Chương 33 — Con Tàu Không Bao Giờ Ngoảnh Lại

Chiếc Rương Đáy Tủ

"Bà nội, con muốn xem lại đồ đạc của cha." Khê Lam nói, đứng ở khung cửa phòng ngủ của bà, giọng cô cố giữ vẻ bình thường nhất có thể dù trong lòng cô đã chuẩn bị sẵn cho một cuộc từ chối.

Đoàn Bích Thu đang gấp lại một chiếc chăn mỏng, tay bà khựng lại trong giây lát, rồi tiếp tục công việc như không có gì xảy ra. "Đồ đạc của cha con chẳng còn gì nhiều, con à. Bà đã dọn dẹp hết từ lâu rồi."

"Con biết vẫn còn một chiếc rương dưới đáy tủ của bà." Khê Lam nói, giọng cô kiên quyết hơn cô từng dám thể hiện trước bà nội. "Con nhìn thấy nó từ khi còn nhỏ, mỗi lần bà mở tủ lấy đồ. Bà chưa từng cho con xem bên trong."

Đoàn Bích Thu đứng lặng một lúc lâu, chiếc chăn vẫn còn cầm dở trên tay, ánh mắt bà nhìn ra khoảng không phía trước, như đang cân nhắc một quyết định đã trì hoãn quá lâu. Cuối cùng, bà đặt chiếc chăn xuống giường, thở dài, một tiếng thở dài nặng nề hơn bất kỳ tiếng thở dài nào Khê Lam từng nghe từ bà.

"Con lớn thật rồi." Bà nói, giọng bà mang một sự chấp nhận miễn cưỡng. "Được. Bà sẽ cho con xem. Nhưng không phải vì con đòi hỏi, mà vì bà nghĩ, có lẽ đã tới lúc."

Bà quỳ xuống trước tủ quần áo cũ, kéo ra một chiếc rương gỗ nhỏ phủ đầy bụi, khóa bằng một ổ khóa đơn giản mà bà mở bằng chiếc chìa khóa nhỏ luôn đeo trên cổ, giấu dưới lớp áo, một vật Khê Lam từng thấy thấp thoáng nhưng chưa bao giờ dám hỏi về nó.

Bên trong chiếc rương là những vật dụng cũ kỹ của Đỗ Việt Khiêm — một bộ dụng cụ sửa chữa cỡ nhỏ đã hoen gỉ, một tấm huy hiệu công nhận thành tích xuất sắc trong công tác bảo trì Lõi Nguyên Sinh, vài bộ quần áo gấp gọn gàng, và ở đáy rương, một cuốn sổ tay bìa vải dày, góc bìa đã sờn mòn vì được lật giở nhiều lần.

Khê Lam cầm cuốn sổ lên, tay cô run rẩy không kém gì khi cô cầm tấm thẻ công tác của mẹ mình vài ngày trước. Cô lật những trang đầu — ghi chép kỹ thuật thông thường, số liệu bảo trì, những phác thảo sơ đồ mạch điện với nét chữ gọn gàng, cẩn thận, một sự tỉ mỉ mà cô nhận ra ngay, với một cảm giác vừa ấm áp vừa đau đớn, chính là nguồn gốc của thói quen quan sát chi tiết nhỏ mà cô vẫn tự hào ở bản thân mình.

Giữa những trang ghi chép kỹ thuật, một tấm ảnh nhỏ rơi ra, đã ố vàng theo thời gian. Khê Lam nhặt lên, tim cô đập nhanh khi nhận ra khung cảnh trong ảnh — một nhóm kỹ sư trẻ đứng trước cửa Lõi Nguyên Sinh, mặc đồng phục bảo trì, cười rạng rỡ sau một ca làm việc nào đó. Cha cô đứng ở rìa nhóm, trẻ hơn nhiều so với hình ảnh cô còn nhớ được, và ngay bên cạnh ông, một người phụ nữ trẻ với đôi mắt sắc sảo quen thuộc đang nhìn thẳng vào ống kính, không cười nhưng ánh mắt ánh lên một sự tự tin điềm tĩnh. Mẹ cô. Ở phía sau tấm ảnh, một dòng chữ viết tay mờ nhạt: "Tổ kỹ thuật Lõi, năm hành trình hai trăm hai mươi." Tám năm trước Đêm Rễ Đứt. Cha và mẹ cô đã từng là đồng nghiệp, cùng làm việc trong cùng một tổ, từ rất lâu trước khi Khê Lam ra đời.

"Họ quen nhau qua công việc." Đoàn Bích Thu nói khẽ, nhìn tấm ảnh qua vai cháu gái, giọng bà mang một sự hoài niệm xa xăm. "Cha con từng kể, mẹ con là người duy nhất trong tổ dám tranh luận thẳng thắn với tổ trưởng khi bà ấy phát hiện một sai sót trong quy trình. Cha con nói ông yêu bà ấy ngay từ ngày đó, vì sự thẳng thắn không khoan nhượng ấy — thứ mà sau này, ông cũng học theo bà ấy, dù nó không mang lại cho ông một kết cục tốt đẹp hơn."

"Cha con là người cẩn thận nhất bà từng biết." Đoàn Bích Thu nói, ngồi xuống cạnh cô, giọng bà dịu lại. "Ông ấy ghi chép mọi thứ, dù là việc nhỏ nhất, như thể sợ trí nhớ của mình sẽ phản bội mình nếu không viết ra."

Khê Lam lật tới những trang cuối cùng, gần nơi cuốn sổ bị bỏ dở, và tim cô hẫng một nhịp khi thấy nét chữ ở những trang này khác hẳn phần còn lại — vội vã hơn, có chỗ bị gạch xóa, có chỗ chỉ ghi vài từ rời rạc không rõ nghĩa. Một trang ghi: "Đối chiếu log truy cập tuần 3, phát hiện điểm bất thường trùng khớp với ghi chú cũ trong sổ tay của V.C — kiểm tra lại trước khi báo cáo." Một trang khác, nét chữ càng vội vã hơn: "Không thể là trùng hợp. Cần nói chuyện với tổ trưởng trước khi..." — câu chưa viết hết, đứt ngang giữa dòng.

"V.C." Khê Lam thì thầm, cảm giác lạnh toát chạy dọc sống lưng. "Lâm Vĩnh Chi."

Đoàn Bích Thu không đáp, nhưng khuôn mặt bà tái đi trông thấy, đôi tay bà siết chặt lấy vạt áo trong lòng.

"Cha con biết về những gì mẹ con từng phát hiện." Khê Lam nói, không phải một câu hỏi nữa, mà một sự khẳng định đang dần thành hình trong đầu cô. "Ông tìm thấy sổ ghi chép cũ của bà, hoặc nghe kể lại từ ai đó, rồi tự mình đối chiếu lại trong Lõi Nguyên Sinh, nhiều năm sau, và ông cũng phát hiện ra chính điều mẹ con từng phát hiện."

"Bà không biết chắc ông ấy đã thấy gì." Đoàn Bích Thu nói, giọng bà run rẩy, lần đầu tiên để lộ một sự yếu đuối Khê Lam chưa từng thấy ở bà. "Ông ấy không bao giờ kể chi tiết cho bà nghe, chỉ nói rằng có một việc ông cần làm rõ trước khi báo cáo lên cấp trên, rằng ông muốn chắc chắn trước khi khiến bất kỳ ai gặp rắc rối oan uổng. Vài tuần sau đó, ông mất."

Câu nói cuối cùng ấy treo lơ lửng trong không khí, nặng nề hơn bất kỳ lời buộc tội trực tiếp nào. Khê Lam nhìn cuốn sổ trong tay, rồi nhìn bà nội, cảm giác một mảnh ghép mới, đau đớn hơn tất cả những mảnh ghép trước đó, vừa khớp vào đúng vị trí của nó.

"Bà nghĩ cái chết của cha không phải một tai nạn." Cô nói, giọng cô run nhưng rõ ràng.

Đoàn Bích Thu nhắm mắt lại, một giọt nước mắt lăn dài trên gò má nhăn nheo của bà. "Bà đã tự hỏi điều đó mỗi đêm suốt tám năm qua, con à." Bà nói, giọng bà nghẹn lại. "Nhưng bà không có bằng chứng gì cả, chỉ có một cuốn sổ ghi chép dở dang và nỗi sợ hãi của một bà già không muốn mất thêm ai nữa. Bà đã chọn tin vào lời giải thích chính thức, vì tin vào điều gì khác đồng nghĩa với việc phải sống tiếp mỗi ngày với ý nghĩ rằng con trai mình bị giết, mà bà không thể làm gì để đòi lại công lý cho nó."

Khê Lam ôm lấy bà, lần đầu tiên sau rất nhiều năm cô chủ động làm điều đó, cảm nhận cơ thể gầy gò của bà run lên trong vòng tay mình. "Con không trách bà." Cô nói, giọng cô cũng nghẹn ngào không kém. "Con hiểu vì sao bà chọn im lặng. Nhưng con không thể chọn im lặng nữa, bà à. Con cần biết sự thật, dù nó có đau tới đâu, cả về mẹ lẫn về cha."

Đoàn Bích Thu gật đầu, siết chặt tay cháu gái mình. "Bà biết, con à. Bà đã biết từ lâu, ngày con còn bé lang thang tới những khu vực cũ kỹ, hỏi bà những câu hỏi bà không dám trả lời, rằng một ngày nào đó con sẽ đi tìm nó, dù bà có cố ngăn cản tới đâu. Con giống cha mẹ con quá nhiều để có thể sống yên phận với những gì người ta bảo con phải tin."

Đêm đó, sau khi bà nội đã ngủ, Khê Lam ngồi một mình bên bàn, cuốn sổ của cha đặt cạnh tấm thẻ công tác của mẹ, hai kỷ vật của hai con người cô chưa bao giờ có cơ hội hiểu trọn vẹn khi họ còn sống bên cô. Cô sao chép lại từng dòng ghi chú cuối cùng trong sổ của cha vào thiết bị cá nhân, cẩn thận, tỉ mỉ, đúng như cách ông từng làm với mọi ghi chép của đời mình, rồi nhắn cho Bách Vân một dòng ngắn: "Tôi vừa tìm ra một điều mới. Cha tôi có thể cũng biết. Mai gặp nhau, tôi cần kể hết."

Cô tắt đèn, nằm xuống, nhưng giấc ngủ không tới. Trong bóng tối, cô nghĩ tới cha mình, ngồi một mình trong đêm khuya nào đó tám năm trước, cặm cụi đối chiếu những con số, viết nốt câu chưa hoàn thành ấy trước khi bị cắt ngang bởi một điều gì đó — một cuộc gọi, một cuộc gặp, hay chính cái chết đang chờ đợi ông chỉ vài tuần sau. Và cô tự hỏi, với một nỗi sợ mới mẻ len lỏi vào giữa quyết tâm đang lớn dần trong lòng mình, liệu con đường cô đang đi có phải chính là con đường đã dẫn cả cha lẫn mẹ cô tới cùng một kết cục, cách nhau mười một năm nhưng bắt nguồn từ cùng một bí mật không chịu ở yên trong bóng tối.

Cô nghĩ tới tấm ảnh cũ, tới nụ cười của cha và ánh mắt điềm tĩnh của mẹ trước cửa Lõi Nguyên Sinh, hai con người trẻ tuổi chưa hề biết trước những gì đang chờ đợi họ phía trước. Có một sự trớ trêu đau đớn trong việc chính nơi họ gặp nhau, chính nơi tình yêu của họ bắt đầu, cũng là nơi mang tới cho họ, theo những cách khác nhau và cách nhau hơn một thập kỷ, cùng một số phận bị con tàu này nuốt chửng và cố tình lãng quên. Khê Lam nắm chặt tấm ảnh trong tay cho tới khi cơn buồn ngủ cuối cùng cũng kéo tới, mang theo những giấc mơ chập chờn về một sảnh máy ồn ào và hai khuôn mặt cô chưa từng thực sự biết rõ.