Chương 17 — Sổ Nợ Cuối Hẻm

Diệu và Hường dành trọn một buổi sáng để ngồi phân tích lại toàn bộ cuốn sổ nợ một cách có hệ thống, lần này với mục tiêu cụ thể hơn nhiều so với những lần đọc lướt trước đây — xác nhận chắc chắn giả thuyết về việc chú Tư đã âm thầm trả nợ thay cho những gia đình khó khăn nhất trong hẻm suốt nhiều năm qua.

Họ trải cuốn sổ ra bàn, cùng với một tấm lịch cũ Diệu tìm được trong đống giấy tờ của mẹ, ghi lại lịch trình những lần chú Tư "đóng cửa tiệm vài ngày" mà bà Sáu từng nhắc tới. Hường, với kỹ năng phân tích dữ liệu sắc bén từ công việc kế toán, bắt đầu đối chiếu từng ngày tháng một cách tỉ mỉ.

“Nhìn đây,” Hường nói, chỉ vào ba mục liên tiếp trong sổ được đánh dấu ngôi sao. “Ba khoản này đều được xóa trong khoảng thời gian từ hai mươi đến hai mươi lăm tháng sáu năm đó. Và theo tấm lịch này, chú Tư đóng cửa tiệm đúng năm ngày, từ hai mươi mốt tới hai mươi lăm tháng sáu.”

Diệu cúi sát nhìn, cảm thấy một sự phấn khích xen lẫn xúc động dâng lên. “Vậy có nghĩa là trong năm ngày đó, chú ấy đã đi làm gì đó để kiếm tiền, rồi âm thầm trả nợ thay cho ba gia đình này?”

“Có khả năng cao là vậy,” Hường gật đầu, tiếp tục lật sang các mục khác. “Đây, một trường hợp tương tự nữa, tháng chín năm sau đó. Và đây, tháng ba năm tiếp theo.”

Họ tiếp tục làm việc suốt gần ba giờ đồng hồ, đối chiếu từng khoản một, và tới trưa, kết quả hiện ra rõ ràng không thể chối cãi: có tổng cộng mười hai khoản nợ lớn được đánh dấu ngôi sao, và tất cả đều trùng khớp với những khoảng thời gian chú Tư "vắng mặt" khỏi hẻm, theo những gì Diệu có thể xác minh qua lời kể của bà Sáu và vài người hàng xóm khác mà cô kín đáo hỏi thăm.

“Tổng cộng số tiền này lên tới bao nhiêu?” Diệu hỏi, dù cô đã ước lượng sơ bộ trong đầu.

Hường tính toán nhanh trên máy tính bỏ túi. “Khoảng ba mươi lăm triệu đồng, tính theo giá trị thời điểm đó. Với mức lương công nhân bình thường hồi đó, đây là một số tiền rất lớn, chú Tư chắc phải làm việc cực khổ lắm mới kiếm đủ để âm thầm giúp đỡ như vậy.”

Diệu ngồi lặng, cảm giác một sự trân trọng sâu sắc dâng lên trong lòng dành cho người đàn ông đã âm thầm hy sinh suốt bao năm qua, không chỉ vì tình yêu dành cho mẹ cô, mà còn vì trách nhiệm ông tự đặt ra cho chính mình đối với cả cộng đồng nhỏ bé này.

“Tao nghĩ,” Diệu nói, giọng cô trầm ngâm, “chú ấy không chỉ giúp đỡ vì thương mẹ tao. Chú ấy thực sự có một tấm lòng rộng lớn với cả hẻm này, coi đó như trách nhiệm của chính mình.”

“Đúng vậy,” Hường đồng tình. “Và tao nghĩ, đây cũng là bằng chứng gián tiếp cho thấy mối quan hệ giữa chú ấy và mẹ mày sâu sắc hơn nhiều so với một tình bạn thông thường. Không ai lại hy sinh nhiều tới vậy chỉ vì tình bạn cả.”

Buổi chiều, khi đang tiếp tục công việc, Diệu nhận được cuộc gọi từ dì Sương, người dì ở tỉnh xa vẫn thường xuyên gọi điện hỏi thăm tình hình sức khỏe của mẹ kể từ sau cuộc trò chuyện lần trước. Lần này, giọng dì có vẻ nghiêm túc khác thường.

“Diệu à, dì suy nghĩ mãi về cuộc gọi lần trước,” dì Sương nói, giọng dì có phần ngập ngừng. “Dì nghĩ, có lẽ đã tới lúc dì nên kể cho con nghe một chuyện dì giữ kín suốt bao năm nay.”

Tim Diệu đập nhanh hơn. “Dì kể đi, con đang nghe đây.”

“Hồi đó,” dì Sương bắt đầu, giọng dì chậm rãi như đang lục lại một ký ức xa xôi, “dì có ở cùng má con một thời gian ngắn trước khi con sinh ra, giúp bả chuẩn bị đồ đạc. Dì nhớ, có một đêm, má con khóc rất nhiều, nói với dì rằng bả cảm thấy có lỗi với anh Phong, vì bả không chắc chắn hoàn toàn về... về một chuyện gì đó liên quan tới đứa bé trong bụng.”

Diệu nín thở, chờ đợi dì tiếp tục.

“Dì lúc đó còn trẻ, không dám hỏi thêm, chỉ biết an ủi bả thôi,” dì Sương kể tiếp, giọng dì run run. “Nhưng dì nhớ rõ, anh Phong biết chuyện đó. Dì tình cờ nghe được một lần, ảnh nói với má con rằng, dù sự thật có là gì, ảnh cũng sẽ yêu thương đứa bé như con ruột của mình, không có gì phải áy náy hết.”

Nước mắt Diệu lại trào ra khi nghe những lời ấy, một xác nhận nữa, lần này từ một người hoàn toàn khác, độc lập với cả mẹ và chú Tư, càng củng cố thêm sự thật mà cô đã dần chấp nhận trong lòng mình suốt mấy ngày qua.

“Cảm ơn dì đã kể cho con nghe,” Diệu nói, giọng cô nghẹn ngào. “Điều này giúp con hiểu thêm rất nhiều về tình yêu mà ba đã dành cho con.”

“Ba con là một người đàn ông tuyệt vời,” dì Sương nói, giọng dì cũng xúc động không kém. “Dì mong con luôn nhớ điều đó, dù sự thật về huyết thống có ra sao đi nữa. Tình yêu thương thật sự không nằm ở dòng máu, mà nằm ở những gì người ta chọn làm cho nhau mỗi ngày.”

Cúp máy, Diệu ngồi lặng một lúc lâu, để cho những lời của dì Sương thấm sâu vào lòng. Cô nhìn ra khoảng sân quán, nơi ánh nắng chiều đang nhuộm vàng khắp không gian quen thuộc, cảm nhận một sự bình an mới mẻ đang dần lớn lên trong lòng, thay thế cho những hoang mang, đau đớn của những ngày trước đó.

Cô biết, giờ đây, với đầy đủ bằng chứng và sự xác nhận từ nhiều nguồn khác nhau, cô đã sẵn sàng cho cuộc đối thoại cuối cùng, quyết định với chú Tư — không phải để buộc tội hay oán trách, mà để cùng ông, cùng mẹ, khép lại một chương bí mật đã kéo dài quá lâu, mở ra một trang mới nơi sự thật có thể được sống cùng một cách trọn vẹn, không còn phải giấu diếm hay né tránh.

Hường, khi nghe Diệu kể lại cuộc gọi với dì Sương, không khỏi xúc động. “Vậy là giờ mày có tới ba nguồn xác nhận rồi — mẹ mày, lá thư, và giờ là lời kể của dì Sương. Tao nghĩ đã tới lúc mày nói chuyện lại với chú Tư, không cần chờ thêm nữa đâu.”

“Tao cũng nghĩ vậy,” Diệu đáp, hít một hơi sâu để lấy can đảm. “Nhưng tao muốn làm điều này đúng cách. Tao không muốn dồn ép chú ấy, tao muốn cho chú ấy một không gian để tự nguyện nói ra, không phải bị buộc phải thú nhận.”

“Vậy mày định làm sao?” Hường hỏi, tò mò.

Diệu suy nghĩ một lúc, rồi một ý tưởng dần hình thành trong đầu cô. “Tao nghĩ, thay vì đối chất trực diện như lần trước, tao sẽ mời chú ấy một bữa cơm, chỉ hai người, ôn lại chuyện cũ một cách nhẹ nhàng. Có lẽ trong không khí thoải mái hơn, chú ấy sẽ dễ mở lòng hơn.”

“Ý hay đó,” Hường gật đầu tán thành. “Mày nấu món gì? Để tao phụ chuẩn bị.”

“Món canh chua cá lóc,” Diệu đáp, một nụ cười nhẹ thoáng qua trên môi cô lần đầu tiên sau nhiều ngày căng thẳng. “Món chú ấy thích nhất, mẹ tao vẫn hay nấu cho chú ấy ăn mỗi khi chú ấy ghé quán vào cuối tuần.”

Họ dành cả buổi chiều chuẩn bị, Hường phụ Diệu đi chợ mua nguyên liệu tươi ngon nhất, cả hai cùng nhau nấu nướng trong bếp quán, không khí có phần nhẹ nhõm hơn hẳn so với những ngày căng thẳng vừa qua. Diệu cảm thấy việc bận rộn với công việc bếp núc giúp cô tạm quên đi phần nào những lo lắng đang chất chồng, đồng thời cũng là một cách để cô chuẩn bị tâm lý cho cuộc trò chuyện quan trọng sắp tới.

“Mày định mời chú ấy khi nào?” Hường hỏi, trong lúc nêm nếm lại nồi canh chua đang sôi lăn tăn trên bếp.

“Tối mai,” Diệu đáp, giọng cô đã vững vàng hơn nhiều so với buổi sáng. “Tao cần thêm một ngày để chuẩn bị tâm lý, và cũng để chú ấy có thêm chút thời gian, dù tao không nói trước lý do cụ thể của bữa cơm này.”

Hường gật đầu, hiểu ý bạn. “Tao sẽ trông quán giúp mày tối đó, để hai người có không gian riêng tư nói chuyện thoải mái.”

Diệu cảm ơn bạn, lòng tràn đầy biết ơn trước sự đồng hành không mệt mỏi của Hường suốt những ngày qua. Cô nhìn nồi canh chua đang tỏa hương thơm ngát khắp gian bếp nhỏ, cảm nhận rằng, dù ngày mai có mang tới những cảm xúc khó khăn tới đâu, ít nhất cô cũng đang chuẩn bị cho nó bằng tất cả sự chân thành và yêu thương mà cô có thể dành cho người đàn ông đã âm thầm là một phần quan trọng của cuộc đời mình suốt hai mươi tám năm qua.

Tối đó, sau khi Hường đã về phòng trọ tạm nghỉ, Diệu ngồi lại một mình trong quán, mở lại tấm bảng trắng ghi chú manh mối đã dán từ nhiều ngày trước. Cô cầm bút, viết thêm một dòng mới ở góc dưới cùng, tách biệt hẳn với những dòng ghi chú về khoản nợ và dự án bất động sản: "Sự thật về chú Tư — đã được xác nhận qua ba nguồn độc lập. Bước tiếp theo: đối thoại với chú Tư trong không khí yêu thương, không phải đối chất."

Cô lùi lại, nhìn toàn bộ tấm bảng, giờ đây đã kín đặc những ghi chú, mũi tên, và các mối liên kết chằng chịt giữa hai câu chuyện tưởng chừng tách biệt — một bên là cuộc chiến bảo vệ quán cơm khỏi âm mưu tài chính tinh vi, một bên là hành trình tìm lại sự thật về chính thân thế của mình. Cô nhận ra, dù khác nhau về bản chất, cả hai câu chuyện đều xoay quanh cùng một chủ đề cốt lõi: tình yêu thương âm thầm, những hy sinh không được nói ra, và sức mạnh của một cộng đồng biết đùm bọc lẫn nhau qua những giai đoạn khó khăn nhất.

Cô tắt đèn, khóa cửa quán, bước ra ngoài dưới bầu trời đêm đầy sao hiếm hoi của thành phố, cảm nhận một sự bình yên mới mẻ đang dần lan tỏa trong lòng, dù biết rằng ngày mai vẫn còn một cuộc trò chuyện quan trọng đang chờ đợi, một cuộc trò chuyện có thể sẽ viết lại hoàn toàn cách cô nhìn nhận về gia đình mình, nhưng lần này, cô bước vào nó không phải với nỗi sợ hãi, mà với một trái tim đã sẵn sàng đón nhận, thấu hiểu, và tha thứ.