Chương 27 — Người Giữ Hạt Giống Cuối Cùng

Sáng hôm sau, trong lúc chờ giao dịch nước được hoàn tất theo đúng thủ tục Vòm Muối quy định — một quy trình chậm chạp có chủ đích, Khê Miên nghi ngờ, để kéo dài sự phụ thuộc của khách lạ vào lòng hiếu khách miễn cưỡng của nơi này — cô xin phép người phụ nữ tiếp đón được đi dạo quanh khu vực gần nhà khách để "quan sát cách một Vòm khác vận hành", một lý do nghe có vẻ vô hại.

Bách Lâm đi cùng cô, không rời nửa bước, trong khi Ngạn Thế Bình ở lại canh giữ hành lý cùng Kiên và Diễm Quỳnh đang bận rộn với việc kiểm tra lại các bình chứa nước sắp được lấp đầy.

Họ đi qua quảng trường trung tâm, nơi bể Kho Nước lấp lánh dưới nắng sớm, rồi rẽ vào một con hẻm nhỏ dẫn về phía khu dân cư nghèo hơn mà họ đã lướt qua tối hôm trước. Càng đi sâu, không khí càng trở nên nặng nề — mùi ẩm mốc, mùi khói bếp lẫn với thứ gì đó khét lẹt khó chịu, và trên hết, một sự im lặng căng thẳng bao trùm mọi ngóc ngách, khác hẳn với sự náo nhiệt dù mệt mỏi mà Khê Miên vẫn quen thấy ở Vòm Xanh.

Họ dừng lại khi nghe thấy tiếng ồn ào phía trước — một đám đông nhỏ đã tụ tập quanh một khoảng sân trống, nơi hai người lính Binh Diêm đang đứng canh gác, và ở giữa, một người phụ nữ trung niên quỳ gối trên nền đất, hai tay bị trói ra sau lưng.

"Chuyện gì đang xảy ra vậy?" Khê Miên hỏi khẽ, nắm chặt tay áo Bách Lâm.

Một người đàn ông lớn tuổi đứng gần đó, có lẽ nhận ra họ là người lạ từ cách ăn mặc khác biệt, khẽ liếc nhìn rồi thì thầm, giọng ông đầy cảnh giác nhưng cũng có gì đó như một sự bất lực đã chai sạn từ lâu. "Bà ấy bị bắt vì trữ nước riêng, vượt quá hạn ngạch được phân bổ. Có lẽ để dành cho đứa cháu nhỏ đang ốm."

"Trữ nước dư ra thì có gì sai?" Khê Miên hỏi, không kìm được sự bàng hoàng trong giọng nói.

"Luật của Diêm Chủ," người đàn ông đáp, giọng ông hạ thấp hơn nữa. "Mọi nguồn nước đều thuộc về Vòm, không thuộc về cá nhân. Ai trữ riêng, dù chỉ một chút, đều bị coi là ăn cắp từ hạn ngạch chung — dù trên thực tế, phần hạn ngạch ấy thường không bao giờ đủ cho một gia đình sống sót qua một tuần, chứ đừng nói đến việc có dư để trữ lại."

Một trong hai người lính bước lên trước người phụ nữ đang quỳ, đọc to một tuyên bố ngắn gọn bằng giọng máy móc, vô cảm — tội danh, hình phạt: cắt giảm hạn ngạch nước của toàn bộ khu dân cư nơi bà sinh sống trong bảy ngày, như một hình thức trừng phạt tập thể để răn đe.

Tiếng xì xào phẫn nộ lan trong đám đông, nhưng không ai dám lên tiếng phản đối công khai, chỉ có những ánh mắt cúi xuống, những nắm tay siết chặt trong im lặng bất lực.

Khê Miên cảm thấy một cơn giận dữ dâng lên trong ngực, mạnh đến mức cô phải kìm mình lại để không bước lên phía trước. "Họ đang trừng phạt cả một khu dân cư vì một người mẹ cố cứu con mình," cô nói, giọng cô run lên. "Đó không phải công lý. Đó là..."

"Tôi biết," Bách Lâm cắt ngang, giọng anh trầm và căng thẳng, tay anh giữ chặt vai cô, kéo cô lùi lại một bước khi một người lính khác liếc nhìn về phía họ với vẻ nghi ngờ. "Nhưng chúng ta không có quyền can thiệp vào đây, Khê Miên. Chúng ta là khách, và bất kỳ hành động nào chúng ta làm bây giờ đều có thể khiến toàn bộ đoàn gặp nguy hiểm, hoặc tệ hơn, khiến tình hình của người phụ nữ kia và gia đình bà càng trở nên tồi tệ."

"Vậy chúng ta chỉ đứng nhìn sao?" Khê Miên hỏi, giọng cô nghẹn lại vì bất lực.

"Đôi khi, đứng nhìn và ghi nhớ là tất cả những gì chúng ta có thể làm trong một khoảnh khắc," anh đáp, giọng anh không hề lạnh lùng như những lời tương tự anh từng nói trước đây, mà mang một sự đau đớn thật sự. "Nhưng ghi nhớ không phải là không làm gì cả. Nó là bước đầu tiên để một ngày nào đó, khi có thể, cô làm được điều gì đó lớn hơn."

Người phụ nữ bị dẫn đi, không khóc lóc, không van xin, chỉ bước đi với một sự cam chịu khiến Khê Miên cảm thấy đau lòng hơn bất kỳ tiếng khóc nào có thể gây ra — cam chịu là dấu hiệu của một nỗi đau đã trở thành thói quen, một điều gì đó người ta không còn hy vọng có thể thay đổi. Trước khi khuất hẳn vào con hẻm dẫn về phía trung tâm quyền lực, người phụ nữ quay đầu lại một lần duy nhất, và Khê Miên bắt gặp ánh mắt bà trong khoảnh khắc ngắn ngủi ấy — không phải sự sợ hãi, mà một thứ gì đó gần như xin lỗi, như thể bà đang tự trách mình vì đã liều lĩnh vì đứa cháu nhỏ.

"Tên bà ấy là gì?" Khê Miên hỏi người đàn ông lớn tuổi đứng gần đó.

"Phù Thị Đoan," ông đáp, giọng trầm xuống. "Sống ở khu nhà cuối con hẻm này, cùng con gái và đứa cháu ngoại chưa đầy ba tuổi. Đứa bé đã sốt liên tục ba ngày nay."

Đám đông bắt đầu tản ra, và người đàn ông lớn tuổi đã nói chuyện với họ lúc trước cũng định quay đi, nhưng Khê Miên giữ ông lại bằng một câu hỏi.

"Chuyện này có thường xảy ra không?" cô hỏi.

Người đàn ông nhìn cô một lúc lâu, như đang cân nhắc liệu có nên tin tưởng người lạ này hay không. "Cô hỏi vì tò mò, hay vì cô thực sự muốn biết?" ông hỏi ngược lại.

"Tôi muốn biết," Khê Miên đáp, chân thành.

Ông thở dài, ánh mắt nhìn quanh cảnh giác trước khi tiếp tục. "Vòm Muối không luôn như thế này. Cha tôi kể rằng, nhiều năm trước, khi Vòm này mới được xây dựng sau khi những người sáng lập tìm thấy mạch nước ngầm dưới lớp muối cũ, mọi thứ được chia sẻ công bằng hơn nhiều. Nhưng rồi hạn hán kéo dài, nguồn nước cạn dần, và gia đình Khổng nắm quyền kiểm soát hệ thống lọc nước trung tâm, dần dần biến quyền kiểm soát kỹ thuật ấy thành quyền lực tuyệt đối. Bây giờ, mọi giọt nước ở đây đều chảy qua bàn tay của Diêm Chủ trước khi đến được với bất kỳ ai khác."

"Không ai từng phản kháng sao?" Bách Lâm hỏi.

"Có, vài lần, nhiều năm trước," người đàn ông đáp, giọng ông trầm xuống. "Nhưng Binh Diêm luôn đông hơn, được ăn no hơn, được vũ trang tốt hơn bất kỳ ai khác trong Vòm này. Và khi bạn phụ thuộc hoàn toàn vào một người để có nước uống mỗi ngày, sự phản kháng trở thành một thứ xa xỉ mà rất ít người dám đánh cược cả mạng sống gia đình mình để theo đuổi."

Khê Miên đứng lặng, những lời ấy khắc sâu vào tâm trí cô như một vết cắt lạnh. Cô nghĩ đến Vòm Xanh, đến Biện Bá Uy đứng trước cộng đồng trong Lễ Tiễn Chân, nói về việc tiễn đưa những người ra đi để mang về hy vọng cho tất cả, đến Sử Đình Lam, người dù cứng rắn và bảo thủ, vẫn luôn hành động vì điều ông tin là tốt nhất cho toàn thể cộng đồng, chưa bao giờ vì lợi ích cá nhân của riêng ông. Cô nhận ra, một cách rõ ràng hơn bao giờ hết, rằng những gì cô luôn coi là điều hiển nhiên — một Hội Đồng cân nhắc kỹ lưỡng, một Trưởng Vòm mang trách nhiệm nặng nề vì hàng nghìn sinh mạng, một cộng đồng chia sẻ khó khăn cùng nhau — không phải là điều hiển nhiên ở khắp mọi nơi.

"Cảm ơn ông đã nói cho tôi biết," cô nói với người đàn ông, giọng cô nhỏ nhưng chân thành.

"Đừng cảm ơn tôi," ông đáp, ánh mắt ông đã quay lại vẻ cảnh giác thường trực. "Hãy rời khỏi đây khi có thể, và đừng bao giờ để những gì các cô có ở Vòm Xanh trở thành như thế này." Ông quay người bước đi nhanh, hòa vào những con hẻm chật hẹp trước khi Khê Miên kịp hỏi thêm bất cứ điều gì.

Trên đường quay lại khu nhà khách, Khê Miên đi trong im lặng, tâm trí cô vẫn còn quay cuồng với hình ảnh người phụ nữ quỳ gối, với những lời của người đàn ông lớn tuổi, với cảm giác bất lực cô chưa từng trải qua trong suốt hai mươi hai năm sống trong sự an toàn tương đối của Vòm Xanh.

"Tôi cứ nghĩ về điều cô ấy nói với tôi khi tôi còn nhỏ," cô nói cuối cùng, giọng cô nhỏ, gần như chỉ nói với chính mình. "Cô Diễm Ninh từng nói rằng người giữ hạt không chỉ giữ hạt giống cây trồng, mà còn giữ hạt giống của những điều tốt đẹp cần được truyền lại. Tôi chưa bao giờ thực sự hiểu ý bà cho đến hôm nay, khi tôi nhìn thấy điều gì xảy ra khi những hạt giống ấy không được ai giữ gìn."

Bách Lâm không nói gì trong một lúc, chỉ bước đi cạnh cô, và khi cuối cùng anh lên tiếng, giọng anh mang một sự nghiêm túc mới. "Cô đang thay đổi cách tôi nhìn thế giới này, Khê Miên. Tôi đã đi qua Đồng Tro mười năm, đã thấy nhiều điều tồi tệ hơn những gì cô vừa chứng kiến hôm nay. Nhưng tôi chưa bao giờ nghĩ về nó theo cách cô vừa nói — như một thứ gì đó có thể được giữ gìn, hoặc để mất, giống như hạt giống."

"Vậy hãy giúp tôi giữ nó," Khê Miên nói, quay sang nhìn anh, ánh mắt cô kiên định dù vẫn còn ướt vì những gì cô vừa chứng kiến. "Không chỉ hạt giống trong hộp này. Mà cả niềm tin rằng thế giới không nhất thiết phải trở thành như Vòm Muối."

Bách Lâm nhìn cô một lúc lâu, rồi gật đầu, chậm rãi nhưng chắc chắn. "Tôi sẽ giúp," anh nói. "Bằng cách nào cũng được."