Chương 9 — Người Trèo Lên Giông Bão

Đoạn tuyến từ cột 45 tới trạm hạ áp gần bệnh viện là chặng khó nhất trong toàn bộ hành trình khôi phục, không phải vì kỹ thuật phức tạp hơn, mà vì nó đi qua một khu vực cồn cát cao, nơi gió sau bão vẫn còn giật mạnh bất thường do địa hình trống trải không có gì cản.

Khi đội của Thắng tới nơi vào giữa trưa, ba cây cột trên đoạn này đều nghiêng ngả ở nhiều mức độ khác nhau, và một cây, cột số 47, đứt gãy một phần thân giữa, chỉ còn trụ được nhờ lớp cốt thép bên trong chưa đứt hoàn toàn, treo lơ lửng ở góc nghiêng nguy hiểm.

"Cây này không thể trèo lên sửa tại chỗ." Cả Xuyên nói ngay khi nhìn thấy, giọng ông dứt khoát không chút do dự. "Thân cột đã yếu, chịu thêm trọng lượng người là có thể gãy hẳn bất cứ lúc nào."

Thắng đi vòng quanh chân cột, nhìn kỹ vết nứt, gật đầu đồng ý với đánh giá của bạn mình.

"Phải hạ nó xuống có kiểm soát, kéo dây tạm bằng cột dã chiến bên cạnh." Ông nói, đã bắt đầu tính toán phương án trong đầu. "Chúng ta không có cột thép dự phòng nữa, phải dùng cột gỗ dã chiến mang theo, chỉ đủ chịu tải tạm thời, sau này phải quay lại thay cột kiên cố."

Ông rút bộ đàm gọi về chi nhánh báo cáo tình hình, đồng thời kiểm tra tốc độ gió bằng thiết bị đo cầm tay mang theo, một công cụ nhỏ ông luôn đeo bên hông như một phần cơ thể trong những ngày trực bão.

"Gió hiện tại cấp sáu, giật cấp tám tại khu vực cồn cát." Ông đọc số liệu, mặt hơi cau lại. "Ở độ cao trên cột, gió thường mạnh hơn mặt đất từ một đến hai cấp do không có vật cản. Nghĩa là trên đỉnh cột, có thể đang giật tới cấp chín, cấp mười."

"Vậy có trèo được không?" Vọng hỏi, tay đã sẵn sàng dây đai an toàn.

"Quy định nội bộ không cho phép trèo cột cao thế khi gió giật trên cấp tám." Thắng đáp, giọng ông có một sự căng thẳng mà cả đội ít khi thấy ở ông. "Chúng ta đang ở ranh giới đó."

Cả đội đứng lặng một lúc, nhìn lên những cây cột đang lắc lư nhẹ trong gió, rồi nhìn Thắng, chờ quyết định.

"Còn bao nhiêu tiếng cho bệnh viện?" Ông hỏi vào bộ đàm.

"Sáu tiếng ba mươi phút." Trưởng ca trực đáp, giọng cô căng như dây đàn. "Bác sĩ Thục vừa báo cáo, họ đã giảm tải hết mức có thể, tắt gần như toàn bộ đèn không thiết yếu, nhưng dầu vẫn đang cạn theo đúng dự tính."

Sáu tiếng ba mươi phút, để hạ cây cột 47 nguy hiểm, dựng cột dã chiến, kéo dây qua ba cây cột còn lại, và đấu nối vào trạm hạ áp gần bệnh viện. Thắng nhìn lên bầu trời, những đám mây cuối cùng của hoàn lưu bão vẫn còn lởn vởn phía chân trời, không biết chắc chắn chúng sẽ tan đi hay quay lại mạnh hơn.

"Chờ." Ông nói, quyết định cuối cùng khiến cả đội hơi bất ngờ. "Chúng ta chờ ba mươi phút, theo dõi xu hướng gió. Nếu gió giảm xuống dưới cấp tám ổn định, chúng ta trèo. Nếu không, chúng ta tìm phương án khác."

"Phương án khác là gì?" Khánh Thi hỏi, cô đang đứng cạnh đống dụng cụ, tay vẫn cầm cuốn sổ ghi chép.

"Dùng xe cẩu có cần nâng người, làm việc từ trong giỏ nâng thay vì trèo trực tiếp lên thân cột." Thắng đáp. "An toàn hơn trong gió lớn, nhưng chậm hơn nhiều vì phải điều xe cẩu tới, và địa hình cồn cát này xe cẩu khó tiếp cận tận chân cột."

Ba mươi phút trôi qua chậm chạp, mỗi người trong đội tìm một việc để làm nhằm không phải đứng nhìn đồng hồ đếm ngược một cách vô ích. Vọng kiểm tra lại dụng cụ hạ cột, Cả Xuyên chuẩn bị cột dã chiến, Khánh Thi được giao nhiệm vụ theo dõi liên tục tốc độ gió bằng thiết bị đo, ghi lại số liệu mỗi năm phút một lần vào cuốn sổ.

"Cấp bảy." Cô đọc số liệu lần đầu.

"Cấp tám, giật cấp chín." Cô đọc lần thứ hai, mười phút sau, giọng cô hơi chùng xuống vì con số đi sai hướng mong muốn.

Thắng đứng cạnh cô, nhìn thiết bị đo, gương mặt ông không biểu lộ cảm xúc rõ ràng, chỉ có ánh mắt là đang tính toán không ngừng.

"Cấp sáu, giật cấp bảy." Lần đo thứ ba, hai mươi phút sau, con số cuối cùng cũng nghiêng về hướng có lợi.

"Đang giảm dần." Thắng nói, một chút nhẹ nhõm lọt vào giọng ông. "Đo thêm một lần nữa, nếu vẫn giữ xu hướng này, chúng ta bắt đầu."

Lần đo cuối cùng cho kết quả cấp sáu ổn định, giật không quá cấp bảy trong năm phút liên tục quan sát. Thắng gật đầu, quyết định.

"Bắt đầu công tác." Ông nói, giọng trở lại chắc chắn quen thuộc. "Nhưng theo dõi gió liên tục trong suốt quá trình, nếu giật lên trên cấp tám bất cứ lúc nào, tất cả xuống ngay lập tức, không tranh luận, không chờ hoàn thành bước đang làm dở."

"Rõ." Cả đội đồng thanh đáp, và không khí căng thẳng chuyển sang một dạng tập trung khác, dạng tập trung của những người biết mình đang làm việc trong một khung an toàn hẹp, không có chỗ cho sai sót.

Việc đầu tiên là hạ cây cột 47 đang treo lơ lửng một cách an toàn, không để nó đổ sập bất ngờ trong lúc thao tác. Thắng và Vọng buộc dây cáp thép vào phần thân trên của cột, kéo căng về hai hướng đối nghịch bằng tời tay, tạo thành một hệ giữ cân bằng trước khi cắt đứt phần cốt thép còn sót lại.

"Từ từ, giữ căng đều cả hai bên." Thắng ra lệnh, đứng ở vị trí có thể quan sát toàn bộ chuyển động của cột. "Vọng, cắt từng đoạn nhỏ, không cắt hết một lần."

Vọng dùng cưa sắt chuyên dụng, cắt từng nhát ngắn vào phần cốt thép, dừng lại kiểm tra sau mỗi nhát để chắc chắn cột vẫn được giữ ổn định bởi hệ dây cáp. Tiếng cưa rít lên từng đợt, hòa vào tiếng gió vẫn còn rít nhẹ qua các khe hở của thân cột nứt.

"Còn một đoạn nhỏ." Vọng báo, mồ hôi nhỏ giọt từ cằm anh xuống lớp cát bên dưới.

"Chuẩn bị hạ." Thắng nói, ra hiệu cho hai công nhân đứng giữ dây tời sẵn sàng nới dần.

Khi nhát cưa cuối cùng cắt đứt hoàn toàn, phần thân trên của cột 47 từ từ nghiêng xuống theo lực kéo có kiểm soát của hệ dây cáp, đổ xuống bãi cát một cách chậm rãi thay vì sập bất ngờ như nó có thể đã làm nếu không được xử lý đúng quy trình. Một đám bụi cát bốc lên khi phần cột chạm đất, rồi lắng xuống, để lại một khoảng trống nơi trước đó là mối nguy hiểm treo lơ lửng suốt hơn một tiếng đồng hồ.

"Xong phần khó nhất." Cả Xuyên nói, thở phào, dù ông biết phía trước vẫn còn không ít việc.

Nhóm công nhân nhanh chóng dựng cột dã chiến bằng gỗ tẩm dầu chống mục ngay cạnh vị trí cột cũ, chôn sâu và chèn đá xung quanh chân cột để tăng độ vững, dù ai cũng hiểu đây chỉ là giải pháp tạm thời, cần được thay bằng cột kiên cố trong vòng vài tuần tới theo đúng quy trình kỹ thuật.

Thắng chuẩn bị dây đai của mình, kiểm tra từng khóa móc kỹ hơn bình thường, một thói quen mà những người làm nghề lâu năm vẫn giữ ngay cả khi đã kiểm tra hàng nghìn lần trước đó, vì họ hiểu rằng chính sự chủ quan mới là kẻ thù nguy hiểm nhất, không phải sự thiếu kinh nghiệm.

"Cô đi cùng tôi lần này." Ông nói với Khánh Thi, khiến cô ngẩng lên bất ngờ.

"Con á?"

"Không phải hạ cột 47, việc đó tôi làm với Vọng." Ông giải thích. "Nhưng sau khi hạ xong, cần người hỗ trợ tiếp địa ở gần đỉnh cột dã chiến khi đấu dây, vị trí đó không quá cao, khoảng mười tám mét, và tôi muốn cô có thêm kinh nghiệm thực tế trước khi chúng ta gặp những cột cao hơn."

Khánh Thi nhìn lên cây cột dã chiến sắp được dựng, nhìn bầu trời vẫn còn vài đám mây xám trôi nhanh, rồi nhìn lại Thắng, người đang chờ câu trả lời của cô mà không hề thúc giục.

"Con sẵn sàng." Cô nói, và lần này, trong giọng cô không còn chút run rẩy nào của người đang cố che giấu nỗi sợ, chỉ có một sự quyết tâm thật, dù nỗi sợ vẫn còn đó, chỉ là nó không còn đứng một mình nữa.

Trước khi cả hai bắt đầu trèo, Thắng gọi bộ đàm về trung tâm điều độ một lần nữa, xác nhận lại tình trạng cắt điện của đoạn tuyến, dù đã xác nhận từ sáng, vì quy tắc ông luôn tuân theo là không bao giờ giả định một trạng thái an toàn vẫn còn nguyên vẹn sau một khoảng thời gian dài không kiểm tra lại.

"Trung tâm điều độ, xác nhận lại trạng thái cắt điện đoạn cột 45 tới trạm hạ áp bệnh viện." Ông nói vào bộ đàm.

"Xác nhận, vẫn đang cắt điện, chưa có thay đổi." Giọng trưởng ca trực đáp lại ngay.

"Nhận, chuẩn bị lên cột." Thắng đáp, cất bộ đàm vào túi áo ngực, quay sang Khánh Thi lần cuối trước khi cả hai bắt đầu trèo lên cây cột dã chiến còn thơm mùi gỗ mới và dầu chống mục.

"Nhớ những gì tôi dạy cô." Ông nói, giọng nghiêm túc nhưng không căng thẳng. "Ba điểm tiếp xúc, di chuyển từng phần một, và nếu tôi bảo xuống, cô xuống ngay không hỏi lại vì sao."

"Con nhớ." Cô đáp, đeo lại dây đai lần cuối, siết chặt quai mũ bảo hộ, rồi đặt chân lên nấc thang đầu tiên của cây cột còn mới, bước theo sau Thắng vào một chặng đường mà cả hai đều biết sẽ không hề đơn giản.

Dưới chân cột, Cả Xuyên đứng lại làm nhiệm vụ giám sát an toàn, mắt không rời khỏi hai bóng người đang chậm rãi lên cao, tay ông cầm sẵn bộ đàm, sẵn sàng cho bất kỳ tình huống nào có thể xảy ra trong những phút tiếp theo.