Chương 12 — Nơi Nắng Trở Về

Với số vốn 150 triệu của Mộc Miên, Nông Trại Mộc như được tiếp thêm một nguồn sinh khí mới.

Họ bắt đầu thuê thêm một mẫu đất hoang liền kề để mở rộng diện tích canh tác. Thay vì chỉ trồng rau ngắn ngày, Phong vạch ra kế hoạch dài hơi hơn: luân canh các loại cây họ đậu để cải tạo đất, xen canh dâu tây giống Nhật và quy hoạch một khu nhà màng chuyên trồng cà chua bi cherry.

Anh dành hẳn ba đêm liền ngồi bên ngọn đèn dầu, cặm cụi vẽ lại sơ đồ bố trí từng khu vực trên một tấm bản đồ tự tay phác thảo. Miên nhiều lần rón rén mang trà nóng ra, đứng sau lưng nhìn Phong gạch xóa, tính toán khoảng cách tưới tiêu, hướng gió, độ dốc thoát nước cho khu nhà màng, trong lòng thầm cảm phục trước sự tỉ mỉ gần như khắt khe của người kỹ sư này. Đây không phải là công việc của một kẻ mộng mơ bồng bột, mà là tâm huyết được tính toán bằng cả khối óc lẫn trái tim.

Trong khi Phong bận rộn với các bản thiết kế tưới tiêu và tìm nguồn giống chuẩn, Miên cũng không hề nhàn rỗi. Cô chính thức bước vào vai trò Giám đốc Marketing của nông trại, với "văn phòng" là chiếc chõng tre đặt dưới gốc cây vú sữa cổ thụ.

Nhờ tài thiết kế đồ họa sẵn có, Miên thay đổi hoàn toàn diện mạo thương hiệu của Nông Trại Mộc. Cô thiết kế những chiếc hộp carton đựng nông sản bằng giấy kraft tái chế, thân thiện với môi trường, có in logo hình mầm cây tinh tế. Mỗi thùng hàng gửi đi đều kèm theo một tấm thiệp nhỏ do chính tay cô viết, kể lại câu chuyện về quá trình cây được gieo hạt, đón nắng, đội mưa ra sao cho đến khi đến tay người tiêu dùng.

Chiến dịch "Rau kể chuyện" của Miên nhanh chóng tạo nên cơn sốt. Khách hàng trên thành phố không chỉ mua rau, họ mua cảm giác yên bình, mua sự kết nối với thiên nhiên mà Miên truyền tải qua từng bài đăng Facebook. Đơn hàng tăng vọt, từ 150 đơn lên 500 đơn một đợt thu hoạch.

Họ bắt đầu phải mướn thêm hai cô chú hàng xóm phụ việc cắt rau và đóng gói. Cô Sáu và chú Tình, hai người hàng xóm sát vách vốn quanh năm chỉ quen làm thuê cho các vựa nông sản lớn dưới huyện, giờ đây được trả công theo ngày để phụ Miên đóng gói. Ban đầu họ còn ngỡ ngàng trước quy trình tỉ mỉ đến từng chi tiết nhỏ của Miên, từ cách xếp lá chuối sao cho đẹp mắt đến cách buộc lạt tre đúng chuẩn, nhưng dần dà, chính họ cũng bắt đầu thấy tự hào khi biết mình đang góp phần làm nên "câu chuyện" mà khách hàng thành phố tin tưởng.

Tuy nhiên, tham vọng của Phong và Miên không chỉ dừng lại ở một trang trại nhỏ lẻ.

"Nếu chúng ta muốn phát triển bền vững, chúng ta không thể đi một mình," Phong ngồi vạch sơ đồ lên một cuốn sổ tay rách mép, phân tích với Miên trong bữa cơm tối. "Cái chúng ta cần là một hệ sinh thái. Tôi muốn thuyết phục bà con trong làng cùng chuyển đổi sang mô hình hữu cơ. Tôi sẽ cung cấp giống, bao tiêu kỹ thuật. Cô lo đầu ra."

Miên gật đầu tán thành. "Ý kiến hay! Vừa giúp bà con thoát cảnh bị thương lái ép giá, vừa đảm bảo đủ sản lượng cung cấp cho các chuỗi siêu thị sạch ở Sài Gòn."

Nói thì dễ, nhưng khi bắt tay vào làm, hai người mới đụng phải một bức tường kiên cố mang tên "thói quen".

Buổi họp đầu tiên tại nhà văn hóa thôn Đồi Thông, Phong hào hứng trình bày về lợi ích của nông nghiệp hữu cơ, về sức khỏe đất, về giá trị lâu dài. Nhưng đáp lại anh chỉ là những cái lắc đầu ngán ngẩm của những lão nông đã gắn bó nửa đời với phân bón hóa học.

"Cậu kỹ sư nói hay lắm," Chú Bảy - trưởng thôn rít một hơi thuốc lào, phả khói mù mịt. "Nhưng không phun thuốc diệt cỏ thì lấy sức đâu mà nhổ? Không xịt thuốc sâu thì để sâu nó ăn rỗng túi à? Phân chuồng thì hôi hám, lại tốn công ủ. Bà con ở đây làm nông nghiệp công nghiệp quen rồi, nhanh gọn lẹ, thương lái mua xô. Cậu xúi bà con làm cái trò dở hơi của cậu, nhỡ mất mùa cậu đền nổi không?"

Bà Tư hàng xóm cũng chêm vào: "Đúng đấy! Nông trại của cậu nhỏ như lỗ mũi, bán dăm ba cân rau trên mạng lừa mấy bà nội trợ thành phố thì được. Chứ làm quy mô lớn mà không có hóa chất thì sạt nghiệp sớm!"

Phong đứng trên bục, bàn tay cầm micro siết chặt. Mọi lý lẽ khoa học của anh đều bị đánh bật bởi cái tư duy thực dụng, ăn xổi của người làng. Anh hiểu họ không sai, họ chỉ sợ nghèo, sợ sự rủi ro. Nhưng sự bất lực khiến anh cảm thấy nghẹt thở.

Anh nhớ lại hình ảnh cha mình năm xưa, cũng từng đứng giữa một cuộc họp tương tự, cũng từng bị những lời khuyên bảo thay đổi cách canh tác gạt phăng đi vì sợ tốn kém, sợ rủi ro. Vòng luẩn quẩn ấy, hóa ra không chỉ giới hạn ở một vùng đất, mà lặp lại ở bất cứ nơi đâu người nông dân còn bị nỗi sợ nghèo đói ám ảnh. Ý nghĩ đó khiến lồng ngực Phong quặn thắt lại, nhưng cũng chính nó tiếp thêm cho anh một quyết tâm mãnh liệt hơn bao giờ hết: nếu không thể thuyết phục được ngôi làng này, có lẽ nỗi ân hận về cha anh sẽ không bao giờ nguôi ngoai.

Miên ngồi dưới hàng ghế, thấy sự chán nản trong mắt Phong. Cô không chịu ngồi yên. Cô đứng phắt dậy, bước thẳng lên bục, đứng cạnh Phong.

"Các cô chú nói đúng! Làm hữu cơ cực lắm, năng suất có khi chỉ bằng một nửa làm hóa chất," Miên cao giọng, đôi mắt sáng rực. Cô bật máy chiếu, chiếu thẳng một bảng thống kê doanh thu lên màn hình lớn.

"Nhưng các chú hãy nhìn xem. Một ký rau cải các chú bán xô cho thương lái giá 5 nghìn đồng, trừ chi phí phân bón thuốc trừ sâu độc hại đắt đỏ, các chú lãi được bao nhiêu? Trong khi đó, rau của cháu và anh Phong lủng lỗ chỗ, nhưng cháu bán 35 nghìn một ký! Cháu cháy hàng không có mà bán!"

Cả hội trường bỗng xì xầm bàn tán. Con số 35 nghìn đánh mạnh vào tâm lý kinh tế của những người nông dân.

"Cháu không xin các cô chú chuyển đổi ngay lập tức," Miên dịu giọng, dùng cách đàm phán linh hoạt của dân kinh doanh. "Cháu chỉ xin các cô chú trích ra một phần mười diện tích đất nhà mình, để anh Phong hướng dẫn làm thử nghiệm nghiệm trong một vụ. Nếu năng suất bán ra không bằng thu nhập từ làm hóa chất, Nông Trại Mộc sẽ bù lỗ 100%. Còn nếu thành công, cháu đảm bảo sẽ bao tiêu toàn bộ sản phẩm với giá cao gấp đôi thương lái."

Bản cam kết đanh thép của cô gái trẻ khiến hội trường im bặt. Đánh vào túi tiền luôn là bài toán hiệu quả nhất.

Sau một hồi bàn bạc, chú Bảy trưởng thôn đập tay xuống bàn. "Được! Vậy để chú thử nghiệm trước một sào đất xem sao. Nếu cậu kỹ sư và cô Miên nói làm được, bà con sẽ theo!"

Cuộc họp kết thúc trong sự đồng thuận dè dặt. Vài người dân lục tục ra về, thỉnh thoảng còn ngoái lại nhìn Miên và Phong với ánh mắt nửa tin nửa ngờ, nhưng không còn gay gắt như lúc ban đầu. Bà Tư nán lại sau cùng, liếc nhìn tấm bảng thống kê doanh thu trên màn hình một lúc lâu trước khi lặng lẽ bước ra, không nói thêm câu nào, nhưng ánh mắt bà đã không còn vẻ khinh miệt như mọi khi.

Trên đường đi bộ về nhà, Phong đi bên cạnh Miên, ánh mắt anh nhìn cô tràn ngập sự nể phục.

"Hôm nay cô cứu tôi một bàn thua trông thấy đấy, Giám đốc Marketing," Phong cười nhẹ. "Nhưng cô cam kết bù lỗ 100%? Nhỡ thất bại thật thì cô lấy đâu ra tiền đền?"

"Anh nghi ngờ trình độ kỹ thuật của anh sao?" Miên ngẩng đầu nhìn anh, đôi mắt tinh nghịch. "Hay anh sợ tôi nghèo quá phải bán thân gạt nợ?"

Phong bật cười. Anh giơ tay lên, định xoa đầu cô như một thói quen, nhưng rồi lại rụt tay về, hắng giọng chuyển chủ đề. "Ngày mai là hội làng. Nghe nói có rước đèn thả hoa đăng. Cô... có muốn đi xem không?"

"Có chứ!" Miên reo lên. Cô không nhận ra sự ngập ngừng trong cử chỉ của Phong, chỉ thấy một niềm hân hoan khó tả đang len lỏi trong lòng khi nghĩ đến một đêm hội lãng mạn chốn đồng quê.

"Nghe nói năm nào cũng có múa lân, có cả gánh hàng rong bán đủ thứ quà vặt nữa," Miên tiếp tục líu lo, mắt sáng rực như một đứa trẻ sắp được đi chơi. "Hồi bé tôi từng được ngoại dẫn đi một lần, nhưng lâu quá rồi tôi không nhớ rõ, chỉ nhớ mang máng có ánh đèn lồng đỏ rực cả một khúc sông."

"Vậy để tôi dẫn cô đi ôn lại ký ức đó," Phong đáp, giọng anh cố giữ vẻ tự nhiên, nhưng khóe miệng đã khẽ nhếch lên thành một nụ cười mà chính anh cũng không nhận ra. Trong đầu anh, một kế hoạch nho nhỏ đã bắt đầu thành hình từ lúc nào không hay, một điều mà anh chưa từng dám nghĩ tới kể từ ngày cha mất và anh quyết định gói ghém mọi cảm xúc riêng tư vào sâu trong lòng để chuyên tâm cho công việc.

Đêm đó, trước khi đi ngủ, Miên nằm trên giường, tay lướt điện thoại xem lại những bức ảnh chụp cảnh cuộc họp làng ban chiều, lòng vẫn còn rộn ràng dư âm của buổi tranh luận nảy lửa. Cô chưa từng nghĩ có ngày mình lại đứng trước cả một hội trường đầy những lão nông khó tính để bảo vệ một điều mình tin tưởng, và cảm giác ấy, dù căng thẳng, lại mang đến cho cô một niềm tự hào sâu sắc hơn bất cứ giải thưởng ngành sáng tạo nào cô từng mơ ước khi còn ở thành phố.