Chương 21 — Con Hẻm Không Còn Trên Bản Đồ

Sáng thứ Hai, một đội khảo sát cây xanh của thành phố xuất hiện ở hẻm Giếng Chung, đi vòng quanh đánh dấu những cây cổ thụ cần được đánh giá trước khi thực hiện dự án. Khi họ đến gốc me già ở sân giếng, một người trong đội dùng sơn đỏ khoanh một dấu X nhỏ lên thân cây, kèm theo mảnh giấy ghi chú "cần đánh giá khả năng di dời hoặc đốn hạ".

Bé Lam, đang chơi gần đó, hớt hải chạy vào tiệm báo tin cho Khánh. "Chú Khánh ơi, người ta đánh dấu cây me rồi, họ nói có thể chặt đó chú!"

Khánh vội vàng chạy ra sân, nhìn dấu X đỏ chót trên thân cây, một cảm giác hoảng hốt dâng lên trong lòng anh mà chính anh cũng không ngờ tới. Không phải vì cây me có giá trị kinh tế gì lớn lao, mà vì bên dưới gốc rễ hình chân vịt của nó, vẫn còn chôn giấu một chiếc hộp thiếc mang theo cả một phần ký ức tuổi trẻ của anh.

Trong tiệm, Khánh đứng lặng một lúc, tay vẫn còn cầm cây cờ-lê dở dang, đầu óc quay cuồng nghĩ tới chiếc hộp thiếc đã nằm yên dưới lớp đất suốt mười lăm năm qua. Anh chưa từng thật sự tin có ngày mình phải đối diện với việc đào nó lên trong hoàn cảnh vội vã, cấp bách như vậy, chứ không phải trong một khoảnh khắc bình yên, trọn vẹn như cả hai từng mơ ước.

Anh lập tức gọi điện cho Vy.

"Người ta đánh dấu cây me ở sân giếng rồi, nói có thể sẽ chặt." Anh nói, giọng vội vã hiếm thấy. "Mày biết chắc khi nào họ thực hiện không?"

"Tôi không biết chi tiết, nhưng có thể diễn ra sớm nếu phương án thiết kế không kịp điều chỉnh để giữ lại khu vực đó." Vy đáp, cũng cảm nhận được sự cấp bách trong giọng nói của anh. "Có chuyện gì vậy?"

Khánh im lặng một lúc, rồi quyết định nói thẳng, không còn giữ ý tứ như những lần trước. "Cái hộp. Cái hộp tụi mình chôn năm đó, vẫn còn dưới gốc me. Nếu họ chặt cây, đào móng, không biết cái hộp có còn nguyên vẹn hay không."

Đầu dây bên kia im lặng một khoảng, rồi Vy đáp, giọng đã run lên vì xúc động. "Chiều nay tôi qua được không? Mình đào nó lên trước khi có chuyện gì xảy ra."

*

Chiều hôm đó, khi ánh nắng đã dịu bớt, Vy có mặt tại sân giếng chung, không còn trong bộ vest công sở như những lần gặp gỡ trước, mà mặc một chiếc áo sơ mi giản dị, tay áo xắn cao sẵn sàng cho việc đào bới. Khánh đã chuẩn bị sẵn một cái xẻng nhỏ, giống hệt cái xẻng họ dùng năm nào, dù chiếc cũ chắc đã không còn.

"Chỗ này đúng không?" Vy hỏi, quỳ xuống bên cạnh rễ cây, cố nhớ lại vị trí chính xác sau mười lăm năm.

"Đúng rồi, hơi lệch qua bên trái một chút." Khánh chỉnh lại vị trí, bắt đầu đào, đất giờ đã chặt hơn nhiều so với ngày xưa vì bao năm bị giẫm đạp qua lại.

Cả hai cùng đào, im lặng, chỉ có tiếng xẻng cắm xuống đất và tiếng thở dồn dập vì hồi hộp. Vài người hàng xóm đi ngang qua tò mò dừng lại nhìn, nhưng không ai dám lên tiếng hỏi han, như thể cảm nhận được đây là một khoảnh khắc riêng tư cần được tôn trọng.

Bà Năm Xôi, đi ngang qua với gánh hàng buổi chiều, dừng lại nhìn hai người đang cặm cụi đào đất, khẽ mỉm cười rồi lặng lẽ đi tiếp, không muốn quấy rầy khoảnh khắc mà bà cảm nhận được ý nghĩa đặc biệt của nó, dù không hiểu rõ ngọn ngành. Bé Lam thì tò mò đứng nhìn từ xa, định chạy lại hỏi han nhưng bị bà ngoại kéo tay dẫn đi, thì thầm điều gì đó khiến cô bé gật đầu ngoan ngoãn, không dám lại gần phá đám.

Sau gần hai mươi phút, lưỡi xẻng chạm phải một vật cứng. Khánh thận trọng dùng tay bới đất xung quanh, dần dần lộ ra chiếc hộp thiếc đã gỉ sét nhiều chỗ nhưng vẫn còn giữ được hình dạng cơ bản.

"Còn nguyên." Anh thì thầm, giọng nghẹn lại vì xúc động, nâng chiếc hộp lên khỏi mặt đất một cách nhẹ nhàng như đang nâng niu một báu vật.

Cả hai ngồi xuống bên thành giếng, đặt chiếc hộp giữa hai người. Khánh cố mở nắp, nhưng phần bản lề đã gỉ sét cứng ngắc, phải dùng tới con dao nhỏ trong túi đồ nghề mới cạy được ra. Bên trong, lớp giấy báo lót đáy đã ố vàng, ẩm mốc một phần, nhưng những vật kỷ niệm bên trong vẫn còn nhận diện được: tờ bản đồ hẻm gấp gọn trong lớp ni-lông, giờ đã hơi mờ nét mực nhưng vẫn đọc được những cái tên ngộ nghĩnh; mảnh gương xe đạp bể góc; và nửa đồng xu còn lại.

Vy cầm nửa đồng xu của mình từ trong túi áo ra, đặt cạnh nửa đồng xu vừa đào lên. Hai mảnh khớp vào nhau vừa khít, đường cưa thô ráp năm nào giờ đã mòn nhẵn theo thời gian, tạo thành một đồng xu hoàn chỉnh, dù vẫn còn hằn rõ vết nứt ở giữa.

"Ráp lại vừa khít." Cô nói, giọng run run, nhớ lại lời Khánh nói năm nào: "Khi nào hai nửa ráp lại vừa khít, coi như tụi mình gặp lại đúng nghĩa."

Khánh nhìn đồng xu ráp lại hoàn chỉnh trong lòng bàn tay cô, một cảm xúc phức tạp dâng lên trong lòng anh — vừa ấm áp vì lời hứa năm xưa cuối cùng cũng được thực hiện, vừa chua xót vì hành trình để đi đến khoảnh khắc này đã trải qua quá nhiều tổn thương, hiểu lầm và xa cách.

"Mười lăm năm." Anh nói khẽ, mắt vẫn không rời khỏi chiếc hộp và những kỷ vật bên trong. "Lâu hơn tao tưởng tượng lúc chôn nó xuống rất nhiều."

"Tôi xin lỗi vì đã để nó phải chờ lâu như vậy." Vy nói, nước mắt bắt đầu rơi không kìm được. "Xin lỗi vì đã để mọi thứ đi xa đến mức này trước khi quay lại giữ lời hứa."

Khánh không đáp ngay, chỉ lặng lẽ mở tờ bản đồ ra, ngắm nhìn từng nét vẽ, từng chú thích ngộ nghĩnh của hai đứa trẻ năm nào — "Cua Rẽ Té Xe", "Gốc Me Ba Chân Vịt", "trung tâm của hẻm". Anh mỉm cười, dù khóe mắt cũng đã ươn ướt.

"Tụi mình hồi đó ngây thơ thiệt." Anh nói, giọng vừa hoài niệm vừa có chút chua chát. "Nghĩ rằng chỉ cần chôn một cái hộp là có thể buộc chặt được một lời hứa mãi mãi. Đời phức tạp hơn vậy nhiều."

"Nhưng ít nhất, nó vẫn đưa tụi mình quay lại đây, ngồi cạnh nhau như thế này." Vy nói, một tia hy vọng le lói trong giọng nói dù còn nghẹn ngào. "Có lẽ đó cũng là một dạng lời hứa được giữ vững, dù không đúng như những gì tụi mình từng tưởng tượng."

Khánh gật đầu, đặt tờ bản đồ trở lại vào hộp cùng mảnh gương, nhưng giữ lại đồng xu đã ráp liền, đặt nó vào lòng bàn tay Vy, khép các ngón tay cô lại quanh nó.

"Giữ đi. Lần này, đừng để lạc mất nữa." Anh nói, ánh mắt anh nhìn cô, mang theo một sự tha thứ chưa trọn vẹn nhưng đã bắt đầu nhen nhóm, như ánh lửa nhỏ giữa đêm tối còn rất dài phía trước.

Vy nắm chặt đồng xu trong tay, rồi bất chợt nhớ tới một điều cô đã giữ trong lòng suốt mười lăm năm, chưa từng có dịp hỏi lại. "Ông còn nhớ cái đêm ở sân bay không? Lúc tôi sắp vào khu cách ly, ông định nói gì đó với tôi, nhưng rồi không kịp nói hết vì loa thông báo cắt ngang."

Khánh khựng lại, có chút bất ngờ vì cô vẫn còn nhớ chi tiết ấy sau ngần ấy năm. Anh im lặng một lúc lâu, ngón tay vô thức xoay xoay chiếc hộp thiếc rỗng không còn đồng xu bên trong.

"Nhớ chứ." Anh nói, giọng khẽ hẳn. "Lúc đó tao định nói, đừng đi. Hoặc nếu phải đi, thì hứa sẽ quay về, không phải quay về vì cái hẻm này, không phải vì bà con, mà là... vì tao."

Lời thú nhận muộn màng ấy khiến Vy nín thở, tim đập rộn ràng như thể mười lăm năm chưa từng trôi qua, như thể cô vẫn còn là cô gái mười tám tuổi đứng giữa sân bay, chờ đợi một câu nói dang dở.

"Nhưng lúc đó tao không nói được." Khánh tiếp tục, giọng anh mang một nỗi tiếc nuối sâu sắc. "Một phần vì loa thông báo, một phần vì tao sợ. Sợ nếu nói ra, mày sẽ áy náy, sẽ chọn ở lại vì tao thay vì vì chính mày. Tao không muốn mày đánh mất cơ hội chỉ vì một lời tỏ tình vụng về của một thằng sửa xe."

"Ông ngốc thật." Vy nói, vừa khóc vừa cười, một cảm xúc lẫn lộn khó gọi thành tên. "Nếu ông nói lúc đó, có khi mọi chuyện đã khác đi rất nhiều."

"Có khi khác theo hướng tệ hơn cũng nên." Khánh đáp, cố pha trò để giảm bớt sự nặng nề của khoảnh khắc. "Biết đâu mày ở lại vì tao, rồi sau này lại tiếc nuối vì không đi du học, rồi trách tao cả đời."

"Ông lúc nào cũng nghĩ cho người khác trước." Vy lắc đầu, nhìn anh với ánh mắt trìu mến xen lẫn xót xa. "Đó vừa là điều tôi trân trọng nhất ở ông, vừa là điều khiến tôi áy náy nhất, vì tôi chưa bao giờ làm được như vậy cho ông."

Khánh không đáp, chỉ im lặng nhìn ra mặt nước giếng phẳng lặng, nơi phản chiếu bóng hai người ngồi cạnh nhau, một hình ảnh mà cả hai đều thầm nghĩ, mười lăm năm trước, họ chưa bao giờ dám tin sẽ có ngày được nhìn thấy lại.

Trời dần chuyển sang chạng vạng, ánh đèn tuýp trên cột điện bật sáng theo thói quen cũ, hắt xuống mặt giếng một quầng sáng quen thuộc như bao đêm xưa cũ. Cả hai vẫn ngồi đó, không ai muốn là người đầu tiên đứng dậy phá vỡ sự bình yên hiếm hoi vừa tìm lại được, dù biết rõ ngày mai, guồng quay công việc, những cuộc họp, những deadline sẽ lại cuốn cả hai vào vòng xoáy riêng của mỗi người.