Chương 5 — Bản Giao Hưởng Nổi Loạn

Cuối tuần đó, Linh không đến phòng kho số 4 như thường lệ, vì Minh nhắn tin báo bố cậu bắt cả nhà đi thăm ông bà nội ở tỉnh, không thể trốn được. Có một buổi tối rảnh rỗi hiếm hoi, Linh quyết định ở nhà, ôn lại vài đoạn nhạc cũ trong phòng riêng.

Nhưng khi cô xuống nhà lấy nước, cô nghe thấy một âm thanh lạ vọng ra từ phòng khách — tiếng dương cầm, khe khẽ, không phải bản nhạc nào cô từng nghe mẹ chơi trước đây.

Linh đứng khựng lại nơi cầu thang, nhìn xuống. Mẹ cô, bà Đặng Lan Anh, đang ngồi trước cây đàn piano cũ kê ở góc phòng khách — cây đàn mà từ nhỏ đến giờ Linh chỉ thấy phủ một tấm khăn nhung, thi thoảng được lau bụi nhưng gần như chưa bao giờ được mở nắp. Ngón tay bà lướt trên phím đàn với một sự thuần thục đáng kinh ngạc, không hề vụng về như một người "chỉ biết chơi cho vui" như bà vẫn thường tự nhận.

Linh lặng lẽ ngồi xuống bậc cầu thang, nghe hết bản nhạc. Đó là một bản Nocturne của Chopin, chơi chậm rãi, đầy cảm xúc, có những chỗ ngón tay bà hơi run, những chỗ bà nhấn phím mạnh hơn cần thiết như để trút một điều gì đó bị dồn nén rất lâu.

Khi bản nhạc kết thúc, bà Lan Anh ngồi yên lặng một lúc, tay vẫn đặt trên phím đàn, rồi khẽ thở dài. Chính lúc đó bà nhận ra con gái đang ngồi trên cầu thang nhìn mình.

"Linh, con dậy từ bao giờ vậy?" Bà giật mình, vội vàng đậy nắp đàn lại, như thể vừa bị bắt gặp làm điều gì đó không nên làm.

"Con xuống lấy nước," Linh đứng dậy, bước lại gần, ánh mắt vẫn còn ngỡ ngàng. "Mẹ ơi, con chưa bao giờ nghe mẹ chơi hay như vậy. Mẹ học đàn từ khi nào?"

Bà Lan Anh im lặng một lúc, tay vuốt nhẹ lên tấm khăn nhung phủ đàn, ánh mắt xa xăm như đang lạc về một khoảng thời gian rất xa. "Mẹ học từ năm sáu tuổi, con à. Mẹ từng theo học tại Nhạc viện Thành phố, cùng lứa với thầy giáo dạy dương cầm của con bây giờ đấy."

Linh sững sờ. Cô chưa bao giờ biết điều này. "Sao mẹ chưa bao giờ kể cho con nghe?"

"Vì nó không còn quan trọng nữa," bà Lan Anh đáp, giọng nhẹ nhàng nhưng ẩn chứa một nỗi buồn cũ kỹ. "Năm mẹ mười chín tuổi, mẹ từng có cơ hội đi biểu diễn ở nước ngoài, một học bổng biểu diễn ba năm tại một nhạc viện châu Âu. Nhưng ông bà ngoại con phản đối kịch liệt. Họ nói con gái không nên theo đuổi sự nghiệp bấp bênh như vậy, nên lập gia đình ổn định mới là điều quan trọng nhất."

"Vậy mẹ đã từ bỏ?" Linh hỏi, giọng khẽ khàng, gần như không dám tin.

"Mẹ đã từ bỏ," bà Lan Anh gật đầu, ánh mắt thoáng chút cay đắng. "Mẹ gặp bố con ngay năm đó, một cuộc hôn nhân được sắp xếp giữa hai gia đình kinh doanh. Bố con là người tốt, mẹ không hối hận vì đã có con và cuộc sống này. Nhưng đôi khi, vào những đêm như thế này, khi bố con đi công tác xa, mẹ vẫn lén mở nắp đàn ra, chơi lại vài bản nhạc cũ, chỉ để nhớ xem con người mẹ từng là ai."

Linh ngồi xuống cạnh mẹ trên chiếc ghế dài, lòng nặng trĩu một cảm giác mới mẻ mà cô chưa từng có với chính người mẹ mình vẫn nghĩ mình đã hiểu rõ.

"Mẹ có bao giờ hối hận không?" cô hỏi khẽ.

Bà Lan Anh im lặng hồi lâu, rồi mỉm cười, một nụ cười vừa buồn vừa dịu dàng. "Mẹ không hối hận vì đã có con, Linh à. Nhưng mẹ vẫn tự hỏi, nếu ngày đó mẹ đủ can đảm hơn, cuộc đời mẹ sẽ khác đi như thế nào. Đó là lý do vì sao..." Bà ngừng lại, nhìn thẳng vào mắt con gái, ánh mắt bỗng trở nên nghiêm túc lạ thường. "Đó là lý do vì sao mẹ luôn ủng hộ con theo đuổi âm nhạc, dù bố con muốn con học kinh doanh nhiều hơn. Mẹ không muốn con phải sống với câu hỏi 'giá như' suốt quãng đời còn lại như mẹ."

Linh cảm thấy cổ họng nghẹn lại. Cô luôn nghĩ mẹ mình chỉ là một người phụ nữ dịu dàng, ít nói, đứng phía sau ủng hộ mọi quyết định của bố mà không có chính kiến riêng. Cô chưa bao giờ biết đằng sau vẻ ngoài đó là một nghệ sĩ đã từng có ước mơ lớn lao, bị chôn vùi bởi những kỳ vọng của thời đại trước.

"Mẹ ơi," Linh nói, giọng run run. "Con đang làm một điều... hơi khác thường cho bài dự thi lần này. Con đang thử kết hợp vĩ cầm cổ điển với nhạc điện tử hiện đại. Bố chắc chắn sẽ không thích điều đó nếu biết."

Bà Lan Anh nhìn con gái, ánh mắt lóe lên một tia sáng thích thú hiếm thấy. "Vậy à? Kể cho mẹ nghe đi."

Và thế là, lần đầu tiên trong đời, Linh kể hết cho mẹ nghe — không phải toàn bộ sự thật về danh tính Z, vì lời hứa với Minh vẫn còn đó, nhưng cô kể về việc mình đang hợp tác với một người bạn học giỏi về âm nhạc điện tử, về những buổi tối luyện tập trong phòng kho cũ, về cách cô dần học được để cảm xúc dẫn dắt tay mình thay vì chỉ tuân theo kỹ thuật.

Bà Lan Anh nghe hết, gật gù, rồi đứng dậy, mở nắp đàn piano ra lần nữa. "Con chơi thử cho mẹ nghe đoạn cậu vừa kể xem sao. Mẹ đệm piano cho con."

Đêm đó, lần đầu tiên trong nhiều năm, phòng khách nhà họ Phương vang lên tiếng đàn của cả hai mẹ con, hòa quyện giữa vĩ cầm và dương cầm, giữa quá khứ bị bỏ lỡ của người mẹ và tương lai đang được viết tiếp của người con gái.

Khi họ chơi xong, bà Lan Anh khép nắp đàn lại, nhưng lần này bà không phủ tấm khăn nhung lên như mọi khi. Bà để nguyên cây đàn mở, ánh mắt nhìn nó với một sự trìu mến mà Linh chưa từng thấy trước đây.

"Con biết không," bà nói, giọng nhỏ nhẹ, "có một điều mẹ chưa từng kể cho ai nghe, kể cả bố con. Năm mẹ từ chối học bổng đó, mẹ đã khóc suốt một tháng trời. Ông bà ngoại tưởng mẹ buồn vì chuyện khác, nên chưa bao giờ biết thật ra mẹ đang tiếc nuối điều gì. Mẹ tự nhủ, nếu sau này có con gái, mẹ sẽ không bao giờ để con phải giấu giếm nỗi buồn như vậy."

"Vậy tại sao mẹ không nói với bố về việc con đang làm?" Linh hỏi, chợt nhớ ra nỗi lo canh cánh trong lòng bấy lâu.

"Vì bố con cần thời gian," bà Lan Anh đáp, ánh mắt trở nên thực tế hơn. "Ông ấy không xấu, Linh à, ông ấy chỉ sợ. Ông ấy sợ con đi theo một con đường không chắc chắn, sợ con phải chịu khổ như biết bao nghệ sĩ không thành danh ngoài kia. Đó là nỗi sợ của một người cha, dù cách thể hiện có phần cứng nhắc."

"Vậy con phải làm sao?"

"Con phải chứng minh," bà Lan Anh nắm lấy tay con gái, siết nhẹ. "Không phải bằng lời nói, mà bằng chính bản nhạc con sắp trình diễn. Khi bố con nhìn thấy con tỏa sáng thật sự, bằng chính con người con, ông ấy sẽ hiểu. Mẹ tin là vậy. Và nếu ông ấy vẫn không hiểu, thì mẹ sẽ là người đứng ra nói chuyện với ông ấy, con không phải lo một mình."

Linh siết chặt tay mẹ, một sự ấm áp lan tỏa trong lòng mà cô chưa từng cảm nhận rõ ràng đến vậy. Lần đầu tiên, cô cảm thấy mình không đơn độc trong cuộc chiến thầm lặng chống lại những kỳ vọng được vẽ sẵn.

***

Ngày hôm sau, khi Linh kể lại chuyện này cho Minh nghe trong phòng kho số 4, cậu lắng nghe chăm chú, không ngắt lời một câu nào.

"Vậy là cả hai chúng ta đều có một bậc phụ huynh từng phải hy sinh đam mê vì gia đình," cậu nói cuối cùng, giọng trầm ngâm. "Mẹ tôi cũng từng mơ trở thành nghệ sĩ piano trước khi theo ngành Y theo ý ông bà ngoại. Bà kể cho tôi nghe chuyện đó đúng một lần, năm tôi mười hai tuổi, rồi không bao giờ nhắc lại nữa."

"Có lẽ đó là lý do vì sao mẹ cậu không dám công khai đứng về phía cậu," Linh nói, chợt hiểu ra một mảnh ghép mới trong bức tranh gia đình phức tạp của Minh. "Bà sợ lặp lại một cuộc chiến bà đã thua từ lâu."

Minh gật đầu, mắt nhìn xa xăm. "Có lẽ vậy."

"Nhưng mẹ tôi nói một điều khiến tôi suy nghĩ mãi," Linh tiếp tục, giọng trở nên kiên định. "Bà nói bà không muốn tôi phải sống với câu hỏi 'giá như' suốt đời. Tôi nghĩ, có lẽ đó chính xác là điều chúng ta đang cố tránh, cả hai chúng ta."

Minh nhìn cô, một nụ cười nhẹ nhàng, chân thành nở trên môi. "Vậy thì chúng ta không thể để câu hỏi 'giá như' đó xảy ra. Bằng bất cứ giá nào."

Cậu xoay lại màn hình laptop, mở ra bản phối họ đang xây dựng suốt hai tuần qua, một phiên bản đã hoàn thiện hơn nhiều so với những bản nháp đầu tiên. "Nghe lại đoạn này xem. Tôi đã thêm vào một lớp piano nhẹ ở đoạn giữa, lấy cảm hứng từ câu chuyện của cậu tối qua."

Linh đeo tai nghe vào, nghe đoạn nhạc mới. Giữa những lớp âm thanh điện tử dồn dập, một giai điệu piano nhẹ nhàng, gần như thì thầm, len lỏi vào như một ký ức xa xưa được đánh thức.

Nước mắt bất giác dâng lên nơi khóe mắt cô. Đó là âm thanh của một sự hy sinh thầm lặng, của những giấc mơ dang dở được truyền lại qua nhiều thế hệ, và của một hy vọng mong manh rằng, lần này, mọi chuyện sẽ khác đi.

"Đẹp lắm," cô thì thầm, giọng nghẹn lại. "Đây chính xác là điều tôi muốn nói mà không biết cách diễn đạt."

Minh nhìn cô, ánh mắt dịu dàng lạ thường. "Đó là công việc của tôi mà, lớp trưởng. Biến những điều cậu cảm thấy nhưng không nói được thành âm thanh."

Và trong khoảnh khắc đó, giữa căn phòng kho bụi bặm dưới tầng hầm khu thể chất, hai người trẻ tuổi, mỗi người mang theo gánh nặng riêng của gia đình mình, nhận ra rằng họ không còn đơn độc trong cuộc chiến âm thầm chống lại những kỳ vọng áp đặt lên cuộc đời mình nữa.