Chương 28 — Mùa Hè Sau Cơn Mưa

Ngọn lửa bùng lên ở phòng kho lúc gần sáng, khi cả thị trấn còn chìm trong giấc ngủ. Bà Năm, vốn có thói quen dậy sớm pha trà, phát hiện khói bốc lên nghi ngút từ khe cửa kho, hét lên gọi mọi người dậy bằng một giọng thất thanh chưa từng có. Minh xông vào kéo thùng phim ra ngoài bất chấp hơi nóng táp vào mặt, Linh ôm hộp hồ sơ chạy theo sau, tay cô run bần bật. Mẹ cô hoảng loạn khi nghe tiếng kính vỡ đâu đó trong đám cháy, đứng chôn chân giữa sân không biết nên làm gì.

Lửa được dập nhanh nhờ sự phối hợp của cả nhóm và vài người hàng xóm chạy sang giúp, nhưng một góc kho đã cháy đen thui, mùi khét nồng nặc bám vào từng thớ gỗ. Không ai bị thương, một điều mà cả nhóm liên tục nhắc lại như một lời cảm tạ. Hệ thống điện được kiểm tra kỹ lưỡng ngay sau đó, không có dấu chập cháy tự nhiên nào được tìm thấy. Cửa sau, khi soi kỹ dưới ánh đèn pin, lộ ra dấu vết bị cạy.

Một cuộn phim gốc bị mất trong đám cháy, nhưng may mắn bản sao đã được gửi cho luật sư từ trước, đúng theo quy trình bảo vệ tài liệu họ đã lập ra sau những sự cố trước đó. Hậu, khi dọn dẹp, tìm thấy vệt sơn đỏ trên tay nắm cửa sau, giống màu logo Bờ Nam đến kỳ lạ. Cảnh sát lập hồ sơ nghi vấn phóng hỏa, tiến hành khám nghiệm hiện trường tỉ mỉ.

Minh tự trách mình dữ dội vì đã không ngủ lại rạp đêm đó như mọi khi. Linh nói anh không thể canh cả thị trấn một mình, không thể tự đặt lên vai mình trách nhiệm bảo vệ mọi thứ suốt hai mươi bốn giờ. Anh bảo nếu cô chịu thuê bảo vệ chuyên nghiệp, anh sẽ ứng tuyển ngay lập tức. Cô hỏi anh biết làm gì ngoài sửa chữa. Anh nói biết hét thật to và ném dép chính xác, một câu đùa gượng gạo để xoa dịu không khí căng thẳng.

Người dân từ khắp nơi kéo tới dọn dẹp ngay khi trời vừa sáng rõ, mang theo xẻng, xô nước và cả tinh thần tương trợ quen thuộc. Bà Năm tổ chức nấu cháo ngay trước rạp trên một chiếc bếp than dã chiến, bảo lửa đã ăn gỗ thì người phải ăn sáng cho có sức mà dọn dẹp. Sự hài hước vụng về ấy giữ mọi người không hoảng loạn thêm nữa. Một cô giáo đem học sinh đến vẽ biển mới thay cho tấm biển cũ bị ám khói. Có tấm ghi “Không đốt rạp”, có tấm ghi “Xin hỏi trước khi đốt”, những dòng chữ ngây ngô của trẻ con khiến người lớn vừa buồn cười vừa rưng rưng.

Giữa đám đông dọn dẹp, dì Tám mang tới một nồi nước gừng nóng, phát cho từng người để xua bớt hơi lạnh và mùi khói còn vương trong không khí sáng sớm. Một bác hàng xóm lớn tuổi, tay còn cầm chổi, nói đây không phải lần đầu ông thấy cảnh người dân An Bình cùng nhau dọn dẹp sau một biến cố, và có lẽ đó chính là điều khiến thị trấn này khác biệt: dù thiên tai hay con người gây ra tai họa, họ vẫn luôn tìm cách đứng dậy cùng nhau thay vì mỗi người tự lo cho riêng mình. Linh nghe câu nói ấy, tay vẫn đang bê một chồng ván cháy đen, và cảm thấy trong lòng dâng lên một niềm biết ơn khó gọi tên đối với những con người bình dị đang vây quanh mình.

Phúc gửi lời phủ nhận qua văn bản chính thức ngay trong ngày. Ông nói công ty không liên quan gì đến vụ cháy, nhưng vẫn đồng ý cung cấp danh sách toàn bộ nhân viên đang làm việc trong khu vực để hợp tác điều tra. Người lái xe từng đứng đối diện rạp nhiều lần trước đó có tên trong danh sách ấy, một chi tiết khiến Mai phải đánh dấu đỏ ngay lập tức. Mai yêu cầu công an bảo quản camera của cửa hàng đối diện trước khi dữ liệu bị ghi đè. Camera chỉ ghi được một bóng người mờ nhạt, nhưng thời gian xuất hiện lại khớp chính xác với lúc điện thoại của một nhân viên Bờ Nam bất ngờ tắt nguồn.

Linh kiểm tra từng thùng hồ sơ còn sót lại sau đám cháy, tay cô lấm lem tro bụi đến mức phải rửa lại nhiều lần mới sạch. Một số bản sao ám khói nhưng vẫn đọc được nội dung. Cô đánh số cẩn thận, chụp ảnh lại toàn bộ, gửi một bản dự phòng cho Mai ngay trong đêm. Cô đã quá quen với cảm giác một thứ quan trọng có thể biến mất chỉ trong vài phút ngắn ngủi, và sự quen thuộc ấy khiến cô vừa mệt mỏi vừa kiên cường hơn.

Minh quỳ bên cạnh cô giữa đống tro tàn, nhẹ tay phủi bụi khỏi một chồng giấy. Anh hỏi cô có muốn bỏ đi không, sau tất cả những chuyện đã xảy ra dồn dập. Linh bảo cô từng bỏ đi một lần, lần này chỉ muốn biết mình đang giữ điều gì trước khi quyết định bất cứ điều gì khác.

Một cậu bé đứng gần đó hỏi phim bị cháy có còn chiếu được không. Minh đáp nếu chỉ còn một khung hình, họ sẽ chiếu một khung thật lâu, để mọi người có đủ thời gian nhìn ngắm nó. Cậu bé nói vậy khán giả sẽ buồn vì không có cốt truyện. Linh bảo khán giả có thể tự mang theo phần còn lại trong trí tưởng tượng của mình.

Hôm sau, một khung phim còn sót lại được đem đi phục chế màu cẩn thận. Nó vẫn còn vệt cháy sém ở góc, nhưng nhìn rõ gương mặt cha cô đang cười. Linh không che vết cháy ấy đi. Cô treo tấm ảnh phục chế cạnh lịch bảo trì mới, để mọi người thấy ký ức cũng cần được chăm sóc và không nên giả vờ nó chưa từng bị tổn thương.

Linh ghi số lượng vật tư bị hỏng và treo danh sách cần mua ngay trước cửa. Mọi người chọn từng món để đóng góp, không ai tự ý mang đồ đến nếu chưa hỏi trước, đúng theo nguyên tắc minh bạch đã thành nếp. Sau vụ cháy, cẩn thận không còn là lời nói suông trên giấy; nó trở thành cách họ bảo vệ nhau mỗi ngày một cách thực chất.

Đêm đó, họ dựng một màn hình tạm ngay trong sảnh chính vì kho vẫn chưa dọn xong. Dây điện mới chạy nổi được một bóng đèn duy nhất. Mọi người đứng quanh, nhìn tấm ảnh mẹ và cha Linh đông cứng giữa quầng sáng nhỏ. Không ai cần lời thoại nào thêm. Họ biết một căn phòng bị cháy vẫn có thể chứa ký ức, miễn là không ai vội vàng dọn sạch nó đi quá sớm.

Kết quả điều tra vụ cháy, được gửi về sau gần hai tuần chờ đợi mòn mỏi, cho thấy không đủ chứng cứ buộc tội bất kỳ ai cụ thể. Lửa có thể bắt đầu từ dây điện cũ do chập chờn tự nhiên, cũng có thể do ai đó cố ý gây ra. Linh đọc kết luận ấy, cảm giác trống rỗng lan khắp người. Cô muốn một cái tên cụ thể để chỉ đích danh, nhưng hồ sơ chỉ đưa ra nhiều khả năng mơ hồ không thể quy kết.

Mai bảo không phải mọi nguy hiểm đều được giải quyết bằng việc tìm ra thủ phạm cuối cùng, đôi khi điều thực tế hơn là chuẩn bị tốt để lần sau không còn thiệt hại nặng nề như vậy nữa. Họ cần thay toàn bộ hệ thống dây điện, lập quy định lưu kho nghiêm ngặt hơn và mua bảo hiểm cho toàn bộ tài sản. Linh đồng ý, dù số tiền cần chi khiến quỹ cứu rạp gần cạn kiệt sau bao tháng gây dựng.

Người dân phản ứng khác nhau trước sự việc. Có người bảo hãy dừng lại, đóng cửa rạp cho an toàn. Có người nói càng bị đốt càng phải mở cửa, không thể để nỗi sợ chiến thắng. Một nhóm thanh niên trong phố nhận làm ca trực ban đêm tình nguyện. Họ đặt tên nhóm là “Đội không ngủ” một cách hào hứng, nhưng sau tuần đầu tiên, hầu như ai cũng ngủ gật ngay tại chỗ trực, khiến cả nhóm phải cười vì sự nhiệt tình có phần quá sức của mình.

Mẹ Linh sắp xếp những đoạn phim còn nguyên vẹn vào hộp mới có lớp lót chống ẩm. Bà dạy Linh cách dùng giấy không a-xit để bảo quản lâu dài và ghi lại nhiệt độ kho mỗi ngày vào một cuốn sổ riêng. Hai người làm việc bên nhau đến tận khuya dưới ánh đèn bàn, không cần nói nhiều, chỉ có tiếng giấy sột soạt và tiếng thở đều đặn của cả hai hòa vào nhau trong sự im lặng dễ chịu.

Vài ngày sau vụ cháy, khi kho đã được dọn dẹp sạch sẽ và sơn lại, Minh đề xuất lắp thêm một hệ thống báo khói tự động kết nối với điện thoại của cả nhóm, dù chi phí không hề rẻ. Linh do dự trước khoản chi thêm này, nhưng khi nghĩ tới cảnh bà Năm phải hét lên trong đêm để đánh thức mọi người, cô gật đầu đồng ý ngay. Cả nhóm dành một buổi chiều cuối tuần để cùng lắp đặt, Minh trèo lên từng góc trần nhà gắn cảm biến, Hậu chạy đi chạy lại kiểm tra tín hiệu trên điện thoại, còn bà Năm đứng dưới chỉ trỏ như một người giám sát công trình nghiêm khắc.

Khi hệ thống chạy thử lần đầu, chuông báo động vang lên chói tai khiến cả nhóm giật bắn mình, con mèo hoảng sợ phóng vụt lên nóc tủ hồ sơ. Hậu vội tắt chuông, mặt tái mét, còn Minh thì cười phá lên vì phản ứng của mọi người. Linh đứng nhìn cảnh tượng ấy, cảm thấy dù đám cháy đã để lại một vết sẹo trên tòa nhà và trong lòng mỗi người, họ vẫn tìm được cách biến nỗi sợ hãi thành một buổi chiều bận rộn nhưng ấm áp, một minh chứng nữa cho việc họ đang học cách bảo vệ nhau tốt hơn mỗi ngày.