Chương 23 — Con Tàu Không Bao Giờ Ngoảnh Lại

Điều Không Được Hỏi

Buồng mô phỏng điều hướng rung nhẹ theo nhịp thuật toán, ánh sáng xanh lam từ bảng điều khiển hắt lên khuôn mặt tập trung của sáu học viên năm cuối, mỗi người ngồi trước một trạm giả lập riêng, mắt dán vào những dãy số tọa độ đang trôi qua màn hình theo thời gian thực. Bài tập hôm nay là mô phỏng một tình huống lệch quỹ đạo giả định — con tàu gặp một trường hấp dẫn bất thường từ một thiên thể chưa được lập bản đồ, học viên phải tính toán lại lộ trình hiệu chỉnh trong thời gian giới hạn.

Kiều Bách Vân gõ những con số vào bảng điều khiển, nhưng tâm trí anh trôi dạt khỏi màn hình mô phỏng, quay về cuộc gặp tối qua với Khê Lam, về câu nói của cô vẫn còn văng vẳng: "không ai trong Hội Đồng sẽ phải cân nhắc gì khi quyết định số phận của tôi." Anh nhập sai một hệ số hiệu chỉnh, khiến đường quỹ đạo mô phỏng trên màn hình lệch hẳn sang một góc không thể cứu vãn.

"Va chạm giả định." Giọng máy tổng hợp thông báo lạnh lùng. "Học viên Kiều Bách Vân, mô phỏng thất bại."

"Lại nữa rồi." Một giọng nói khe khẽ vang lên từ trạm bên cạnh, đủ để chỉ anh nghe thấy. Uông Khắc Trâm không quay đầu lại, mắt vẫn dán vào màn hình của chính mình, tay vẫn thoăn thoắt gõ các con số hiệu chỉnh cho bài tập của cô, chính xác đến mức gần như không cần suy nghĩ. "Đây là lần thứ ba trong tuần anh làm hỏng mô phỏng vì một lỗi cơ bản mà học viên năm nhất cũng không mắc phải."

"Tôi biết." Bách Vân đáp, cố giữ giọng bình thản, tắt màn hình lỗi để bắt đầu lại bài tập.

"Anh không giống người đang chuẩn bị cho kỳ sát hạch cuối khóa." Uông Khắc Trâm nói tiếp, giọng cô có chút gì đó vừa châm chọc vừa dò xét, một cách nói chuyện quen thuộc của cô kể từ ngày họ gặp nhau, khi cô còn giữ khoảng cách cảnh giác với một người sinh ra đã có mọi thứ cô phải giành giật bằng mồ hôi qua Kỳ Định Tầng. "Anh giống người đang chuẩn bị cho một chuyện gì đó khác, chuyện không liên quan gì tới điều hướng."

Bách Vân không đáp, chỉ tập trung nhập lại các con số. Uông Khắc Trâm cũng không hỏi thêm, nhưng ánh mắt cô, khi anh liếc sang, vẫn còn dán vào anh thêm vài giây trước khi quay lại màn hình của mình — một cái nhìn không phải của sự tò mò bình thường, mà của một người đã quen quan sát để sinh tồn. Cô xuất thân từ Tầng Mùa, vượt qua Kỳ Định Tầng bằng một điểm số mà không ai ở Tầng Vòm có thể phủ nhận, nhưng cũng không ai để cô quên rằng cô không thuộc về nơi này theo cách tự nhiên như những người khác. Sự cảnh giác ấy đã rèn cho cô một con mắt sắc bén khác thường trong việc nhận ra khi có điều gì đó không khớp ở người khác — bởi suốt bốn năm qua, cô luôn phải theo dõi xem người khác có nhận ra điều gì không khớp ở chính mình hay không.

Hết giờ mô phỏng, học viên lần lượt rời buồng, Bách Vân nán lại thu dọn ghi chú, cố ý chờ cho tới khi phòng gần như trống hẳn trước khi tìm tới văn phòng nhỏ của Ngô Đắc Vượng ở cuối hành lang. Trưởng Hoa Tiêu đang ngồi một mình, xem lại các bản ghi hiệu chỉnh quỹ đạo tuần trước, chiếc kính lão trễ xuống sống mũi.

"Thầy có thời gian không ạ?" Bách Vân hỏi, đứng ở khung cửa.

"Vào đi." Ngô Đắc Vượng đáp, không ngẩng lên. "Ta đoán em không tới đây để hỏi về hệ số hiệu chỉnh trọng lực em vừa làm sai trong mô phỏng."

Bách Vân bước vào, đóng cửa lại sau lưng, một hành động nhỏ nhưng đủ khiến Ngô Đắc Vượng cuối cùng cũng ngẩng đầu lên, ánh mắt ông thoáng chút cảnh giác.

"Thưa thầy, gần đây có một cuộc điều tra của Vệ Binh liên quan tới khu vực Kho Lưu Trữ Sáng Lập." Bách Vân nói, cố giữ giọng như đang hỏi một câu hỏi học thuật thông thường. "Em tò mò, với tư cách một học viên hoa tiêu, liệu điều đó có liên quan gì tới môn lịch sử hàng hải em đang nghiên cứu không. Cụ thể là về hồ sơ những chuyến hiệu chỉnh lộ trình đầu tiên của con tàu."

Ngô Đắc Vượng đặt bút xuống, chậm rãi, một cử chỉ Bách Vân đã học được cách nhận ra ở ông — dấu hiệu ông đang cân nhắc kỹ trước khi nói bất cứ điều gì.

"Em đã học hoa tiêu với ta ba năm rồi, Bách Vân." Ông nói, giọng chậm và có trọng lượng hơn bình thường. "Em có nhớ ngày đầu tiên ta dạy em điều gì không? Không phải cách tính hệ số hiệu chỉnh. Ta dạy em một quy tắc, một trong những quy tắc đầu tiên và quan trọng nhất trong nghề hoa tiêu, dù nó không có trong bất kỳ giáo trình chính thức nào."

Bách Vân nhớ. Anh nhớ rõ, dù khi đó anh chỉ nghĩ đó là một câu nói ẩn dụ vô hại của một người thầy già thích triết lý.

"Đừng hỏi về Lam Chử." Ngô Đắc Vượng nói, giọng ông hạ xuống gần như thì thầm dù trong phòng chỉ có hai người. "Ta đã nói với em câu đó ba năm trước, và em đã gật đầu như thể nó chẳng có nghĩa gì, như phần lớn học viên khác vẫn làm. Đó là một quy tắc bất thành văn truyền từ đời Trưởng Hoa Tiêu này sang đời khác, không ai trong chúng ta biết chính xác lý do đầy đủ, chỉ biết rằng có một cái tên, một hệ sao, không được nhắc tới trong các cuộc thảo luận về lịch sử hàng hải, dù nó xuất hiện mờ nhạt trong một vài bản đồ cổ mà thư viện học viên vẫn lưu giữ vì không ai buồn xóa hết."

"Thầy biết vì sao không?" Bách Vân hỏi, tim đập nhanh hơn.

"Ta không biết toàn bộ." Ngô Đắc Vượng đáp, và Bách Vân tin ông, vì có một sự mệt mỏi chân thật trong giọng nói ấy, thứ mệt mỏi của một người đã sống cả đời bên rìa một bí mật mà không bao giờ được phép bước hẳn vào trong. "Ta chỉ biết đủ để hiểu rằng không nên hỏi thêm, và truyền lại đúng một câu ấy cho học trò của mình, như những Trưởng Hoa Tiêu trước ta đã làm. Đó là cách một bí mật tồn tại lâu nhất — không phải bằng cách nhốt nó sau một cánh cửa khóa, mà bằng cách khiến nhiều thế hệ liên tiếp tự nguyện không muốn mở cánh cửa đó ra."

Ông nhìn thẳng vào mắt Bách Vân, ánh mắt không còn vẻ mơ hồ như trước. "Nhưng gần đây, ta nghe được vài điều. Một cuộc điều tra đang diễn ra, liên quan tới hai người trẻ lọt vào khu vực lưu trữ hạn chế. Ta không hỏi thêm chi tiết, vì ta không muốn biết thêm chi tiết. Nhưng ta muốn nói với em điều này, học trò của ta: nếu em có liên quan gì tới chuyện đó, dù chỉ là biết một ai đó có liên quan, hãy cẩn trọng hơn bất cứ lúc nào em từng cẩn trọng trong đời. Ta đã thấy những gì xảy ra với người hỏi quá nhiều câu hỏi sai chỗ, sai thời điểm. Không phải ai cũng còn ở lại vị trí của họ sau đó."

Câu nói cuối cùng ấy treo lơ lửng trong không khí, vừa là một lời cảnh báo, vừa là một lời thú nhận gián tiếp rằng chính Ngô Đắc Vượng cũng đã từng chứng kiến hậu quả của việc hỏi sai câu hỏi — có thể không phải của chính ông, mà của ai đó ông từng biết.

"Cảm ơn thầy." Bách Vân nói, cúi đầu, không dám hỏi thêm, vì chính bản thân câu trả lời của Ngô Đắc Vượng đã là một minh chứng sống động cho quy tắc ông vừa nhắc lại: có những điều người ta chỉ nói được tới một mức độ nhất định, rồi im lặng, và sự im lặng ấy tự nó đã là một câu trả lời.

Anh rời văn phòng, bước ra hành lang chính, nơi Uông Khắc Trâm đang đứng chờ, tựa vào tường, cánh tay khoanh trước ngực, như thể cô đã đứng đó từ lâu.

"Anh gặp thầy Vượng lâu vậy." Cô nói, ánh mắt quan sát khuôn mặt anh, tìm kiếm điều gì đó. "Về hệ số hiệu chỉnh à?"

"Ừ." Bách Vân đáp, cố giữ vẻ mặt bình thường.

Uông Khắc Trâm không tin, điều đó thể hiện rõ trong cách cô nhìn anh thêm một giây trước khi bước đi cùng anh dọc hành lang. "Anh biết không, tuần trước tôi thấy anh ở khu vực trung chuyển giáp Tầng Rễ, giờ nghỉ trưa. Không phải một lần, mà ba lần trong hai tuần. Học viên hoa tiêu không có lý do chính thức nào để lui tới khu vực đó thường xuyên như vậy, trừ khi có một lý do không chính thức."

Bách Vân cảm thấy dạ dày mình thắt lại, nhưng cố giữ nhịp bước chân đều đặn. "Tôi có vài việc nghiên cứu liên quan tới lịch sử kỹ thuật của Vành Xoay, cần quan sát hiện trường."

"Được thôi." Uông Khắc Trâm nói, giọng cô nhẹ nhàng nhưng không giấu được một chút hoài nghi lẩn khuất phía sau. "Tôi không phải người thích xen vào chuyện của người khác. Nhưng tôi là người hiểu rõ hơn ai hết trong lớp này rằng sống ở ranh giới giữa hai tầng lớp khác nhau nguy hiểm tới mức nào, Bách Vân. Nếu anh đang đứng ở ranh giới đó vì một lý do nào đó, tôi hy vọng anh biết mình đang làm gì."

Cô rẽ sang một hành lang khác trước khi anh kịp đáp lại, để anh đứng đó một mình, vừa nhẹ nhõm vì cô không truy hỏi thêm, vừa lo lắng hơn bao giờ hết vì nhận ra rằng, giữa vô số con mắt đang dõi theo mình trên con tàu này, có ít nhất một người đã bắt đầu nhìn đúng hướng, dù chưa nhìn thấy hết.