình, gạch dưới tên Gia Bách trong dòng ghi chú ấy, rồi lại vội xóa đi, cảm thấy hành động của mình có phần trẻ con. Nhưng nụ cười vẫn còn nguyên trên môi khi cô tắt đèn đi ngủ, lòng nhẹ nhõm hơn nhiều so với những đêm trước đây, khi nỗi áy náy về Bình An vẫn còn là thứ duy nhất choán ngợp tâm trí cô mỗi khi nghĩ về em.

Nằm trên giường, cô ôn lại trong đầu toàn bộ những ký hiệu đã học được trong hai tuần qua, cố gắng hình dung ra bàn tay mình di chuyển đúng nhịp, đúng hướng. Có những ký hiệu cô đã nhớ chắc, nhưng cũng có không ít ký hiệu vẫn còn lẫn lộn, mờ nhạt trong trí nhớ. Cô tự nhắc mình, con đường phía trước còn dài, còn nhiều buổi tập luyện, nhiều lần nhầm lẫn đáng xấu hổ nữa đang chờ đợi. Nhưng lần đầu tiên sau nhiều năm, ý nghĩ ấy không khiến cô nản lòng, mà ngược lại, khiến cô mong chờ đến buổi học tiếp theo.

Sáng hôm sau, cô dậy sớm hơn thường lệ, tranh thủ mười lăm phút trước khi đi học để lật lại cuốn từ điển ký hiệu bỏ túi mới mua, ôn lại đúng như lời Gia Bách dặn. Bình An xuống nhà ăn sáng, thấy chị ngồi cắm cúi tập ký hiệu trước gương tủ lạnh, dừng lại quan sát một lúc, vẻ mặt vừa tò mò vừa buồn cười.

"Chị đang tập gì đấy?" cậu ra dấu, rồi thêm bằng miệng không thành tiếng, một thói quen của những người Điếc lớn lên trong môi trường vừa dùng ký hiệu vừa đọc khẩu hình.

Thảo Nguyên chỉ vào cuốn từ điển, ra dấu lại câu "ăn cơm" cho đúng, cố khoe thành quả buổi tối hôm qua. Bình An gật gù ra vẻ hài lòng, rồi bất ngờ ra thêm một loạt ký hiệu nhanh, có vẻ như đang trêu chọc điều gì đó về việc chị mình học chậm, khiến Thảo Nguyên phải giơ hai tay đầu hàng vì không theo kịp.

"Từ từ thôi, từ từ thôi," cô vừa nói vừa cười, ký hiệu "từ từ" lần này cô nhớ chính xác không cần nhìn lại sách. Bình An bật cười, gật đầu, có vẻ hài lòng vì ít nhất chị gái cũng đã nhớ được một câu phòng thân để đối phó với tốc độ ra dấu của cậu.

Trước khi ra khỏi nhà, Thảo Nguyên còn kịp ra dấu thêm một câu "Chiều gặp lại" — ký hiệu cô học lỏm được từ một video tối qua, chưa chắc đã đúng hoàn toàn, nhưng Bình An vẫn hiểu, giơ tay vẫy lại, ánh mắt có chút gì đó ấm áp hơn thường ngày. Bước ra khỏi cửa, Thảo Nguyên thấy lòng mình nhẹ bẫng, như thể một buổi sáng bình thường bỗng dưng mang một sắc thái khác hẳn, chỉ vì vài ký hiệu vụng về trao đi trao lại giữa hai chị em.