Chương 8
Chương 8
Minh Quân rút khỏi nhóm vào ngày công ty bắt đầu khảo sát. Cậu gửi email ngắn: “Tạm dừng vì bản vẽ đã được sử dụng ngoài phạm vi cho phép. Tôi không chịu trách nhiệm kỹ thuật cho bất kỳ phương án nào chưa được kiểm tra.”
Vy đọc email ba lần. My hỏi có nên gọi cậu không. Vy nói không, rồi tự mình gọi ngay sau đó.
Quân bắt máy ở hồi chuông thứ tư.
“Cậu muốn nói gì?”
“Tớ muốn biết vì sao cậu rút.”
“Vì cậu gửi bản vẽ sơ bộ cho bà Nhàn trong cuộc họp.”
“Tớ gửi để chứng minh khay phải giảm.”
“Cậu chưa hỏi cô Hương.”
“Bản vẽ do tớ vẽ.”
“Thông tin kết cấu không chỉ của cậu.”
Vy im. Quân nói tiếp: “Họ đã dùng bản vẽ ấy để sửa khung quảng cáo. Nếu xảy ra sự cố, tên tớ trong phần kỹ thuật, không phải tên nhóm.”
“Tớ không biết họ dùng.”
“Đó là lý do phải xin phép trước.”
Vy muốn nói cậu đang làm mọi thứ khó hơn, nhưng nghe lại email của mình, cô thấy Quân có lý.
“Tớ sẽ xin lỗi cô Hương và nhóm,” Vy nói. “Nhưng cậu không thể bỏ.”
“Tớ không bỏ người. Tớ bỏ việc dùng tên tớ cho bản chưa được kiểm tra.”
Cuộc gọi kết thúc. Vy lên phòng cô Hương, kể toàn bộ. Cô Hương không mắng, chỉ hỏi bản vẽ đã gửi cho ai. Vy đưa lịch sử email.
“Em đã vượt quyền,” cô Hương nói. “Nhưng em có thể sửa bằng cách gửi thư thu hồi và xin công ty không sử dụng bản đó.”
Vy làm ngay. Bà Nhàn trả lời rằng bản vẽ chỉ dùng tham khảo, không phải tài liệu thi công. Vy yêu cầu xác nhận họ đã xóa mọi bản sao. Bà không trả lời.
Ở sân thượng, công nhân đo bốn chân khung theo bản cũ. Quân không có mặt, chú Sáu yêu cầu họ dừng vì không có giấy phép vào khu kỹ thuật. Người quản lý khảo sát nói họ có quyền theo biên bản trường. My ghi lại thời gian, Vy chụp thiết bị nhưng xin phép trước.
Long nhận điện thoại từ ban quản trị, bị hỏi vì sao nhóm cản khảo sát. Cậu giải thích họ chỉ yêu cầu giấy tờ an toàn. Không ai nghe máy lâu.
Hà đem lên một thùng cơm, nói bếp không thể bỏ ca. “Nếu các em cãi nhau, vẫn phải ăn.”
Vy ngồi bên bồn nước, không muốn ăn. My đặt hộp cơm cạnh cô.
“Cậu không thể vừa chịu trách nhiệm vừa tự phạt bằng cách bỏ bữa.”
“Tớ làm Quân rút.”
“Quân rút vì cậu ấy chọn. Cậu có thể chịu phần gửi bản vẽ, không chịu thay cậu ấy.”
Vy mở hộp cơm. Cô không thấy nhẹ hơn, nhưng ăn được vài miếng.
Chiều, cô Hương gửi văn bản yêu cầu tạm dừng dùng bản vẽ sơ bộ cho tới khi có xác nhận kỹ thuật. Văn phòng quản trị phản hồi rằng trường sẽ xem xét. Công ty không được lắp đặt, nhưng vẫn được khảo sát.
Vy tới xưởng mô hình tìm Quân. Cậu đang cắt thép cho một nhóm sinh viên khác. Cậu không nhìn lên ngay.
“Tớ đã gửi thư thu hồi,” Vy nói.
“Tốt.”
“Tớ xin lỗi vì chưa hỏi.”
“Tớ biết.”
“Cậu có thể quay lại không?”
Quân đặt kìm xuống. “Tớ sẽ quay lại khi có quy trình.”
“Quy trình nào?”
“Bản vẽ gửi ra phải có người duyệt; dữ liệu có người đồng ý; mọi người biết rủi ro.”
Vy ghi vào sổ. “Tớ sẽ làm.”
Quân nhìn cô. “Không phải làm để tớ quay lại.”
“Tớ làm vì nó đúng. Cậu quay lại hay không là lựa chọn của cậu.”
Một khoảng im lặng. Quân gật. “Ngày mai tớ sẽ xem bản khắc phục.”
Vy ra khỏi xưởng, thấy mình vừa nói câu mà trước đây cô thường không nói được: làm điều đúng không nên là cách giữ một người.
Tối đó, nhóm họp trên sân thượng mà không có Quân. Họ lập quy trình: bản vẽ có mã, dữ liệu có quyền, lịch bảo trì có người thay, mọi thông cáo phải đọc lại với người được nhắc tên.
Long hỏi: “Có cần ghi cả lỗi của mình không?”
My nói: “Nếu lỗi ảnh hưởng quyết định, có.”
Long gật, thêm mục “bảng số liệu đã gửi công ty” vào nhật ký dự án.
Ngay lúc đó, cảm biến nhiệt phát tín hiệu bất thường. Nhiệt độ khu có cây thấp hơn mọi ngày một cách phi lý, chỉ còn ba mươi độ dù mặt mái nóng. Quân chưa trở lại, nhưng cậu từng nói cảm biến có thể bị thay.
Vy mở hộp cảm biến. Dây nối đã bị cắt và nối lại bằng băng đen.
My nhìn cô. “Có người muốn dữ liệu đẹp hơn.”
Vy cầm cảm biến trên tay. Lần đầu, cô thấy việc giữ khu vườn không chỉ là chống tháo dỡ. Có người đang sửa câu chuyện ngay trong những con số.
Vy gửi thư xin lỗi nhóm, cô Hương và Quân về việc chuyển bản vẽ. Cô không dùng từ “vô tình” để làm nhẹ. Cô ghi rõ đã gửi lúc nào, cho ai và chưa có sự đồng ý nào.
Quân đọc, trả lời: “Tớ nhận. Giờ làm lại quy trình.”
Nhóm lập kho tài liệu có ba tầng quyền. Bản nháp chỉ nhóm và cô Hương; bản kỹ thuật đã duyệt cho ban quản trị; dữ liệu người dùng chỉ người phụ trách quyền truy cập. Long không còn quyền tải file âm thanh.
My kiểm tra danh sách, hỏi từng người có đồng ý cho tên xuất hiện trong nhật ký không. Một số người không muốn, tên được thay bằng mã. Long không phản đối dù bảng trở nên khó đọc hơn.
Quân quay lại sân thượng, xem bản khắc phục. Cậu chỉ ra lối thoát bị hẹp vì một bồn cây. Vy sửa ngay, không hỏi cậu có quay lại lâu không.
“Cậu không cần đợi tớ,” Quân nói.
“Tớ làm theo quy trình.”
“Tốt.”
Vy nhìn cậu. “Đừng nói như chấm bài.”
“Tớ đang cố.”
Họ cùng kiểm tra cảm biến. Bộ mới không nối mạng, chỉ lưu nội bộ. Dữ liệu được tải theo lịch có chữ ký hai người. Hệ thống chậm, nhưng không ai có thể sửa một mình.
Bà Nhàn gặp nhóm tại thư viện. Bà nói công ty sẵn sàng xin lỗi về việc dùng ảnh, nhưng cần nhóm cung cấp bảng ngân sách để tính hỗ trợ. Long nói bảng có thể gửi bản tổng hợp, không chi tiết cá nhân.
Quân hỏi công ty có bản thẩm định tải gió chưa. Bà Nhàn nói đang chờ kỹ thuật.
Vy nói: “Vậy chưa bàn lắp.”
Bà Nhàn đồng ý, nhưng nhắc thời hạn hợp đồng. “Tôi cũng bị ép tiến độ.”
My hỏi bà có quyền nói không. Bà cười mệt. “Có quyền đề xuất, không phải quyền quyết.”
Cuộc gặp kết thúc bằng biên bản không cam kết. Vy nhận ra bà Nhàn không phải người có thể quyết định mọi thứ, nhưng điều đó không xóa trách nhiệm của công ty.
Chiều, My thu tập podcast giải thích lỗi dữ liệu. Cô đọc cả phần nhóm từng ghi sai, không chỉ lỗi người ngoài. Quân cung cấp số liệu, Vy kiểm tra từ ngữ. Tập dài hai mươi phút, nhưng họ chia thành hai phần để người nghe dừng được.
Một người nghe gửi lời cảm ơn vì lần đầu hiểu tải trọng mái. Một người khác hỏi tại sao không có ảnh khu vườn. My nói ảnh đã được dùng quá nhiều; âm thanh và văn bản đủ.
Long nhận tin tài khoản cậu bị đăng nhập từ máy công ty. Cậu đổi mật khẩu, báo hội sinh viên. Không ai kết luận ai làm.
Tối, Quân và Vy thấy dữ liệu nhiệt trong kho đã bị truy cập, nhưng không sửa. Nhật ký cho thấy người dùng là tài khoản khách. Họ khóa quyền, gửi báo cáo.
Vy hỏi Quân có hối hận quay lại không. Cậu nói: “Tớ hối hận vì không đặt điều kiện từ đầu. Quay lại là việc khác.”
“Cậu có tin tớ hơn không?”
Quân nhìn bảng. “Tớ tin quy trình chúng ta cùng lập.”
Vy không biết nên vui hay buồn, nhưng câu trả lời rõ.
Sáng hôm sau, một thông báo mới yêu cầu nhóm nộp bản giải trình trong ba ngày. Cô Hương gửi kèm lịch hội đồng.
Ba ngày khiến lịch học của mỗi người bị xé nhỏ. Vy tranh thủ viết ở hành lang giữa hai tiết, Quân làm bảng tải trong phòng máy, Hà gọi cho các nhà cung cấp khi đang xếp hàng mua cơm, còn My ngồi ở thư viện, nghe lại từng đoạn phỏng vấn để kiểm tra quyền sử dụng. Long xin phòng hội sinh viên một ổ cứng riêng, đặt mật khẩu và lập nhật ký ai đã mở file nào.
Họ chia bản giải trình thành bốn phần: hiện trạng mái, vận hành khu vườn, quyền dữ liệu và phương án nếu phải di dời. Quân nhất quyết không để phần an toàn đứng cuối như một phụ lục. Cậu nói hội đồng thường nhớ trang đầu và kết luận cuối; nếu tải mái chỉ xuất hiện giữa một đống lời kể, người đọc sẽ coi nó là chi tiết phụ. Vy đồng ý, đổi bố cục, đặt bản đồ thoát nước ngay sau phần tóm tắt.
My phát hiện có người gửi cho cô một đoạn cắt từ podcast, trong đó câu của Hà bị ghép với tiếng cười của người khác. Đoạn cắt khiến Hà như đang chế giễu những người phản đối khu vườn. My muốn đăng bản đầy đủ ngay, nhưng Hạnh bảo phải lưu bằng chứng trước. Họ tải bản gốc, ghi thời gian và nhờ phòng truyền thông xác nhận file đã bị biên tập ngoài nhóm.
Hà không muốn nghe lại đoạn cắt. Cô nói người ta có thể tin thứ ngắn hơn vì nó dễ nhớ. My xin lỗi vì đã từng nghĩ một tập podcast hay là tập có nhiều phản ứng. Cô gửi cho Hà bản kịch bản mới, đánh dấu rõ câu nào được phép trích. Hà đọc rồi sửa hai chỗ để giọng nói giống cách cô nói thật hơn.
Đêm muộn, Quân nhắn Vy một ảnh chụp cửa kỹ thuật. Vết xước mới xuất hiện quanh ổ khóa. Cậu không kết luận có người đột nhập, chỉ đề nghị từ giờ mọi lần mở cửa phải có hai người ký. Vy thêm quy định ấy vào trang vận hành, cùng một dòng cảnh báo: “Không dùng camera để thay thế sự tin cậy; camera chỉ ghi lại điều đã được thông báo.”
Sáng hôm sau, nhóm nộp giải trình. Họ không biết hội đồng sẽ chọn phương án nào, nhưng lần đầu tiên hồ sơ có đủ tên người chịu trách nhiệm, nguồn số liệu và những câu hỏi chưa thể trả lời. Đó là thứ khó bị gỡ xuống bằng một bài đăng ngắn.