Chương 18 — Bản Nhạc Gửi Sau Giờ Tan Học

Sáng hôm sau, tin đồn lan nhanh hơn mọi bản phát thanh. Một nhóm học sinh nói Duy được ưu ái vì câu lạc bộ có liên quan tới Hạ Audio. Nhóm khác nói Nhiên cố tình đóng vai người bình thường để lấy câu chuyện của người nghèo. Lam nghe được, định đáp trả bằng một bài phát trực tiếp, nhưng Nhiên ngăn lại.

“Nếu mình nói lúc đang tức, người ta chỉ nhớ giọng tức,” cô nói.

Họ mở một buổi hỏi đáp ngắn ở sân sau. Không sân khấu, không logo, chỉ có một micro và ba tấm bảng ghi rõ điều đã biết, điều chưa biết, điều không thể trả lời. Duy nói về học bổng, công việc ở quầy sửa radio và lý do cậu muốn giữ quyền với bản thu của cha. Nhiên nói về gia đình mình, về những việc cô được thừa hưởng mà chưa từng tự kiếm được.

Có bạn hỏi tại sao không giấu mọi chuyện cho yên. Lam đáp rằng giấu chuyện chỉ khiến người khác kể thay. Cô Mai bổ sung rằng công khai không đồng nghĩa với phơi bày tất cả. Người gửi câu hỏi được quyền rút lại, và câu lạc bộ không đọc tên nếu chưa được phép.

Sau buổi đó, một nữ sinh đưa Nhiên mảnh giấy gấp tư. Bạn viết rằng mình cũng đang sống dưới một cái tên do người khác chọn, nhưng chưa đủ can đảm đổi. Nhiên không khuyên bạn phải làm gì. Cô chỉ đưa địa chỉ email của câu lạc bộ và nói: “Khi muốn nói, bọn mình sẽ nghe.”

Chiều muộn, Duy gửi bản nhạc mới. Cậu bỏ tiếng tàu điện, thay bằng tiếng cửa lớp đóng sau giờ tan học. Âm thanh nghe bình thường đến mức Lam chê không có cao trào. Duy bảo cao trào đôi khi là khoảnh khắc người ta nhận ra mình đã ở lại lâu hơn dự định. Nhiên nghe lại ba lần, rồi đánh dấu bản thu là có thể phát.

Buổi chuẩn bị “Sau Chuông Cuối” bắt đầu bằng việc dọn sân. Khang đo ổ điện, Lam đánh dấu lối đi, Nhiên đặt bảng quyền nghe ở mỗi trạm. Duy mang theo thùng pin và hỏi từng người có muốn xuất hiện trong lời dẫn không.

Dì Hường ngồi ở trạm radio, chỉ cho học sinh cách xoay núm chậm. Bà nói chiếc máy cũ không thích bị giật mạnh. Câu nói về kỹ thuật nhanh chóng thành lời nhắc về con người.

Một hợp đồng không độc quyền

Hạ Audio là nhà tài trợ đầu tiên đồng ý sửa hợp đồng theo yêu cầu của học sinh, nhưng hội đồng trường vẫn sợ phụ thuộc một công ty. Cô Mai đề xuất chia ngân sách: một phần từ gây quỹ, một phần từ doanh nghiệp địa phương, phần còn lại từ chương trình đào tạo công khai.

“Không ai được sở hữu phòng,” bà nói.

SoundSeed rút khỏi bàn đàm phán. Hạ Audio giữ lời tài trợ thiết bị nhưng không đặt logo. Một xưởng sửa loa gần trường cho mượn máy đo. Dì Hường nhận sửa miễn phí những chiếc radio dùng trong bản đồ tiếng động. Câu lạc bộ lần đầu có nhiều người lớn hỗ trợ mà không ai đứng trên bục nhận công.

Lam làm một bảng công khai tiền vào, tiền ra. Khang lập kho thiết bị. Nhiên soạn mẫu đồng ý ngắn, dùng ngôn ngữ dễ hiểu. Duy kiểm tra từng bản thu.

“Em viết câu ‘cho phép phát một lần’,” Duy nói.

“Nếu người gửi muốn phát nhiều lần?”

“Có ô chọn.”

“Nếu muốn rút?”

“Có nút rút.”

“Nút thật hay nút trên giấy?”

“Cả hai.”

Lam nhìn bảng. “Hai người nói về nút như nói chuyện hẹn hò.”

Đêm “Sau Chuông Cuối” mở cửa. Không có sân khấu, chỉ có các trạm nghe. Trạm cổng trường phát tiếng khóa. Trạm cây phượng phát lá chạm nhau. Trạm phòng 3C phát những đoạn giọng đã được cho phép. Ở giữa là bản đồ lớn, người nghe dùng tai nghe và đánh dấu âm thanh mình muốn giữ.

Một cậu bé lớp 10 đứng trước trạm “quầy căn-tin”, nghe tiếng dầu sôi rồi bật cười. “Mẹ em cũng làm bánh bằng tiếng này.”

Một cô giáo chọn tiếng phấn. “Tôi muốn học sinh nhớ lớp học không chỉ có điểm số.”

Duy trình diễn đoạn guitar mới. Nhiên điều khiển chuyển cảnh. Lam dẫn khách đi, mỗi lần ai hỏi về bài hát bí ẩn, cô đều nói: “Chúng tôi chỉ phát khi người có quyền đồng ý.”

Sự kiện thu được nhiều hơn dự kiến. Quan trọng hơn, nó tạo ra một danh sách dài những người muốn tham gia kho âm thanh mở.

Giữa đêm, Khang phát hiện một trạm nghe bị cắm thêm file lạ. Âm thanh phát ra là phần cuối của băng 03, chưa được công khai. Duy chạy tới rút nguồn. Một số người đã nghe thấy tiếng trẻ con khóc.

Nhiên lập tức tắt trạm, xin lỗi khách và ghi nhận sự cố. Lam giải thích không chi tiết, tránh làm tin đồn lớn thêm. Dì Hường ôm Duy khi cậu run tay.

“Ai cắm?” Khang hỏi.

Camera chỉ ghi một bóng người đội mũ đi qua, có chiếc nhẫn hình vuông.

Minh Quang gọi luật sư. Họ báo sự cố cho nhà trường, không che giấu. Hiệu trưởng lo sự kiện bị hủy, nhưng cô Mai nói chính cách xử lý minh bạch mới là lý do phòng nên tồn tại.

Nhiên hỏi Duy có muốn dừng không. Cậu lắc đầu.

“Tôi muốn biết ai cố tình phát đoạn đó.”

“Không phải vì trả thù?”

“Vì nếu họ làm vậy với chúng ta, họ có thể làm với người khác.”

Đêm kết thúc trong tiếng dọn ghế. Lam đếm tiền gây quỹ, Khang sao lưu log. Nhiên phát hiện một file âm thanh được cắm vào trạm từ thẻ nhớ của trường. Thẻ được cấp cho nhân viên âm thanh tạm thời trong sự kiện.

Tên nhân viên: Vũ Thành Đạt.

Duy muốn gọi công an, nhưng luật sư đề nghị thu thập chứng cứ trước. Camera, log, danh sách ra vào và mẫu nhẫn được lưu. Minh Quang nhận ra chiếc nhẫn trong ảnh cũ chính là quà ông từng đưa Vũ Tấn, không phải của Đạt.

“Có hai người,” Nhiên nói. “Một người vận chuyển, một người ra lệnh.”

“Và có thể một người thứ ba gửi file,” Duy đáp.

Lam quay lại. “Người thứ ba biết mọi thứ, nhưng không muốn chúng ta nghe phần cuối.”

Đúng lúc ấy, hộp thư xuất hiện thư từ tài khoản after.school.archive:

**Tôi không phải người phát đoạn băng. Tôi chỉ muốn các bạn biết nó tồn tại. Nếu muốn tìm tôi, hãy nghe tiếng chuông ở trường cũ lúc 17:16.**

Địa chỉ đính kèm là một trường tiểu học đã đóng cửa, cách Bình Minh vài cây số. Dì Hường nhận ra nơi đó: trường cũ nơi Duy học những năm đầu. Nhiên nhìn cậu.

“Tôi không nhớ chuông ở đó.”

“Có thể file muốn cậu nhớ người đã đứng bên cổng.”

“Tôi không thích ký ức bị sai khiến.”

“Chúng ta không cần đi ngay.”

Duy nhìn bảng tiền gây quỹ và kho âm thanh. “Nhưng ngày mai trường cũ sẽ bị phá để xây khu mới.”

Họ quyết định xin cô Mai đi cùng. Minh Quang cảnh báo có thể là bẫy, nhưng hứa cử Bảo hỗ trợ kỹ thuật. Lam đòi đi vì “nếu bị bẫy, phải có người nói chuyện cho đỡ sợ”. Khang mang theo máy đo, ba pin dự phòng và một gói bánh.

Trước khi tắt đèn, Nhiên đứng lại giữa phòng. Chiếc micro cũ trên bàn phản chiếu ánh sáng. Cô bật công tắc. Không có tiếng rè.

Chỉ có một câu rất nhỏ từ loa:

“Hãy đến trước khi họ xóa âm thanh cuối cùng.”

Nhiên không dẫn cả nhóm tới trường cũ ngay. Cô Mai xin giấy phép, Minh Quang kiểm tra địa chỉ, còn Khang thử máy ghi âm ở sân Bình Minh để chắc pin đủ. Duy muốn đi cùng, nhưng phải làm việc ở quầy dì Hường.

“Tôi có thể đến sau,” cậu nói.

“Không cần. Nếu không an toàn, chúng ta sẽ không vào.”

“Tôi biết.”

Họ đổi kế hoạch, chỉ ghi âm từ ngoài cổng trường cũ. Tiếng chuông đã tháo, nhưng dây treo vẫn rung khi gió lùa. Cô Mai nói không phải mọi lời nhắn đều yêu cầu hành động ngay.

Tại Bình Minh, Lam chuẩn bị đêm “Sau Chuông Cuối”. Cô viết danh sách người tham gia, thêm một mục “không muốn xuất hiện” để ai cũng có thể chỉ nghe. Khang thiết kế trạm âm thanh không cần đăng nhập. Nhiên kiểm tra điều khoản nhà tài trợ lần cuối.

Hạ Audio chấp nhận tài trợ theo dạng đóng góp, không gắn thương hiệu. Dì Hường bảo đó là lần đầu một công ty tặng tiền mà không đặt bảng tên.

Minh Quang cười buồn. “Bố đang học.”

Nhiên đáp: “Học thì phải có bài kiểm tra.”

Ông ký phụ lục trước mặt cô Mai.

Đêm sự kiện, âm thanh lan qua sân. Một bạn học sinh gửi tiếng cổng, một người khác gửi tiếng đồng hồ. Có người nghe xong không nói gì, chỉ viết vào sổ: “Tôi chưa từng để ý trường có nhiều tiếng đến vậy.”

Duy đến cuối chương trình, mang đoạn guitar mới. Cậu không phát ngay, chỉ hỏi người góp tiếng có đồng ý thêm vào. Nhiên thấy cậu đã biến điều khoản thành thói quen tự nhiên.

Khi họ dọn xong, hộp thư gửi file 06. Giọng nữ nói cảm ơn vì họ giữ tên người vắng mặt. Không có đe dọa. Nhiên trả lời bằng một thư ngắn, nói họ sẽ tiếp tục nghe nhưng không truy danh tính.

Ba giờ sáng, hệ thống trường cảnh báo đăng nhập lạ. Khang khóa tài khoản, không hoảng. Lần đầu họ đã có quy trình đủ tốt để một cảnh báo không biến thành một cuộc chạy loạn.

Nhiên viết lại sự kiện trong nhật ký: “Cảnh báo không phải kết luận.” Cô thêm người nhận, thời gian khóa, bản sao log và việc đã thông báo. Cô Mai kiểm tra, ký xác nhận.

Ngày hôm sau, nhóm nói về bảo mật trong chương trình. Khang giải thích mật khẩu, Lam làm ví dụ bằng một chiếc hộp có khóa, còn Duy nói quyền truy cập giống quyền nghe: không phải ai biết địa chỉ cũng được mở.

Học sinh gửi câu hỏi về việc quay bạn bè trong lớp. Cô Mai trả lời cần xin phép, kể cả khi video chỉ đăng trong nhóm kín. Nhiên đưa ví dụ tiếng bước chân, vì người ta thường quên âm thanh cũng có thể nhận diện.

Minh Quang gọi báo đã tìm được bản ghi camera cũ ở Hạ Audio. Ông không gửi qua email, chỉ hẹn giao trực tiếp. Duy muốn đi cùng. Nhiên nói mọi người cùng đi để tránh một người cầm quá nhiều thông tin.

Camera không rõ mặt, nhưng ghi được chiếc nhẫn hình vuông và túi thiết bị. Bảo xác nhận chiếc túi thuộc Rêu Records. Đây là mảnh ghép hữu ích, chưa phải kết luận cuối.

Trên đường về, Lam mua bốn cây kem. Khang làm rơi một cây, Duy chia đôi phần của mình. Nhiên hỏi có cần ghi âm không. Lam nói: “Không, đây là bí mật có quyền tan.”