Căn nhà dưới chân dốc

Mai mở cửa nhà chị Hạnh khi nghe ba tiếng gõ đã hẹn. Cô mặc áo len mỏng, tóc buộc vội, trên tay còn cầm chiếc đèn pin nhỏ. Vừa thấy Duy, Mai đã bước ra hiên nhìn con dốc.

“Xe đi rồi,” cô nói. “Nhưng họ để lại một phong bì trong khe cửa.”

“Em có mở không?” Duy hỏi.

“Chưa.”

Linh nhận ra Mai chỉ nhỏ hơn Duy vài tuổi, gương mặt còn nét trẻ nhưng ánh mắt đã quen với việc đề phòng. Cô đứng nép sau cửa, không hỏi ai là Linh.

“Đây là Linh,” Duy giới thiệu. “Con ông Khải.”

Mai nhìn Linh, vẻ ngạc nhiên thoáng qua. “Chị là người có nửa chiếc vé?”

Linh gật.

“Vào đi,” Mai nói. “Đừng đứng ngoài đường.”

Nhà chị Hạnh chật, phòng khách kê sát bếp. Trên bàn là tập giấy ngân hàng được xếp ngay ngắn, mỗi tờ dán một miếng giấy nhớ màu vàng. Mai kéo ghế cho Linh, rồi đặt chiếc phong bì giữa bàn.

“Họ không ghi tên người gửi,” cô nói. “Chỉ có một câu: ‘Đổi nhà lấy hộp’.”

Duy không mở ngay. Anh dùng găng tay lấy điện thoại chụp mặt trước, sau, mép keo. Linh ghi thời gian và vị trí phong bì được tìm thấy.

Mai nhìn cách họ làm. “Anh học được cách này từ mẹ à?”

“Từ công việc.”

“Mẹ sẽ cười nếu biết anh mang cả quy trình lập biên bản vào chuyện gia đình.”

“Mẹ không cười nhiều những năm cuối.”

Câu nói khiến cả bàn im xuống. Mai gỡ dây buộc tập giấy, lật đến trang đầu. “Đây là thông báo điều chỉnh khoản vay. Ngân hàng nói khoản nợ có tài sản bảo đảm là căn nhà của chúng ta. Nhưng số hợp đồng không giống giấy mẹ từng giữ.”

Linh cầm bản sao. Cô đọc ngày lập, mã khoản vay và chữ ký. “Hợp đồng này ký năm 2011, sau khi mẹ anh mất?”

“Mẹ mất năm 2022.”

“Vậy bà không thể ký.”

“Chữ ký là của cha.”

Duy nhìn tờ giấy. “Cha mất năm 2014.”

“Ngân hàng bảo đây là hợp đồng gia hạn do người thừa kế ký.”

“Anh có ký không?” Linh hỏi.

“Tôi ký một biên bản xác nhận thông tin khi mới hai mươi hai tuổi. Tôi không ký vay.”

Mai rút một tờ khác. “Đây là bản họ gửi tuần trước. Chữ ký người vay bị nhòe nhưng tên tài khoản thụ hưởng là Công ty Vân Lộ Thiết bị. Công ty đó đã giải thể.”

Linh nhìn Duy. “Khoản nợ của gia đình anh có thể liên quan trực tiếp tới khoản tạm ứng thiết bị.”

“Tôi biết.”

“Anh có từng yêu cầu ngân hàng cung cấp hồ sơ gốc?”

“Ba lần. Họ nói lưu trữ ngoài hệ thống, phải chờ đối soát.”

Mai cười nhạt. “Chờ tới khi họ bán nhà.”

Linh đọc tiếp. Một phụ lục ghi “nghĩa vụ liên đới của bên nhận cuối”. Tên bên nhận cuối đã bị gạch, thay bằng tên cha Duy. Chỗ sửa có dấu mộc nhưng không có chữ ký nháy.

“Có dấu hiệu chỉnh sửa,” cô nói. “Nhưng cần bản gốc và giám định.”

Duy mở phong bì. Bên trong là một tấm ảnh cũ chụp trước ga Vân Lộ. Bảy người đứng cạnh cabin đời đầu. Linh nhận ra cha mình, mẹ Duy và ông Khang. Vĩnh đứng ở mép ảnh, mặt quay sang hướng khác. Trên lưng ảnh có dòng chữ:

“Khi đủ hai nửa, hỏi người đứng ngoài khung.”

“Người đứng ngoài khung là ai?” Mai hỏi.

“Vĩnh,” Duy đáp.

“Ông ta không đứng ngoài. Ông ta có trong ảnh.”

“Nhìn kỹ,” Linh nói.

Ở góc phải, sau vai ông Khang, có một khoảng tường trắng. Người chụp ảnh chắc chắn đứng ở đó. Tuy nhiên, phần ảnh bị cắt trước khi tới tường, như thể ai đó đã chủ động loại một người ra.

Mai lấy kính lúp nhỏ từ ngăn kéo. “Phía sau ảnh còn có dấu ghi ngày. 19 tháng 8 năm 2009.”

“Năm khoản nợ bắt đầu,” Duy nói.

“Và năm hộp được cất,” Linh thêm.

Một tiếng xe chạy ngang nhà làm Mai giật mình. Cô tắt đèn phòng khách. Ba người nhìn qua khe rèm. Một chiếc xe máy dừng ở đầu ngõ, người lái đội mũ kín mặt. Anh ta không xuống, chỉ nhìn căn nhà rồi rời đi.

“Họ biết em ở đây?” Duy hỏi.

“Có lẽ.”

“Em có nói với ai về cuộc gọi ngân hàng?”

“Không.”

“Tú biết không?”

Mai nhìn anh. “Tú gọi cho em lúc anh và Linh đang ở ga. Anh ta bảo đừng ở nhà, nói có người hỏi về chiếc vé.”

Linh chú ý cách Mai nói tên Tú. Không có vẻ tin tưởng, cũng không phải sợ hãi; giống như cô đã quen với những lời cảnh báo nửa đúng nửa sai từ anh ta.

“Tú còn nói gì?” Linh hỏi.

“Anh ấy bảo nếu thấy xe tải bạc thì tránh xa. Em hỏi vì sao, anh ấy bảo vì người lái không phải Vĩnh.”

“Nhưng chúng ta thấy xe của Vĩnh,” Duy nói.

“Tú đã từng đưa em xem ảnh Vĩnh chưa?”

Mai lắc đầu. “Em chỉ biết tên.”

Linh đặt tấm ảnh cũ bên cạnh phong bì. “Có khả năng ai đó dùng tên Vĩnh để dọa mọi người, trong khi người đứng sau là người khác.”

“Ai có quyền truy cập cabin, tủ kho, hồ sơ ngân hàng và biết lịch chuyển hộp?” Duy hỏi.

Không ai trả lời.

Mai lật tập giấy tới trang cuối. “Có một thứ các anh chưa thấy.”

Cô đưa ra một bản kê chi phí học của mình. Bên cạnh là dòng ghi chú đỏ: “Tạm dừng học bổng khi gia đình không hoàn tất tài sản bảo đảm.”

“Học bổng của em do trường cấp,” Duy nói.

“Bị rút vì ngân hàng gửi thông báo về khoản nợ. Họ nói gia đình có tài sản tranh chấp nên chưa thể xác nhận hoàn cảnh.”

Linh thấy ngực mình nghẹn lại. Món nợ không chỉ là căn nhà; nó đã lan tới việc Mai có thể tiếp tục học hay không.

“Em định làm gì?” cô hỏi.

“Rời núi. Em đã xin làm ở thành phố.”

Duy siết tay. “Em không cần bỏ học.”

“Anh định lấy tiền đâu để trả?”

“Anh sẽ tìm.”

“Anh nói câu đó từ khi mẹ còn sống. Tìm được gì chưa?”

Duy im. Mai không quát, nhưng từng chữ đều gọn và sắc. Linh hiểu giữa họ đã có nhiều cuộc nói chuyện giống thế.

“Nếu chiếc hộp chứng minh khoản nợ sai,” Linh nói, “em không cần rời núi vì nó.”

Mai nhìn cô. “Chứng minh mất bao lâu?”

“Không biết.”

“Ngân hàng không đợi chúng ta tìm hiểu.”

“Vì vậy phải bảo toàn giấy tờ trước khi thương lượng.”

Mai kéo ghế gần hơn. “Chị làm lưu trữ thật à?”

“Ừ.”

“Vậy chị có thể biết chữ ký giả không?”

“Tôi có thể nhận ra dấu hiệu bất thường. Kết luận cuối phải do giám định.”

“Vậy giúp em kiểm tra chữ ký của cha.”

Linh xem ba mẫu. Chữ ký trong hợp đồng mới có nét cuối kéo dài, còn chữ ký trên giấy cũ dừng đột ngột. Không thể kết luận bằng mắt, nhưng đủ để đặt câu hỏi.

“Em giữ bản gốc ở đâu?”

“Ngân hàng giữ.”

“Còn bản sao?”

“Ở nhà.”

“Nhà bị người khác theo dõi.”

Mai nhìn ra cửa. “Tối nay chúng ta lấy.”

Duy phản đối ngay. “Không quay về.”

“Bản sao ở ngăn dưới tủ bếp,” Mai nói. “Nếu họ tìm nhà, họ sẽ lấy trước.”

“Đợi tới sáng và gọi công an.”

“Tới sáng, họ có thể vào bằng lối sau.”

Linh thấy hai anh em sắp cãi. Cô mở bản đồ địa hình trên điện thoại. Nhà Mai cách đường chính ba trăm mét, có lối thoát ra sau vườn và một mương nước cũ. Có thể đi trong mười phút nếu không bật đèn.

“Chúng ta không vào để đối đầu,” cô nói. “Chỉ lấy bản sao, kiểm tra cửa và rời đi. Mai ở giữa, Duy đi trước, tôi đi sau. Nếu thấy xe, quay lại.”

Duy nhìn cô. “Cô đã từng làm việc này chưa?”

“Chưa. Nhưng tôi biết cách di chuyển một hộp hồ sơ qua kho không có camera.”

Mai bật cười lần đầu tiên. “Nghe đáng tin hơn anh trai em.”

Duy không vui, nhưng không phản đối nữa.

Trước khi rời nhà chị Hạnh, Linh chụp lại toàn bộ tài liệu. Mai cất bản gốc vào túi vải, còn Duy giấu tấm ảnh cũ vào áo khoác.

Ngoài ngõ, mưa đã nhẹ hơn. Tú đứng dưới mái hiên đối diện, tay cầm ô.

“Anh đi đâu vậy?” Duy hỏi.

“Đưa các cậu về ga.”

“Chúng tôi về nhà Mai.”

“Tôi biết.”

Linh nhìn anh ta. “Anh biết quá đúng lúc.”

Tú quay sang Mai. “Xe bạc còn quanh làng.”

“Anh thấy ai lái?” Duy hỏi.

“Không thấy mặt.”

“Vậy sao biết không phải Vĩnh?”

Tú không đáp.

Mai kéo cửa. “Nếu anh muốn giúp, anh đi đầu. Nếu không, tránh đường.”

Tú nhìn cô một lúc rồi tránh sang bên. Ba người đi qua, nhưng Linh nhận thấy anh ta không đi về ga. Anh ta theo sau cách khoảng hai chục mét.

Đường về nhà Mai tối và trơn. Duy dùng đèn đỏ, chỉ đủ soi ba bước. Linh bám vào vai Mai khi qua mương. Đến gần hàng rào, họ nghe tiếng khóa cửa bị xoay.

Duy tắt đèn, giơ tay ra hiệu dừng.

Trong sân có một bóng người. Không phải Vĩnh; người đó thấp hơn, đang cúi mở cửa bếp. Trên cổ tay áo mưa của hắn lộ ra một sợi dây đỏ.

Mai thở gấp. Linh giữ miệng cô, còn Duy nhìn quanh tìm lối khác.

Bóng người mở được cửa, bước vào nhà. Một tia sáng quét qua gian bếp.

Duy thì thầm: “Lối sau qua vườn.”

Họ vòng qua hàng cây. Linh chạm vào túi tài liệu trên tay Mai, nhắc cô không để giấy cọ vào cành. Tới cửa sau, Duy dùng chìa dự phòng. Cửa mở không tiếng động.

Trong bếp, ngăn tủ dưới đã bị kéo ra. Kẻ lạ đang tìm đúng chỗ Mai nói.

Mai muốn lao tới, nhưng Duy giữ lại. Linh chỉ vào tấm gương treo cạnh bếp. Qua phản chiếu, người kia có một chiếc vòng kim loại khắc tam giác.

Tú xuất hiện ở cửa trước, ném một viên đá ra sân. Kẻ lạ quay đầu, lập tức chạy về phía cửa sau. Duy đẩy Linh và Mai né sang bên. Người kia va vào bàn, đánh rơi một chiếc thẻ nhựa.

Hắn thoát qua hàng rào trước khi Duy đuổi kịp.

Linh nhặt chiếc thẻ bằng khăn giấy. Trên thẻ ghi tên nhân viên nhà thầu cũ: “Trần Quang Vĩnh”.

Mai nhìn tên, mặt tái đi. “Vĩnh có họ Trần?”

Tú đứng dưới hiên, giọng khàn: “Không. Võ Minh Vĩnh đã đổi tên thành Trần Quang Vĩnh sau khi rời đội.”

Duy quay lại nhìn anh. “Anh biết từ bao giờ?”

“Từ lúc thấy tấm thẻ.”

“Anh vẫn giấu.”

Tú cúi đầu. “Vì tôi từng giúp ông ta đổi thẻ.”

Trong căn bếp tối, không ai nói tiếp. Ngoài vườn, tiếng xe tải khởi động vang lên rồi xa dần. Mai mở ngăn tủ dưới, lấy ra bản sao hợp đồng.

Trên trang cuối, chữ ký người bảo lãnh bị gạch đi. Bên dưới là tên một người mới được viết vào bằng mực xanh:

Nguyễn Khải.

Chữ ký bên cạnh không phải của cha Linh.

Linh nhìn nét mực, cảm thấy mọi thứ trong câu chuyện vừa nghiêng sang hướng khác. Cha cô có thể đã nhận món nợ, nhưng ông không phải người ký tên đầu tiên.

Một tiếng còi từ triền núi vọng xuống. Duy mở điện thoại. Tin nhắn của đội trưởng chỉ có một dòng:

“Tủ sắt ở ga trên đã bị mở. Chiếc hộp biến mất.”