Chương 18 — Bài Thi Không Có Tên

Sự Thật Không Xin Lỗi Được

Buổi lễ khai mạc diễn ra suôn sẻ hơn Nguyên tưởng. Anh đứng trên sân khấu, đọc một bài phát biểu đã được rút gọn đáng kể so với bản thảo gốc — chỉ nói về hành trình tự học, về tầm quan trọng của một hệ thống giáo dục minh bạch, không nhắc đến bất cứ chi tiết cá nhân nào liên quan đến vụ việc năm xưa. Anh cảm thấy mình như đang diễn một vai đã tập luyện thuần thục, giữ vững nét mặt điềm tĩnh trong khi bên trong vẫn còn nguyên vẹn cơn bão từ cuộc trò chuyện dang dở buổi sáng.

Giờ giải lao giữa các phiên hội thảo buổi chiều, Khánh Thư tìm đến phòng nghỉ dành cho diễn giả, nơi Nguyên đang ngồi một mình, Nhật Khôi đã ra ngoài gặp gỡ vài đối tác quan tâm đến sản phẩm công ty.

"Tớ có thể nói chuyện tiếp với cậu không?" cô hỏi, đứng ở cửa, không dám bước vào khi chưa được cho phép.

Nguyên nhìn cô một lúc, rồi gật đầu, chỉ tay về phía chiếc ghế đối diện.

Khánh Thư ngồi xuống, hai tay đặt lên đùi, cố giữ bình tĩnh hơn buổi sáng nhưng vẫn không giấu được sự run rẩy trong giọng nói. "Tớ muốn hoàn thành những gì tớ đã nói dở sáng nay. Tớ xin lỗi, Nguyên. Không phải một lời xin lỗi hình thức, mà là lời xin lỗi tớ đã nợ cậu suốt mười lăm năm qua."

"Lời xin lỗi không trả lại được cho tôi những gì tôi đã mất," Nguyên nói, giọng anh giờ đây không còn kiềm chế như buổi sáng, mang theo một sự sắc bén thẳng thắn hiếm khi anh thể hiện ra ngoài trong công việc. "Cô có biết mẹ tôi đã phải chịu đựng những gì không? Người ta gọi bà là mẹ của thằng ăn cắp ngay giữa chợ, ngay trước mặt bà, trong khi bà chẳng làm gì sai cả. Cô có biết tôi đã phải sống bao nhiêu đêm tự hỏi liệu mình có thực sự đáng bị đối xử như vậy không, dù tôi biết rõ mình vô tội?"

"Tớ không biết chi tiết, nhưng tớ có thể hình dung được phần nào," Khánh Thư đáp, giọng nghẹn lại.

"Không, cô không thể hình dung được," Nguyên ngắt lời, đứng dậy, bước đến cửa sổ, quay lưng lại phía cô một lúc trước khi quay lại nhìn thẳng vào mắt cô. "Cô lớn lên trong một ngôi nhà mà mọi vấn đề đều có thể giải quyết bằng tiền bạc hoặc mối quan hệ. Cô chưa từng phải trải qua cảm giác đứng giữa một căn phòng đầy người lớn, tất cả đều tin rằng mình là kẻ dối trá, trong khi mình biết chắc chắn mình vô tội nhưng không có cách nào chứng minh được điều đó."

Khánh Thư cúi đầu, không phản bác, vì cô biết mọi điều anh nói đều đúng.

"Tôi đã mất suất học bổng đáng lẽ thuộc về mình," Nguyên tiếp tục, giọng dần trở nên run rẩy dù anh cố giữ vững. "Tôi đã phải rời khỏi nơi mình sinh ra, sống những năm đầu tiên ở thành phố trong cảnh thiếu thốn đến mức phải nhịn ăn sáng để dành tiền học lập trình. Tôi đã phải xây dựng lại toàn bộ cuộc đời mình từ con số không, trong khi Vỹ — người thực sự phạm tội — được đi du học, được xây dựng sự nghiệp đàng hoàng, và cô, người biết rõ sự thật, vẫn tiếp tục sống cuộc đời của mình như không có gì xảy ra."

"Không phải như không có gì xảy ra," Khánh Thư phản bác, giọng bất ngờ cứng lại dù nước mắt vẫn còn đọng trên má. "Tớ đã sống với cảm giác tội lỗi đó mỗi ngày suốt mười lăm năm qua. Tớ chọn ngành Giáo dục vì nó. Tớ quay lại chính ngôi trường này để dạy học vì nó. Tớ không nói điều đó để đòi hỏi cậu phải thông cảm, tớ chỉ muốn cậu biết, tớ không hề dửng dưng như cậu nghĩ."

Nguyên im lặng một lúc, cơn giận trong anh không hề nguôi nhưng cũng không thể phủ nhận sự chân thành trong giọng nói của cô. Anh ngồi xuống lại, hai tay chống lên đầu gối, thở dài nặng nề.

"Cô định làm gì tiếp theo?" anh hỏi, giọng đã dịu đi một phần, dù vẫn còn nguyên sự dè dặt.

"Tớ sẽ nói ra sự thật, công khai, trước toàn trường, trong phiên bế mạc ngày mai," Khánh Thư đáp, không chút do dự, như thể đây là quyết định cô đã âm thầm chuẩn bị từ lâu. "Tớ đã chuẩn bị sẵn nội dung phát biểu, dự định trình bày trước ban giám hiệu và cả những khách mời có mặt. Tớ biết điều đó không thể sửa lại học bạ cũ của cậu, không thể trả lại những năm tháng cậu đã mất, nhưng ít nhất, đó là điều duy nhất trong khả năng của tớ có thể làm ngay bây giờ."

"Cô đã nói với ai về việc này chưa?" Nguyên hỏi, giọng có phần cảnh giác. "Ban giám hiệu? Cha cô? Vỹ?"

"Tớ đã báo trước với thầy hiệu trưởng, dù ông ấy khuyên tớ nên cân nhắc kỹ vì ảnh hưởng đến hình ảnh nhà trường," Khánh Thư đáp. "Tớ chưa nói với ba tớ. Ông sẽ phản đối kịch liệt, tớ biết chắc điều đó. Còn Vỹ..."

Cô ngừng lại, cắn môi dưới. "Tớ chưa nói trực tiếp với anh ấy, nhưng tớ nghĩ anh ấy nên là người tự quyết định phần của mình trong câu chuyện này. Tớ sẽ không nhắc tên anh ấy nếu anh ấy không tự nói ra, nhưng tớ cũng sẽ không giấu sự thật nếu có ai hỏi thẳng."

"Cô nghĩ anh ta sẽ để yên cho cô làm việc đó sao?" Nguyên hỏi, nhớ lại ánh mắt hoảng loạn của Vỹ trong bữa tiệc tối qua khi anh buông ra câu nói mơ hồ về bài phát biểu của mình.

"Tớ không biết," Khánh Thư thừa nhận. "Nhưng đó không phải điều tớ có thể kiểm soát. Tớ chỉ có thể kiểm soát phần của mình."

Nguyên nhìn cô, cố tìm kiếm trong ánh mắt cô một dấu hiệu của sự toan tính, nhưng chỉ thấy một sự quyết tâm chân thật, pha lẫn nỗi sợ hãi rõ ràng trước những gì cô sắp phải đối mặt.

"Cô làm điều đó vì tôi, hay vì chính lương tâm của cô?" anh hỏi thẳng, một câu hỏi sắc bén mà anh cảm thấy cần thiết phải đặt ra.

Câu hỏi khiến Khánh Thư khựng lại, suy nghĩ thật kỹ trước khi trả lời, vì cô biết đây không phải câu hỏi có thể trả lời hời hợt.

"Có lẽ là cả hai," cô đáp, giọng thành thật đến mức trần trụi. "Tớ không thể tách bạch hoàn toàn hai điều đó. Nhưng tớ nghĩ, dù động cơ của tớ có pha lẫn cả nhu cầu giải tỏa lương tâm mình, điều đó không làm cho sự thật tớ sắp nói ra trở nên kém giá trị hơn. Sự thật vẫn là sự thật, bất kể ai là người nói ra nó, vì lý do gì."

Nguyên gật đầu chậm rãi, không phải một cử chỉ đồng ý hoàn toàn, mà là một sự công nhận rằng câu trả lời của cô, dù không hoàn hảo, ít nhất trung thực hơn bất cứ điều gì cô từng nói với anh trước đây.

"Tôi không thể tha thứ cho cô ngay bây giờ," anh nói, giọng chậm rãi nhưng dứt khoát. "Có lẽ tôi sẽ không bao giờ tha thứ hoàn toàn theo cách cô mong muốn. Nhưng tôi sẽ không ngăn cản cô làm điều cô cho là đúng vào ngày mai. Nếu cô thực sự nói ra sự thật đó, đó sẽ là quyết định của riêng cô, không phải để đổi lấy sự tha thứ từ tôi."

"Tớ hiểu," Khánh Thư đáp, giọng nhẹ nhõm hơn dù không hoàn toàn thanh thản. "Tớ không mong đổi chác điều gì cả. Tớ chỉ mong, dù kết quả thế nào, cậu biết rằng tớ đã cố gắng làm điều đúng đắn, dù đến muộn."

Cô đứng dậy, cúi đầu chào rồi rời khỏi phòng, để lại Nguyên ngồi một mình giữa căn phòng nghỉ yên tĩnh, cảm giác trong lòng anh không hề nhẹ nhõm hơn sau cuộc trò chuyện, nhưng ít nhất, một phần nào đó trong anh, dù chưa sẵn sàng thừa nhận, đã bắt đầu nhìn thấy sự khác biệt giữa một Khánh Thư mười tám tuổi từng chọn im lặng, và một Khánh Thư ba mươi ba tuổi đang chuẩn bị đối mặt với hậu quả của sự thật, dù nó có thể phá hủy vị trí và danh tiếng cô đã dày công xây dựng.

Vài phút sau, Nhật Khôi trở lại phòng nghỉ, nhận ra ngay không khí nặng nề còn vương lại. "Cậu ổn chứ? Trông cậu như vừa trải qua một trận chiến vậy."

"Đúng là một trận chiến thật," Nguyên đáp, kể lại vắn tắt nội dung cuộc trò chuyện cho bạn nghe, giọng vẫn còn chưa hết xúc động.

"Cậu tin cô ấy sẽ thực sự làm điều đó vào ngày mai chứ?" Nhật Khôi hỏi, giọng hoài nghi xen lẫn hy vọng.

"Tớ không chắc," Nguyên đáp, nhìn ra cửa sổ, nơi ánh nắng chiều đang trải dài trên sân trường. "Nhưng nếu cô ấy thực sự làm, tớ nghĩ đó sẽ là điều khó khăn nhất cô ấy từng phải làm trong đời. Đứng lên nhận lỗi trước hàng trăm người, biết rõ nó có thể phá hủy mọi thứ cô ấy đã xây dựng — không phải ai cũng đủ can đảm làm việc đó, dù muộn màng đến đâu."

"Nghe có vẻ như cậu đang bắt đầu hiểu cho cô ấy," Nhật Khôi nhận xét, giọng thận trọng.

"Hiểu không có nghĩa là tha thứ," Nguyên đáp, giọng dứt khoát. "Tớ vẫn còn rất nhiều điều cần thời gian để nguôi ngoai. Nhưng ít nhất, tớ không còn thấy cô ấy là kẻ hèn nhát tuyệt đối như tớ vẫn nghĩ suốt mười lăm năm qua nữa."

Nhật Khôi gật đầu, không nói thêm gì, chỉ ngồi xuống cạnh bạn, vỗ nhẹ vai anh như một cách chia sẻ im lặng. Ngoài cửa sổ, tiếng loa phóng thanh của hội trường vang lên thông báo phiên hội thảo buổi chiều sắp bắt đầu trở lại, kéo cả hai người trở về với thực tại của một ngày dài vẫn còn chưa kết thúc.