Chương 16 — Đội Robot Làng Gió

Sau kỳ thi học kỳ kết thúc, lịch trình của cả đội quay trở lại guồng quay gấp gáp hơn bao giờ hết. Chỉ còn ba tuần trước ngày thi đấu chính thức, Khánh Đan chia thời gian còn lại thành từng mốc nhỏ dán lên vách kho: tuần này hoàn thiện tay gắp, tuần sau giải quyết bài toán phân biệt màu, tuần cuối cùng dành trọn cho việc chạy thử toàn bộ quy trình và chuẩn bị phần thuyết trình giới thiệu đội trước ban giám khảo — một hạng mục chiếm mười phần trăm tổng điểm mà cả đội suýt quên mất cho đến khi đọc kỹ lại thể lệ một lần nữa.

Guồng quay đó không chừa một ai. Nam và Phong dành mỗi buổi chiều vật lộn với cơ cấu tay gắp, hỏng đi làm lại không biết bao nhiêu lần. Gia Hân thức khuya viết đi viết lại đoạn lệnh xử lý tín hiệu cảm biến sao cho robot phản ứng đủ nhanh mà không bị nhiễu. Còn Uyên Nhi, ngoài việc vẽ lại toàn bộ sơ đồ mỗi khi có thay đổi, giờ còn được giao thêm nhiệm vụ soạn một bài giới thiệu ngắn về quá trình đội hình thành, dùng cho phần thuyết trình mở đầu buổi thi — nhiệm vụ mà lúc giao, không ai trong đội, kể cả Khánh Đan, lường trước được nó sẽ trở thành một thử thách nặng nề đến vậy với cô bé nhỏ tuổi nhất.

"Cháu giải thích cho chú nghe được không, cái sơ đồ này cháu vẽ dựa trên nguyên lý gì?"

Người hỏi là một cán bộ của Trung tâm STEM Bắc Nguyên, tên Hùng, đến kiểm tra tình hình chuẩn bị của các đội đã đăng ký trong khu vực — một chuyến thăm bất ngờ không báo trước, khiến cả đội cuống cuồng dọn dẹp lại kho chỉ trong mười phút trước khi ông bước vào. Ông đứng trước bảng vẽ Uyên Nhi dán trên vách, cây bút bấm gõ nhẹ lên tấm bìa như đang chờ đợi.

Uyên Nhi đứng sững, hai tay siết chặt lấy nhau sau lưng. Cô bé đã tập trước với Khánh Đan cả chục lần cách giải thích sơ đồ mạch điện, thuộc lòng từng câu, nhưng ngay khi đối diện với một người lạ đeo kính, cầm sổ ghi chép, ánh mắt dò xét chuyên nghiệp, mọi câu chữ trong đầu cô bé bỗng biến mất sạch.

"Dạ… dạ cháu…" Cô lắp bắp, mặt đỏ bừng, hơi thở gấp gáp. "Cái này là… là mạch điều khiển… nó…"

Cô dừng lại, không nói được thêm câu nào, hai tay bắt đầu run. Cả đội đứng phía sau nhìn nhau lo lắng, không ai dám lên tiếng thay vì sợ làm Uyên Nhi càng thêm bối rối.

"Không sao, cháu từ từ." Chú Hùng nói, giọng ôn hòa, cố tạo cảm giác thoải mái hơn cho cô bé. Nhưng câu nói động viên đó, oái oăm thay, lại khiến Uyên Nhi càng cảm thấy áp lực hơn, vì nó xác nhận rằng cô đang thể hiện tệ đến mức cần được trấn an.

"Cháu… cháu xin lỗi." Uyên Nhi nói, giọng nghẹn lại, rồi quay người chạy thẳng ra khỏi kho, để lại cả nhóm đứng sững sờ nhìn theo.

Khánh Đan định chạy theo ngay, nhưng cô kịp kìm lại, quay sang xin lỗi chú Hùng, giải thích ngắn gọn rằng học sinh còn nhỏ, chưa quen tiếp xúc với người lạ, rồi nhờ Gia Hân tiếp tục phần giải thích kỹ thuật thay. Chỉ sau khi chú Hùng rời đi, ghi chép đầy đủ thông tin cần thiết và có vẻ hài lòng với phần trình bày còn lại của cả đội, Khánh Đan mới vội vã đi tìm Uyên Nhi.

Cô tìm thấy cô bé ngồi thu lu sau gốc cây bàng ở góc sân trường, đầu gối co lên ôm sát ngực, mặt vùi vào hai cánh tay. Khánh Đan ngồi xuống cạnh, không nói gì ngay, chỉ để yên cho Uyên Nhi khóc thêm một lúc.

"Em xin lỗi cô." Uyên Nhi nói sau cùng, giọng nghẹt mũi. "Em làm hỏng hết, em làm cả đội xấu hổ trước mặt chú cán bộ."

"Em không làm hỏng gì cả." Khánh Đan nói nhẹ nhàng. "Em chỉ hồi hộp thôi, ai cũng có lúc như vậy."

"Không phải chỉ hồi hộp đâu cô." Uyên Nhi ngẩng lên, mắt đỏ hoe. "Em… em nghĩ em không hợp với đội này. Phong biết sửa máy, Nam biết cơ khí, chị Gia Hân biết lập trình. Em chỉ biết vẽ thôi, mà vẽ thì có ích gì nếu đến lúc cần nói cho người khác hiểu, em lại không nói được câu nào?"

Khánh Đan im lặng một lúc, cân nhắc câu trả lời. Cô hiểu đây không phải lúc để đưa ra những lời động viên chung chung.

"Em còn nhớ lần đầu tiên cô nhìn thấy sổ vẽ của em không?" Cô hỏi.

Uyên Nhi gật đầu, không nói gì.

"Lúc đó, đội mình có Phong biết sửa máy, có Nam biết cơ khí, nhưng không ai trong số họ có thể vẽ ra một sơ đồ để người khác nhìn vào là hiểu ngay phải lắp cái gì vào đâu. Cô còn nhớ, chính bản vẽ khúc cua đo chính xác của em đã giúp con robot vượt qua được đoạn khó nhất, trong khi trước đó cả đội thử sai đến ba lần liên tiếp." Khánh Đan nói, giọng chắc chắn. "Không nói được thành lời trước một người lạ, không có nghĩa là em không hiểu. Nó chỉ có nghĩa là em chưa quen với việc nói trước người lạ thôi, hai điều đó khác nhau hoàn toàn."

"Nhưng đến lúc thi đấu thật, sẽ có cả trăm người nhìn." Uyên Nhi nói, giọng lại run lên. "Nếu em lại đứng như trời trồng như vậy thì sao?"

Đó chính xác là câu hỏi Khánh Đan không có câu trả lời ngay lập tức, vì cô cũng không dám hứa hẹn một điều gì đó viển vông. Cô ngồi im một lúc, nhìn ra sân trường vắng lặng, gió vẫn thổi những cơn nhẹ qua tán bàng.

"Cô không hứa em sẽ hết sợ hoàn toàn." Cô nói cuối cùng. "Cô từng đứng thuyết trình trước cả trăm người ở công ty cũ, và đến giờ cô vẫn tim đập nhanh mỗi lần bước lên bục. Nhưng cô học được cách để nỗi sợ đó không cản đường mình nữa. Cô nghĩ nếu em muốn, mình có thể tập cùng nhau, mỗi ngày một chút, không phải để hết sợ, mà để quen với cảm giác đó, giống như em quen với việc cầm bút vẽ vậy."

Uyên Nhi im lặng, lau nước mắt bằng ống tay áo, suy nghĩ.

"Nhưng nếu em tập rồi vẫn không được thì sao?" Cô bé hỏi, giọng nhỏ nhưng đã bớt run.

"Thì mình tìm cách khác." Khánh Đan đáp thẳng. "Có khi không phải em đứng lên nói hết mọi thứ, mà là em và một người khác cùng trình bày, người kia nói phần lời, em minh họa bằng hình vẽ trực tiếp trên bảng trong lúc người kia nói. Không có luật nào bắt một người phải làm hết mọi việc, Uyên Nhi à. Đó chính là lý do vì sao đội mình có bốn người, không phải một."

Uyên Nhi ngẩng lên nhìn cô, một tia sáng nhỏ thoáng qua trong đôi mắt còn ướt. "Cô nghĩ em làm được không?"

"Cô không biết chắc." Khánh Đan thành thật, không muốn hứa hẹn suông. "Nhưng cô biết cách duy nhất để tìm ra câu trả lời, là thử."

Uyên Nhi gật đầu, chậm rãi nhưng chắc chắn hơn hẳn cái gật đầu run rẩy trước ống kính cán bộ ban nãy. Cô đứng dậy, phủi bụi quần, và trước khi cả hai quay vào kho, cô ngoái lại hỏi thêm một câu, giọng đã gần như trở lại bình thường.

"Cô ơi, hôm nay chú cán bộ đó có ghi vào sổ là đội mình yếu không ạ?"

Khánh Đan bật cười, một tiếng cười nhẹ nhõm hiếm hoi sau một buổi chiều căng thẳng. "Cô không đọc được sổ của chú ấy. Nhưng cô nghĩ, nếu chú ấy thấy Gia Hân trình bày phần kỹ thuật trôi chảy ngay khi em vừa chạy ra, chú ấy sẽ chỉ nghĩ đội mình có người biết hỗ trợ nhau lúc khó khăn, chứ không phải đội yếu."

Uyên Nhi mỉm cười, nụ cười đầu tiên kể từ lúc chạy ra khỏi kho, và cả hai cùng bước về phía căn phòng nhỏ, nơi ba người còn lại vẫn đang chờ, không ai trách móc, chỉ có Nam giơ sẵn một cốc nước lọc lên khi thấy Uyên Nhi bước vào, không nói gì, chỉ đẩy cốc nước về phía cô bé như một cách an ủi vụng về nhưng chân thành nhất mà cậu biết.

Từ tối hôm đó, mười lăm phút cuối mỗi buổi sinh hoạt được dành riêng cho Uyên Nhi tập nói. Ban đầu, cô bé chỉ đứng quay lưng về phía cả nhóm, đọc lại đúng những dòng chữ đã viết sẵn trong sổ, giọng đều đều như tụng kinh. Dần dần, theo gợi ý của Khánh Đan, cô bé học cách vừa nói vừa chỉ tay lên sơ đồ minh họa, để sự chú ý của người nghe dồn vào hình vẽ thay vì dồn hết vào gương mặt đang căng thẳng của mình. Đến cuối tuần thứ hai, Uyên Nhi đã có thể quay mặt lại nhìn thẳng vào ba người bạn trong đội khi nói, giọng vẫn còn hơi run ở những câu đầu tiên, nhưng không còn lắp bắp đến mức phải bỏ chạy giữa chừng như buổi chiều gặp chú Hùng.

"Vẫn còn run, nhưng nghe được rồi đó." Nam nhận xét sau một lần Uyên Nhi tập xong, kiểu khen ngợi cộc lốc đặc trưng của cậu nhưng đủ khiến cô bé đỏ mặt vì vui.

"Còn ba tuần nữa để luyện tiếp." Khánh Đan nói, gấp sổ ghi chép lại. "Không cần hoàn hảo ngay, chỉ cần mỗi tuần tốt hơn tuần trước một chút là đủ."

Đêm đó, khi về đến phòng tập thể, Khánh Đan mở lại cuốn sổ ghi chú công việc, thêm một dòng mới vào danh sách những việc cần chuẩn bị trước ngày thi: "Chuẩn bị phương án B cho phần thuyết trình — nếu Uyên Nhi vẫn còn run, chia đôi phần trình bày với Gia Hân." Cô gạch chân dòng chữ đó hai lần, không phải vì thiếu tin tưởng vào cô học trò nhỏ, mà vì cô đã học được từ chính những sai lầm ở NovaTech rằng một kế hoạch tốt luôn cần có đường lui, để khi mọi thứ không diễn ra như mong đợi, không ai trong đội phải đứng chôn chân giữa sân khấu một mình.